MAGAZYN

Wygrana Karola Nawrockiego to przybliżenie – i ukonkretnienie – zmiany pokoleniowej w kierownictwie obozu prawicowego. A także przesunięcie ideowe: z pozycji „staropisowskich” ku intensywniejszemu katolicyzmowi i flirtowi z fundamentalizmem wolnorynkowym. Powoduje to rosnącą alienację nieistotnej statystycznie, ale dostrzegalnej w sferze opiniotwórczej części prawicowej inteligencji, która z coraz większym trudem odnajduje się w nowej rzeczywistości.

Obserwując reakcje stolic europejskich na działania Donalda Trumpa, trudno oprzeć się wrażeniu déjà vu z czasów prezydentury George’a W. Busha oraz lat, kiedy traktat lizboński był jeszcze młody. Tyle że wówczas gniewaliśmy się w Europie na USA za to, że interweniują zbyt pochopnie, zwłaszcza w Iraku, a teraz, kiedy sami poczuliśmy zapach prochu, mamy pretensje o to, że nie interweniują dość stanowczo i próbują dogadywać się z „rosyjskim Saddamem Husajnem”.

W opowieściach o wojnie trzeba wyjść poza Warszawę, obozy koncentracyjne, getta i szczęk broni. Zdrowa debata o przeszłości wymaga nieustannego szukania nowych perspektyw.

USA dla Nikity Chruszczowa pozostawały stałym punktem odniesienia. Chruszczow przez lata starał się udowodnić światu, iż Związek Radziecki stał się nie tylko mocarstwem atomowym, ale też bardzo szybko nadrabia dystans dzielący go od Stanów Zjednoczonych. Swój cel osiągnął, gdy prezydent Eisenhower w 1959 r. uznał, że powinien zaprosić Sekretarza Generalnego KC KPZR z oficjalną wizytą do USA.

Polityka gospodarcza Donalda Trumpa to eksperyment testujący fundamenty teorii ekonomii. Czy może się udać?

Jednym z powszechniejszych zarzutów wobec ekonomii jest nadmierne poleganie na modelach racjonalnych osób, które charakteryzują się niewyczerpaną samokontrolą i zdolnością do realizowania długoterminowych planów. Tydzień temu pisałem o dowodach eksperymentalnych wskazujących, że adekwatniejszym opisem procesu decyzyjnego może być zaproponowany przez Wolfganga Pesendorfera i Faruka Gula (Uniwersytet Princeton) model pokus, który podkreśla konflikt między impulsywną potrzebą chwili a długoterminowymi celami. Niczym osoby na diecie unikające dostępu do słodyczy, agenci w tym modelu celowo ograniczają własny wybór – np. zamrażając środki w nieruchomościach – by zmniejszyć ryzyko impulsywnej konsumpcji oraz konieczność ciągłej samokontroli.