Wadliwe pełnomocnictwo podlega uzupełnieniu

Zaskarżone na podstawie art. 198b ust. 4 ustawy - Prawo zamówień publicznych przez prezesa UZP postanowienie KIO dotyczyło sytuacji, w której Izba oddaliła odwołanie, obciążając jednocześnie odwołujących kosztami postępowania i zaliczając w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę wpisu wniesionego przez odwołującego.

Decyzja o odrzuceniu odwołania została podjęta przez skład orzekający KIO w związku z ustaleniem, iż zakres pełnomocnictwa udzielonego liderowi konsorcjum nie upoważniał do wniesienia odwołania. Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, iż zachodzą przesłanki do odrzucenia odwołania. Przed podjęciem decyzji o odrzuceniu odwołania KIO ustaliła, że treść odwołania została podpisana przez radcę prawnego. Tymczasem treść pełnomocnictwa dla osoby podpisującej odwołanie zawierała zapis, iż "pełnomocnik upoważniony jest do reprezentowania Konsorcjum na podstawie pełnomocnictwa, które obejmuje umocowanie do reprezentowania Konsorcjum we wszystkich sprawach związanych z postępowaniem o udzielenie zamówienia, w tym prowadzeniem wszelkiej korespondencji związanej z postępowaniem, w tym ewentualnymi postępowaniami odwoławczymi". Biorąc pod uwagę treść udzielonego pełnomocnictwa, KIO stwierdziła, że odwołanie podlega odrzuceniu na podstawie art. 189 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo zamówień publicznych, który stanowi, iż Krajowa Izba Odwoławcza odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że odwołanie zostało wniesione przez podmiot nieuprawniony.

Uprawnienie do korespondencji

Stwierdzając powyższe, skład orzekający KIO wziął pod uwagę fakt, że odwołanie zostało wniesione przez osobę (podmiot) do tych czynności nieupoważnioną (nieuprawnioną). Jak bowiem wynika z wyżej wskazanej treści pełnomocnictwa dla radcy prawnego podpisującego treść odwołania, został on umocowany do wielu czynności związanych z prowadzonym postępowaniem. Tym samy w ocenie KIO należało uznać, że pełnomocnik umocowany został do wykonywania następujących czynności: złożenia oferty, podpisania umowy, prowadzenia wszelkiej korespondencji związanej z postępowaniem, w tym ewentualnym postępowaniem odwoławczym. W związku z powyższym w ocenie KIO uznać należało, że lider konsorcjum nie został umocowany do wniesienia odwołania. Nie można bowiem w ocenie składu orzekającego przyjąć twierdzenia odwołującego, że umocowanie do prowadzenia wszelkiej korespondencji związanej z ewentualnym postępowaniem odwoławczym upoważnia lidera do wniesienia odwołania. Istotne jest bowiem rozróżnienie czynności dotyczącej uprawnienia do prowadzenia korespondencji od czynności dotyczącej wniesienia środka ochrony prawnej, jakim jest niewątpliwie odwołanie. Biorąc powyższe pod uwagę, Izba stwierdziła, że pełnomocnik w sposób nieuprawniony rozszerzył zakres swojego pełnomocnictwa, podejmując się czynności nie objętych jego zakresem, tj. do czynności reprezentowania przed KIO.

Krajowa Izba Odwoławcza wskazała również, iż w trybie określonym w art. 187 ust. 3 i ust. 7 ustawy - Prawo zamówień publicznych możliwe jest uzupełnienie przez stronę pełnomocnictwa do wniesienia odwołania jedynie w przypadku jego niezłożenia (braku) wraz z odwołaniem. Powyższy brak formalny podlega usunięciu w terminie trzech dni, pod rygorem zwrotu odwołania, na podstawie par. 9 rozporządzenia prezesa Rady Ministrów z 22 marca 2010 r. w sprawie regulaminu przy postępowaniu przy rozpatrywaniu odwołań (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 694). Przepis powyższy jednoznacznie wskazuje, iż wezwanie do usunięcia braków formalnych odwołania ma m.in. zastosowanie w sytuacji, gdy odwołanie "nie zawiera dokumentów, o których mowa w par. 4 ust. 2" ww. rozporządzenia.

Pełnomocnictwo nie podlega zatem uzupełnieniu wówczas, gdy dokument pełnomocnictwa został załączony do odwołania, ale nie potwierdza umocowania do reprezentowania odwołującego. Prawidłowość umocowania danej osoby do wniesienia odwołania podlega badaniu przez KIO w toku posiedzenia niejawnego w ramach czynności formalnoprawnych i sprawdzających. Stwierdzenie przez Izbę, iż z treści pełnomocnictwa załączonego do odwołania nie wynika, że podpisujący treść odwołania jest właściwie umocowany, stanowi przesłankę do odrzucenia odwołania na podstawie art. 189 ust. 1 pkt 2 p.z.p.

Wszelkie sprawy związane z zamówieniem

Z przedstawionym powyżej rozstrzygnięciem KIO nie zgodził się prezes Urzędu Zamówień Publicznych, wnosząc skargę do Sądu Okręgowego w Warszawie.

Sąd Okręgowy w wyroku z dnia 4 marca 2015 r. sygn. akt V Ca 4080/14, odnosząc się do treści skargi, stwierdził, że zasługuje ona na uwzględnienie.

W ocenie Sądu Okręgowego do złożonego pełnomocnictwa w trakcie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego ma zastosowanie art. 65 par. 1 k.c. w związku z art. 14 ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz związana z tym wykładnia danego oświadczenia woli, w tym również danego pełnomocnictwa. W konsekwencji interpretacja pełnomocnictwa dokonana przez KIO była błędna. W treści pełnomocnictwa pełnomocnik został upoważniony do prowadzenia wszelkich spraw związanych z postępowaniem, w tym prowadzenia wszelkiej korespondencji związanej z postępowaniem oraz ewentualnymi postępowaniami odwoławczymi. W ocenie Sądu Okręgowego nieuprawniona jest interpretacja treści pełnomocnictwa wskazująca jedynie na możliwość prowadzenia korespondencji związanej z postępowaniem odwoławczym bez możliwości złożenia samego odwołania. Interpretacja taka nie znajduje przede wszystkim uzasadnienia w treści przepisów prawa zamówień publicznych. Ustawa nie określa bowiem pełnomocnictwa rodzajowego, szczególnego do złożenia odwołania do KIO, zatem pełnomocnictwo ogólne umocowujące do reprezentowania w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego upoważnia do podejmowania wszystkich czynności w tym postępowaniu, nie wyłączając postępowania odwoławczego. Dopiero na etapie postępowania sądowego niezbędne jest pełnomocnictwo procesowe w rozumieniu art. 88 i art. 91 k.p.c., co jednoznacznie wynika z treści art. 198a ust. 2 p.z.p.

Sąd w wydanym wyroku zwrócił również uwagę, że zgodnie z treścią pełnomocnictwa pełnomocnik został ustanowiony do "reprezentowania w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego". Z powyższego sformułowania wynika, że wolą mocodawcy było umocowanie pełnomocnika do działania w jego imieniu w całym postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Wyliczenie w kolejnym zdaniu pełnomocnictwa przykładowych czynności, do których umocowany jest pełnomocnik nie zawęża, jak to zinterpretowała KIO, umocowania tylko do tych czynności. Gdyby taka była wola mocodawcy, treść pełnomocnictwa byłaby tylko ograniczona do konkretnych czynności, do jakich umocowany jest pełnomocnik z wyłączeniem wszystkich innych niewskazanych w pełnomocnictwie, analogicznie jak pełnomocnictwo do niektórych tylko czynności procesowych. W konsekwencji Sąd Okręgowy dokładnie odwrotnie niż KIO interpretuje przykładowe wskazanie czynności w tych pełnomocnictwach, wymienienie m.in. prowadzenia wszelkiej korespondencji związanej z postępowaniem, w tym ewentualnym postępowaniem odwoławczym, wskazuje i potwierdza to, że umocowanie obejmowało całe postępowanie o zamówienie publiczne, nie wyłączając postępowania odwoławczego.

Uzupełnienie pełnomocnictwa

Rozpatrując wniesioną przez prezesa UZP skargę, Sąd Okręgowy w Warszawie w wydanym wyroku odniósł się również do uzupełnienia pełnomocnictwa. W rozpatrywanej sprawie kwestią sporną było to, czy w razie złożenia wadliwego pełnomocnictwa podlega ono uzupełnieniu w trybie przewidzianym w art. 187 ustawy p.z.p., czy też - jak to uczyniła KIO - odwołanie podlega odrzuceniu z uwagi na to, że zostało wniesione przez podmiot nieuprawniony. W ocenie sądu okręgowego w ramach badania warunków formalnych odwołania należy zbadać, czy osoba wnosząca odwołanie jest umocowana do dokonania tej czynności. Brak takiego umocowania czy to poprzez legitymowanie się wadliwym dokumentem pełnomocnictwa, czy też poprzez niezłożenie takiego dokumentu jest tożsame w skutkach i wskazuje na brak posiadania stosownego umocowania. Dlatego też w obu przypadkach powinien mieć zastosowanie ten sam tryb postępowania, a nie odrzucanie odwołania w trybie art. 189 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo zamówień publicznych.

Marek Okniński