Przekształcanie umów przez PIP. Czy z podobnych mechanizmów korzystają inne państwa UE?
Pozorne samozatrudnienie jest zjawiskiem obecnym w całej Europie. Doświadczenia państw UE nie potwierdzają jednak zasadności wprowadzania modelu, w którym inspekcja pracy administracyjnie ustala istnienie stosunku pracy. W większości krajów walka z nadużyciami opiera się na kontroli i sankcjach, przy zachowaniu sądów jako organów ostatecznie rozstrzygających o charakterze zatrudnienia.
Zjawisko pozornego samozatrudnienia nie jest polską specyfiką. W 2024 r. osoby samozatrudnione stanowiły średnio 14,3 proc. wszystkich pracujących w Unii Europejskiej. Jednocześnie widoczne jest znaczne zróżnicowanie między państwami członkowskimi (patrz Eurostat, Employment statistics within national accounts (dane za 2024 r.; data ekstrakcji: 4 kwietnia 2025), https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Employment_statistics_within_national_accounts (dostęp: 27 stycznia 2026)). Utrzymuje się też wysoki udział pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy oraz zatrudnienia czasowego. W wielu państwach obserwuje się kategorie ekonomicznie zależnych samozatrudnionych, których sytuacja faktyczna bywa zbliżona do pracowników.
Różne modele reagowania na pozorne samozatrudnienie w państwach UE
Państwa członkowskie wypracowały różne mechanizmy reagowania na to zjawisko. Analizy prawnoporównawcze pozwalają wyróżnić kilka modeli.
Załóż konto lub zaloguj się
i zyskaj dostęp na 14 dni za darmo.
Załóż konto lub zaloguj się
i zyskaj dostęp na 14 dni za darmo.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.