Pomysły Waldemara Żurka w praktyce. Czy sądy nadal losują składy?

1 listopada br. weszły w życie budzące wiele wątpliwości zmiany w regulaminie urzędowania sądów powszechnych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1325). Pozwalają one przewodniczącym wydziałów, gdy jest to potrzebne do poprawy efektywności pracy wydziału, podjąć decyzję, że losowania do składów trzyosobowych będą tylko sędziowie referenci, zaś pozostali członkowie zostaną wskazani przez przewodniczącego (par. 50 ust. 1a regulaminu). Zasady takiego wyznaczania ustanowić musi prezes sądu. W międzyczasie przepisy te zostały uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z ustawą zasadniczą (wyrok TK z 12 listopada 2025 r., sygn. akt U 4/25). DGP postanowił więc sprawdzić, czy budzące tak wiele sporów przepisy znalazły zastosowanie w praktyce.

System Losowego Przydziału Spraw nadal popularny

Na 11 sądów apelacyjnych na pytanie DGP o to, w jaki sposób obecnie wyznaczane są składy trójkowe, odpowiedziało 7. Większość z nich, bo aż pięć, przyznało, że nadal zastosowanie znajdują u nich ogólne reguły wynikające z art. 47a prawa o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 334 ze zm.; dalej u.s.p.). Paragraf pierwszy tego przepisu stanowi, że „sprawy są przydzielane sędziom i asesorom sądowym losowo, w ramach poszczególnych kategorii spraw, chyba że sprawa podlega przydziałowi sędziemu pełniącemu dyżur.”