Dlaczego warto przekształcić spółkę z o.o. w spółkę komandytową

Jeżeli np. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością znajdzie się w ustabilizowanej sytuacji na rynku, osiąga zyski, a jej wspólnikami są głównie osoby fizyczne, to wtedy warto rozważyć przekształcenie jej w spółkę komandytową. Co prawda, niektóre osoby wahają się, czy dokonać takiej zmiany. Obawiają się bowiem tego, że wspólnicy spółki komandytowej, a już szczególnie komplementariusze, ponoszą pełną odpowiedzialność za jej zobowiązania. Chcę jednak podkreślić, że właściwe ukształtowanie struktury udziałowców pozwala zminimalizować ryzyka związane ze wspomnianą odpowiedzialnością. Zazwyczaj po dokonaniu z przyszłymi wspólnikami analizy rodzaju planowanego bądź istniejącego przedsięwzięcia, założeń działania i składu osobowego spółki okazuje się, że zalety spółki komandytowej są znacznie większe niż poczucie bezpieczeństwa - niekiedy zresztą pozorne - wspólników w spółce z o.o. Rozumie to coraz więcej przedsiębiorców. Decydują się oni właśnie na zmianę formy działania ze spółki z o.o. na komandytową.

Warto zdecydować się na taką właśnie formę działalności szczególnie wtedy, gdy wspólnikami mają być osoby fizyczne. Przede wszystkim w spółce komandytowej osoby te mają możliwość dowolnego ukształtowania wypłat zysków. Mogą więc ustalić wypłaty miesięczne, kwartalne czy półroczne bądź na jakiś czas ustalić przeznaczanie zysku na określone cele. Takiej elastyczności nie ma w przypadku spółki z o.o. Kolejną zaletą spółki komandytowej jest niezwiązanie wysokości wkładów z udziałem w zysku czy udziałem kapitałowym, a ponadto dowolność kształtowania praw i obowiązków wspólników, możliwość pobierania odsetek od wkładu kapitałowego, dowolność kształtowania stosunków wewnętrznych, zasadniczo możliwość wnoszenia usług i pracy tytułem aportu.

Przede wszystkim jednak osoby fizyczne decydujące się na działalność w formie spółki komandytowej odnoszą istotne korzyści podatkowe. Spółka osobowa, w tym komandytowa, nie jest podatnikiem podatku dochodowego. Podatek płacą wyłącznie wspólnicy od przypadającej na nich części zysku. W spółce z o.o. podatek płacony jest dwukrotnie: pierwszy raz przez spółkę, a drugi raz przez wspólnika od otrzymanej dywidendy. Przedstawię to na przykładzie. Załóżmy, że spółka z o.o. wypracowała w 2009 roku dochód w wysokości 100 tys. zł. Od dochodu spółka ta zapłaci podatek dochodowy od osób prawnych (CIT) według stawki 19 proc. Podatek ten wyniesie 19 tys. zł. Czysty zysk po opodatkowaniu to 81 tys. zł. Jeżeli ten zysk trafi do wspólników w postaci dywidendy, to zostanie ponownie opodatkowany. Natomiast osoby fizyczne otrzymujące zysk wypracowany przez spółkę komandytową zapłacą tylko raz podatek. Korzyści z takiego właśnie rozliczenia są, okazuje się, korzystniejsze.

Tak. Przekształcenie spółki z o.o. w inną, w tym komandytową, polega na zmianie jej formy prawnej, bez zmiany przedmiotu jej działalności, sposobu zarządzania, zwykle przy zachowaniu dotychczasowego składu wspólników. Po przeprowadzeniu procedury przekształcenia mamy więc do czynienia z tym samym podmiotem w zmienionej formie prawnej, który zachowuje dotychczasowe numery KRS, NIP, REGON, rachunki bankowe, koncesje i zezwolenia, przyznane ulgi oraz jest nadal stroną istniejących w dniu przekształcenia stosunków umownych. Oczywiście kontrahenci powinni zostać powiadomieni o dokonanych zmianach.

Proces przekształcenia składa się w takim przypadku generalnie z trzech faz: przygotowawczej, właścicielskiej i rejestracyjnej.

Zasadniczo do przeprowadzenia procesu przekształcenia niezbędne jest:

● sporządzenie planu przekształcenia spółki,

● sporządzenie wyceny składników majątku (aktywów i pasywów) spółki przekształcanej oraz sporządzenie sprawozdania finansowego dla celów przekształcenia,

● określenie wartości udziałów wspólników zgodnie ze sprawozdaniem finansowym,

● zgłoszenie planu przekształcenia do KRS w celu poddania badaniu przez biegłego,

● zawiadomienie wspólników o przekształceniu i zgromadzeniu,

● podjęcie uchwał o przekształceniu spółki, określenia wspólników prowadzących sprawy spółki przekształconej i reprezentujących ją,

● zawarcie umowy spółki przekształconej i złożenie oświadczeń o uczestnictwie w spółce przekształconej,

● rejestracja przekształcenia w sądzie.

Pierwsza ze wspomnianych faz związana z przygotowaniem planu przekształcenia, wycenami i określeniem wartości udziałów jest najbardziej pracochłonna. Przygotowanie tych dokumentów należy w spółce kapitałowej, w tym z ograniczoną odpowiedzialnością, do zarządu spółki. Bardzo istotną część planu i jego załączników stanowią kwestie finansowe. Wartość bilansowa majątku spółki jest ustalana na dzień w miesiącu poprzedzającym przedłożenie wspólnikom planu przekształcenia, najlepiej gdy jest to pierwszy dzień miesiąca. Podstawą przekształcenia powinien być sporządzony na tę okoliczność bilans przekształceniowy. Na podstawie sprawozdania określa się wartość udziałów wspólników.

Jednym z istotniejszych elementów planu jest projekt uchwały o przekształceniu. Obok kodeksowych obowiązkowych elementów, tj. typu spółki, na jaki następuje przekształcenie wysokości sumy komandytowej czy wysokości kwoty przeznaczonej na wypłaty dla wspólników nieuczestniczących w spółce, danych wspólników prowadzących sprawy spółki i mających reprezentować spółkę przekształconą oraz zgody na brzmienie umowy przekształconej spółki, nie ma przeszkód, aby uchwala zawierała też inne elementy, np. zmianę firmy spółki, przedmiotu jej działalności.

Co do zasady, projekt uchwały i sama uchwała powinny być jednakowe.

Plan przekształcenia podlega badaniu przez biegłego rewidenta wyznaczanego przez sąd na wniosek spółki. Sąd wyznacza do badania biegłego z listy i co do zasady nie jest związany wnioskiem o wyznaczenie konkretnego biegłego. Praktyka wskazuje jednak, że sąd przychyla się do wniosku w zakresie osoby, szczególnie że pozwala to zwykle przeprowadzić badanie stosunkowo szybko.

Faza przygotowawcza kończy podjęciem uchwał przez wspólników o przekształceniu spółki. Głosowanie za przekształceniem nie zobowiązuje wspólnika do przystąpienia do spółki przekształcanej. Oświadczenie w tym zakresie powinno być złożone w ciągu miesiąca od powzięcia uchwały o przekształceniu. Przy spółkach z o.o. zazwyczaj jednak złożenie oświadczeń o przystąpieniu zbiega się z podjęciem uchwały o przekształceniu.

Przy przekształceniu trzeba liczyć się z problemem skumulowanych i niepodzielonych na dzień przekształcenia zysków z lat ubiegłych. Zgodnie z obowiązującymi przepisami dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także wartość niepodzielonych zysków w spółkach kapitałowych w przypadku przekształcenia tych spółek w spółki osobowe, tak jakby były wypłacane (podatkowa fikcja wypłaty). Wciąż budzi wątpliwości, jak należałoby traktować podzielone zyski, choć przykładowo z braku wolnych środków niewypłacone wspólnikom.

@RY1@i02/2010/042/i02.2010.042.087.0003.001.jpg@RY2@

Fot. Archiwum

Agata Okorowska, radca prawny

Ustawa z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 z późn. zm.).

radca prawny, Doradztwo Prawne - Partnerstwo Podatkowo-Prawno-Księgowe we Wrocławiu;

zajmuje się przekształceniami, fuzjami i podziałami spółek