finanse publiczne

Wojna w Ukrainie to wyzwanie nie tylko dla samych jednostek samorządu terytorialnego (dalej: JST) i ich jednostek organizacyjnych, lecz także dla pracujących w nich księgowych. Stanęły one przed nowymi zadaniami, a za sprawą ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego kraju (dalej: specustawa) przed nowymi rozwiązaniami prawnymi z zakresu finansów publicznych. Swoje do spraw związanych z konfliktem w Ukrainie dołożyło też RIO przez wydanie nowych stanowisk. Wszystko to przez ostatnie tygodnie, na bieżąco opisywaliśmy w różnych dodatkach DGP. Dziś - w Księgowości Budżetowej - pora na małe podsumowanie. Po to, by każda księgowa stojąca przed wyzwaniem niesienia pomocy obywatelom Ukrainy miała wszystko w jednym miejscu. Do tego polecamy Państwu wywiad z Mirosławem Legutko, przewodniczącym Krajowej Rady Regionalnych Izb Obrachunkowych. Ci, którzy obawiają się kontroli, mogą spać spokojnie. RIO nie będą utrudniać życia samorządom. Wszyscy rozumieją powagę sytuacji i chcą pomóc.

Agresja Rosji na Ukrainę zmieniła w zasadniczy sposób nasz sposób myślenia o zadaniach stojących przed państwem - pisze prof. Jacek Tomkiewicz, dziekan Kolegium Finansów i Ekonomii, Akademia Leona Koźmińskiego.

Jeśli zostanie uznane za przestępstwo lub wykroczenie, postępowanie w sprawie naruszenia dyscypliny finansów musi być umorzone. Przy czym będzie prowadzone dalej, jeśli sąd wyda wyrok uniewinniający lub postanowienie umorzeniowe

Już od 1 lipca, a więc za trzy miesiące, informacje o wszystkich kontraktach przekraczających wartość 500 zł, które od początku tego roku zostały zawarte przez organy publiczne - w tym JST - będą jawne i trafią do rejestru prowadzonego przez ministra finansów. Dotyczy to umów w formie pisemnej, dokumentowej, elektronicznej czy szczególnego rodzaju. Nie będzie to jednak ewidencja umów, jak sądzą niektórzy urzędnicy, a dość szczegółowy zestaw danych o treści danego kontraktu. Niestety regulacja wprowadzona nowelizacją kodeksu karnego oraz niektórych innych ustaw z 14 października 2021 r. (obowiązek wpisu do rejestru został zawarty w nowo dodanym art. 34a ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych dalej: u.f.p.) rodzi wiele pytań. Staramy się odpowiedzieć na niektóre z nich, zaznaczając, że przepisy w niektórych miejscach nie dają konkretnych wskazówek i wiele wątpliwości rozwieją dopiero praktyka oraz orzecznictwo.

W I kw. 2023 r. objęte składkami do ZUS zostaną wszystkie umowy zlecenia – zakłada oficjalny rządowy dokument. Z informacji DGP wynika, że szanse na dotrzymanie tego terminu są niewielkie.

Krajowa Rada Regionalnych Izb Obrachunkowych może od nowego roku wydawać w uzgodnieniu z resortem finansów wytyczne dotyczące stosowania przepisów o finansach publicznych. Dziś opinie poszczególnych izb są często rozbieżne, więc byłoby to dla JST bez wątpienia przydatne

Jednostkom samorządu terytorialnego na uchwalenie tegorocznych budżetów zostało niewiele czasu. Zgodnie z art. 239 ustawy o finansach publicznych należy to bowiem zrobić do 31 stycznia roku budżetowego. Uchwały będą weryfikowane przez organy nadzoru, czyli regionalne izby obrachunkowe, ale - co istotne - stwierdzone przez nie naruszenia nie dyskwalifikują automatycznie tych aktów. Izby wyznaczają bowiem jednostce określony termin na naprawę danej nieprawidłowości. W niniejszym tekście przybliżone zostaną - na autentycznych przykładach - typowe naruszenia, które mogą być stwierdzone przez RIO.

O ile składane do 15 listopada danego roku budżetowego projekty takich uchwał podlegają jedynie opiniowaniu przez RIO, o tyle właściwe uchwały budżetowe podejmowane na przełomie grudnia i stycznia są już weryfikowane dwustopniowo.