Gmina nie może zwolnić z podatku od nieruchomości jedynie podatników bez zaległości

Z ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (dalej: u.p.o.l) wynika, że rada gminy może uchwałą wprowadzić inne zwolnienia przedmiotowe niż określone w jej art. 7 ust. 1 (np. grunty, budynki i budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej). Możliwe jest również wprowadzenie zwolnienia podatkowego uzasadnionego zdarzeniami losowymi, np. powodzią. Problem polega jednak na tym, że gmina nie może dowolnie ustanawiać warunków skorzystania przez przedsiębiorców z tego zwolnienia, co potwierdza orzecznictwo sądowe. Niejednokrotnie bowiem sądy podważały sposób ustanawiania zwolnień przez gminy. Chodzi o różne kwestie, w tym m.in. dotyczące wprowadzenia wadliwych sformułowań lub nielegalnych warunków zwolnienia.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 kwietnia 2021 r. (sygn. akt III FSK 3334/21) wskazał m.in., że „zakaz ustanawiania przez rady gmin zwolnień o charakterze podmiotowym oznacza, że zwolnienie wprowadzone na podstawie upoważnienia zawartego w art. 7 ust. 3 u.p.o.l. może dotyczyć wyłącznie przedmiotów wykorzystywanych do różnego rodzajów działalności”. Przedmiot ten powinien być tak określony, żeby nie była możliwa identyfikacja konkretnego podatnika. Jest to o tyle trudne, że w każdym przypadku zwolnienie ostatecznie będzie dotyczyło określonego podmiotu ‒ konstrukcja podatku obejmuje bowiem zarówno przedmiot, jak i podmiot podlegający opodatkowaniu. W konsekwencji nie ma więc zwolnienia przedmiotowego, którego nie można przypisać określonemu podmiotowi. Utrudnienie to wymaga od rad gmin staranności w tworzeniu przepisów prawa miejscowego, przede wszystkim przy określaniu kryterium zwolnienia poprzez identyfikację jego przedmiotu, a nie podmiotu.