Czy powiązania rodzinne wpływają na podatek

doradca podatkowy w Tax-Net

Istnienie powiązań rodzinnych między przedsiębiorcami, którzy w ramach prowadzonej przez każdego z nich działalności podejmują współpracę, nie wpływa w żaden sposób na ich uprawnienie do rozliczania poniesionych w tej współpracy kosztów podatkowych. Jednak współpraca pomiędzy podmiotami powiązanymi, w tym rodzinnie, budzi często zainteresowanie organów podatkowych, gdyż powiązania te mogą wpływać na warunki zawieranych przez te podmioty transakcji. Mogą one tak kształtować wysokość osiąganych przychodów i kosztów, aby pomniejszać swoje zobowiązania.

Zawieranie transakcji między podmiotami powiązanymi musi charakteryzować się stosowaniem warunków rynkowych, a więc takich, jakie ustaliłyby pomiędzy sobą podmioty niepowiązane. Jeżeli pomiędzy podmiotami powiązanymi ustalono warunki nierynkowe, i chociaż jeden z nich w wyniku takiej transakcji nie wykazał dochodu lub wykazał dochód niższy, niż by to miało miejsce w przypadku warunków rynkowych, dochody tego podmiotu oraz należny podatek organ podatkowy określa w drodze oszacowania, bez uwzględnienia zastosowanych warunków nierynkowych.

Dodatkowy obowiązek, poza stosowaniem cen rynkowych, mają podmioty, których współpraca odbywa się na dużą skalę. Artykuł 25a ustawy o PIT nakłada na podmioty powiązane obowiązek sporządzania dokumentacji podatkowej zawieranych pomiędzy sobą transakcji, jeżeli łączna kwota zapłaty wynikająca z umowy lub rzeczywiście uiszczona w roku podatkowym wynosi odpowiednio: 30 tys. euro - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo 50 tys. euro - w pozostałych przypadkach.

Dokumentacja podatkowa powinna zawierać przede wszystkim: określenie funkcji stron transakcji, określenie wszystkich kosztów, jakie strony poniosą, metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji, a w przypadku świadczenia usług również określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej dokumentacja ta powinna być im przedłożona w terminie 7 dni, od dnia doręczenia żądania. Brak dokumentacji wiąże się dla podatnika z ryzykiem zastosowania 50-proc. stawki podatku dochodowego, dla części ewentualnie doszacowanego dochodu.

Oprac. Magdalena Majkowska

Art. 25a ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).