Taniec ze słoniem i smokiem, czyli jak UE i Indie próbują obejść Chiny i USA

Jeszcze niedawno mogło się wydawać, że mamy świat zorganizowany w sposób dosyć prosty, z grubsza odzwierciedlający stare bloki z XX wieku, skupione wokół wspólnych interesów i podobnych wartości. Liberalny ekonomicznie, demokratycznie rządzony Zachód szanujący prawa człowieka, a po drugiej stronie etatystyczny i autorytarny (oczywiście w różnym stopniu) Wschód. Pierwszy obóz oddychający dwoma płucami, europejskim i amerykańskim, drugi zaś z mózgiem, sercem i żołądkiem coraz wyraźniej ulokowanym w Pekinie, z Rosją, Iranem czy Koreą Północną w roli pięści do grożenia. I do tego kilka państw „pomiędzy”. Na przykład bogate, sunnickie monarchie znad Zatoki Perskiej oraz Indie, które w obliczu coraz ostrzejszej gry Chin starały się politycznie balansować, biznesowo otwierać na współpracę z każdym, ale w sferze twardego bezpieczeństwa bardzo wyraźnie ciążyły ku Stanom Zjednoczonym i ich sojusznikom.

Ów czytelny i logiczny obraz został zburzony w ciągu ostatniego roku przez administrację Donalda Trumpa. Celowo – gdyż spora część amerykańskich elit biznesowych, a w ślad za nimi także politycznych, uznała dotychczasowy model za dysfunkcjonalny. Przyjęła, że lepszy będzie dla niej świat wielobiegunowy, w dodatku ostentacyjnie pozbawiony uniwersalnych reguł i trwałych sojuszy, czyli taki, w którym USA – jako podmiot obiektywnie najsilniejszy pod względem ekonomicznym i wojskowym – dzięki swej przewadze oraz zdolności do jej brutalnego użycia uzyskają najwięcej korzyści.