Prawo europejskie

Natalia Klima-Piotrowska: Dopóki nie zmieni się nastawienie polityków, problemy par jednopłciowych i ich dzieci w Polsce będą nierozwiązane. To, co w innych krajach jest standardem, u nas wciąż jest „poza prawem”. Unijne wyroki to za mało.

W wyroku z 27 listopada 2025 r. w sprawie Europa Way S.R.L. przeciwko Włochom (skarga nr 64356/19) ETPC przypomniał o podstawowej zasadzie rządów prawa: wolność słowa chroniona przez art. 10 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności wymaga nie tylko braku cenzury, lecz także istnienia spójnych, przewidywalnych i wolnych od arbitralności struktur regulacyjnych.

Planowane przez unijnego prawodawcę ujednolicenie kar za przestępstwa związane z korupcją ma podnieść standard wspólnotowego prawa oraz ograniczyć generowane przez korupcję straty, które w zależności od wyliczeń sięgają nawet 990 mld euro rocznie. Pierwotna propozycja zmian została jednak złagodzona.

ETPC ponownie odroczył (do 23 listopada 2026 r.) rozpatrywanie skarg dotyczących naruszeń zasady rządów prawa i niezależności systemu sądownictwa w Polsce, określanego często jako kryzys praworządności. Ma to dać polskiemu rządowi czas na przyjęcie właściwych rozwiązań w odpowiedzi na wyrok pilotażowy w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce ogłoszony przez trybunał 17 listopada 2023 r.

Wyrok ETPC w sprawie macedońskiej ukazuje, jak luki systemowe w procedurach dyscyplinarnych wobec sędziów mogą godzić w niezależność sądownictwa i prowadzić do arbitralności decyzji organów sądowych. Formalnie istniejący środek odwoławczy nie wystarcza, by uznać system za zgodny z konwencją.

TSUE odrzucił dzisiaj wniosek w sprawie uznania za nieważną całej dyrektywy w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w UE. Przyznał jednak, że część postanowień art. 5 dyrektywy za daleko ingeruje w kwestie ustalania pensji. A to oznacza, że polski projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu może wymagać przeglądu.

Słowo „regulacja” jest odmieniane przez wszystkie przypadki przez partie jako przyczyna blokowania talentów i możliwości rozwojowych Polaków. O ile kilka lat temu walka z regulacją była domeną liberałów ekonomicznych, o tyle teraz jest elementem polityki koalicyjnego rządu, który ma lewicowe zabarwienie. Sztandarowym przykładem było podjęcie współpracy przez rząd Donalda Tuska z inicjatywą przedsiębiorców pod egidą Rafała Brzoski „SprawdzaMY”. W kontekście deregulacji nie może dziwić, że jednym z pierwszych ogłoszonych do realizacji projektów uwalniających potencjał Polski miało być wprowadzenie zasady „Unia Europejska plus zero” – pisze dr hab. Jarosław Szczepański, wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego, radca prawny.