IS w Bydgoszczy o skutkach darowizny gospodarstwa rolnego

Nr ITPP1/443-898/14/EK

z 20 października 2014 r.

Podatnik prowadzi gospodarstwo rolne. Od 1 maja 2011 r. jest czynnym podatnikiem VAT w zakresie działalności rolniczej. W związku z tym dokonywał zakupów dotyczących działalności rolniczej, od których odliczał VAT naliczony (w deklaracjach za czerwiec 2012 r., wrzesień 2012 r., wrzesień 2013 r.). Podatnik zamierza przekazać w formie darowizny całe gospodarstwo rolne synowi i całkowicie rezygnować z produkcji rolniczej. Syn podatnika nie jest rolnikiem, nie prowadzi swojego gospodarstwa rolnego i nie jest czynnym podatnikiem VAT. Z chwilą przekazania gospodarstwa syn będzie kontynuował produkcję rolną i chciałby to robić jako czynny podatnik VAT.

Czy przekazanie synowi gospodarstwa w formie darowizny będzie podlegało opodatkowaniu VAT? Czy w związku z darowizną podatnik będzie zobowiązany do korekty podatku naliczonego od dokonanych zakupów środków trwałych, w stosunku do których nie minął 5-letni okres korekty, jeśli obdarowany będzie prowadził gospodarstwo rolne jako czynny podatnik VAT?

W myśl art. 6 pkt 1 ustawy o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.) jej przepisów nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Pojęcie przedsiębiorstwa i gospodarstwa rolnego definiuje kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121). Przedsiębiorstwo to zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast za gospodarstwo rolne uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego.

I choć pojęcie gospodarstwa rolnego zostało zdefiniowane odrębnie od pojęcia przedsiębiorstwa na gruncie k.c., to można przyjąć, że spełnia ono wymogi właściwe dla przedsiębiorstwa. Ważne jest, aby przedsiębiorstwo jako przedmiot zbycia obejmowało wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, i stanowiło całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym. Decydujące jest również to, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki między jego składnikami w sposób umożliwiający kontynuowanie określonej działalności gospodarczej (rolniczej).

Zatem przekazanie przez podatnika w formie darowizny całości gospodarstwa rolnego (przedsiębiorstwa) synowi nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT.

Z kolei zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Stosownie do art. 91 ust. 2 ustawy o VAT w przypadku towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, a także gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli zostały zaliczone do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych nabywcy, z wyłączeniem tych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, podatnik dokonuje korekty (o której mowa w art. 91 ust. 1) w ciągu 5 kolejnych lat, a w przypadku nieruchomości i praw wieczystego użytkowania gruntów - w ciągu 10 lat, licząc od roku, w którym zostały oddane do użytkowania. W przypadku środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wartość początkowa nie przekracza 15 000 zł, przepis art. 91 ust. 1 stosuje się odpowiednio, z tym że korekty dokonuje się po zakończeniu roku, w którym zostały oddane do użytkowania.

Zgodnie natomiast z art. 91 ust. 9 ustawy o VAT w przypadku transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa, korekta określona w ust. 1-8 jest dokonywana przez nabywcę przedsiębiorstwa lub nabywcę zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Zatem przekazanie całości gospodarstwa rolnego spełniającego definicję przedsiębiorstwa nie będzie wiązało się dla podatnika jako darczyńcy z obowiązkiem korekty w zakresie podatku naliczonego związanego z nabytymi środkami trwałymi niezbędnymi do prowadzenia gospodarstwa.

@RY1@i02/2014/222/i02.2014.222.071000600.802.jpg@RY2@

Linia interpretacyjna

Oprac. Ewa Ciechanowska