Czy bierne przejęcie kontroli trzeba zgłosić

Czytelnik jest przedsiębiorcą. Należące do niego udziały dają mu 50 proc. głosów we władzach tej spółki.

- Wiele wskazuje na to, że drugi współwłaściciel sprzeda swój pakiet udziałów kilku innym przedsiębiorcom. W efekcie uzyskałbym wyłączną kontrolę nad firmą. Czy ten fakt należy zgłosić prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w związku z obowiązkami związanymi z tzw. koncentracją - pyta pan Grzegorz z województwa śląskiego.

Kwestie te niedawno wyjaśnił Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK). Celem wyjaśnień jest zwiększenie pewności prawnej przedsiębiorców, zarówno co do ustalenia istnienia obowiązku zgłoszenia, jak również kwestii związanych z postępowaniami antymonopolowymi w sprawach koncentracji (www.uokik.gov.pl).

Na wstępie warto podkreślić, że obowiązek zgłoszenia prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stosuje się do zamiarów koncentracji przedsiębiorców, którzy spełniają określone warunki dotyczące - generalnie - osiąganych obrotów. Z wyjaśnień UOKiK wynika m.in., że zdecydowana większość spraw dotyczących zamiaru koncentracji, które zgłaszane są do prezesa urzędu, polega na aktywnym przejęciu kontroli, tj. są skutkiem działań przedsiębiorcy przejmującego kontrolę.

Nie można jednak wykluczyć sytuacji, kiedy do przejęcia kontroli będzie dochodzić bez aktywnego udziału przedsiębiorcy przejmującego kontrolę, np. w wyniku rozproszenia się akcjonariatu (np. przedsiębiorca A i przedsiębiorca B posiadają udziały w spółce X, które dają każdemu z nich 50 proc. głosów we władzach tej spółki. Następnie przedsiębiorca B zbywa swój pakiet udziałów na rzecz kilkudziesięciu drobnych inwestorów, w efekcie czego przedsiębiorca A przejmuje faktycznie wyłączną kontrolę nad spółką X).

Podobne skutki może wywołać operacja umorzenia akcji lub udziałów, skutkująca uzyskaniem faktycznej kontroli. Taka sytuacja nie zwalnia przedsiębiorcy, który przejmie kontrolę z obowiązku zgłoszenia zamiaru koncentracji prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

krzysztof.tomaszewski@infor.pl

Art. 4, art. 13 ustawy z 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. nr 50, poz. 331 z późn. zm.).