Czy w zadaniowym czasie pracy należą się nadgodziny

Uprawnienie pracowników do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych będzie wymagało zbadania zakresu zlecanych im zadań, a następnie oceny, czy zadania te są rzeczywiście wykonalne w ramach podstawowych norm czasu pracy.

Zastosowanie zadaniowego systemu czasu pracy, w którym czas pracy danego pracownika jest określony nie godzinowo, lecz powierzonymi przez pracodawcę zadaniami, samo przez się nie wyklucza jeszcze obowiązywania przepisów przyznających prawo do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Uprawnienie do dodatku za pracę w nadgodzinach będzie uzależnione od zakresu wyznaczanych pracownikowi zadań. Dopuszczalny ich zakres został określony w art. 140 k.p. Zgodnie z jego treścią, czas niezbędny do wykonania powierzanych zadań pracodawca ustala w porozumieniu z samym pracownikiem, uwzględniając przy tym wymiar czasu pracy wynikający z norm określonych w art. 129 k.p. Oznacza to, że zakres zlecanych zadań powinien być tak określony, by czas przeznaczony na ich wykonanie nie przekroczył podstawowych norm czasu pracy, a zatem 8 godzin na dobę oraz przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy.

Przy prawidłowym zastosowaniu zadaniowego systemu czasu pracy nie powinno dojść do świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych. O jego prawidłowym zastosowaniu można mówić tylko wówczas, gdy zlecone przez pracodawcę zadania są obiektywnie wykonalne w ramach kodeksowych norm czasu pracy. Jeśli jednak pracownikowi zostanie zlecona taka ilość zadań, których wykonanie w ramach norm czasu pracy nie jest po prostu obiektywnie możliwe, to pracownik ten nabędzie prawo do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.

Dodatkowe wynagrodzenie nie będzie jednak przysługiwało temu pracownikowi, który tak rozplanował rozkład swoich zajęć, że wykonując powierzone mu zadania, przekroczył podstawowe normy czasu pracy, chociaż – obiektywnie rzecz oceniając – mógł i powinien wywiązać się z tych zadań w ramach kodeksowych norm czasu pracy. Jeśli natomiast okaże się, że pracownikowi były zlecane zadania, których wykonanie w normalnym czasie pracy nie było możliwe, pracownik ten nie będzie pozbawiony roszczenia o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych. Wyznaczanie pracownikowi zadań, których wykonanie nie jest obiektywnie możliwe w normalnym czasie pracy, jest bowiem równoznaczne z poleceniem świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych (wyrok SN z 4 sierpnia 1999 r., I PKN 181/99, OSNP 2000/22/810).