Aleksandra Gliszczyńska-Grabias

Wyrok sprawie Đaković przeciwko Serbii jest precedensowy. ETPC wskazał na możliwość zastosowania testu wartości konwencji dla ustalenia jurysdykcji ratione temporis nawet w sytuacji, gdy między zdarzeniem a wejściem konwencji w życie upłynęło ponad 12 lat, o ile czyn został zaliczony do zbrodni wojennych, a postępowanie było prowadzone po tej granicznej dacie.

ETPC powtórzył, że wolność wypowiedzi obejmuje nie tylko opinie pozytywne, lecz także te, które mogą obrażać lub niepokoić. Zwłaszcza gdy wypowiedź jest częścią szerszej dyskusji na temat palących kwestii społecznych.

Zgoda musi stanowić centralny punkt oceny w sprawach o przestępstwa seksualne. ETPC dokonał jednak także jasnego rozróżnienia pomiędzy pojedynczymi naruszeniami zobowiązań państwa a istnieniem systemowych problemów w obszarach takich jak dyskryminacja ze względu na płeć.

Orzeczenie w sprawie Biliński przeciwko Polsce nie jest po prostu jednym z wyroków ETPC w sprawach sędziów. Podkreśla ono, że art. 6 konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności obejmuje nawet decyzje administracyjne zapadające wewnątrz struktury sądu.

ETPC dostrzegł, że decyzje władz wpłynęły na możliwości rozwoju kariery skarżącej sędzi sportowej i nawiązywania przez nią kontaktów zawodowych na szczeblu międzynarodowym, ale skutki te nie były wystarczająco znaczące. Trybunał nie wziął przy tym pod uwagę kontekstu naruszeń praw kobiet w Turcji.

Sprawa Ortega Ortega przeciwko Hiszpanii (skarga nr 36325/22), rozstrzygnięta przez ETPC 4 grudnia 2025 r., dotyczyła zwolnienia skarżącej z pracy w następstwie wniesienia przez nią skargi na dyskryminację ze względu na płeć. Trybunał jednogłośnie orzekł, że doszło do naruszenia konwencji, a dochodzenie swoich praw nie może być „karane”.

ETPC ponownie odroczył (do 23 listopada 2026 r.) rozpatrywanie skarg dotyczących naruszeń zasady rządów prawa i niezależności systemu sądownictwa w Polsce, określanego często jako kryzys praworządności. Ma to dać polskiemu rządowi czas na przyjęcie właściwych rozwiązań w odpowiedzi na wyrok pilotażowy w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce ogłoszony przez trybunał 17 listopada 2023 r.

W wyroku z 23 września 2025 r. w sprawie Hora przeciwko Wielkiej Brytanii (skarga nr 1048/20) Europejski Trybunał Praw Człowieka jednogłośnie orzekł, że nie doszło do naruszenia art. 3 protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (prawo do wolnych wyborów) wobec odbywającego karę pozbawienia wolności.