Leszek Jaworski

Przedsiębiorcy, którym z powodu pandemii spadły obroty, mogą skorzystać nie tylko z pomocy oferowanej przez rząd, lecz także poprosić o nią gminę. Wskazujemy najważniejsze możliwości, jakie w tym zakresie wprowadziły tarcze antykryzysowe, które pozostają aktualne w 2021 r.

Wraz z ojcem prowadziłem spółkę jawną. Mieliśmy po 50 proc. udziałów. Miesiąc temu ojciec zmarł. Jestem jedynakiem, więc spadkobiercami jesteśmy ja i matka. Ona jednak nie chce prowadzić firmy, jest już na emeryturze. W umowie spółki mamy zapis, że prawa, jakie miał zmarły wspólnik, służą wszystkim spadkobiercom wspólnie, przy czym spadkobiercy do ich wykonania powinni wskazać spółce jedną osobę. Jesteśmy z matką na etapie poświadczenia nabycia spadku u notariusza. Czy mogę złożyć do Krajowego Rejestru Sądowego wniosek o wstąpienie do spółki w miejsce zmarłego wspólnika i tym samym stać się jedynym właścicielem spółki?

Specyficzna forma prawna, w jakiej działają, powoduje, że choć z powodu pandemii notują pokaźne straty, to nie mają szans na wsparcie z tarcz antykryzysowych. O pieniądze dla nich nie bardzo mogą też wystąpić gminy. 

Umowy w imieniu gminy podpisuje wójt (burmistrz, prezydent miasta). Jednak gdy z kontraktu wynika zobowiązanie pieniężne po stronie samorządu, to do jej zawarcia potrzebna jest jeszcze kontrasygnata skarbnika gminy (głównego księgowego budżetu). Bez tego potwierdzenia kontrakt nie dojdzie do skutku. Co ważne, wymóg kontrasygnaty skarbnika jest ustanowiony we wszystkich ustawach ustrojowych samorządu, tj. na poziomie gminy, powiatu i województwa. Kontrasygnata nie jest określona w jednym akcie prawnym. Dla ustalenia jej istoty potrzebne jest przeanalizowanie wielu regulacji. Oprócz ustaw samorządowych wchodzą w grę jeszcze m.in. kodeks cywilny i ustawa o finansach publicznych. Kontrasygnata rozumiana jest najczęściej jako potwierdzenie w sformalizowany sposób, że jednostka samorządowa dysponuje środkami finansowymi potrzebnymi do wykonania zobowiązania oraz akceptuje legalność dokonywanej czynności. Niestety w praktyce zdarza się, że jest pomijana, a wtedy pojawia się wątpliwość, czy przystąpienie do realizacji umowy przez gminę może świadczyć o dorozumianej kontrasygnacie skarbnika. Orzecznictwo w tym zakresie też nie jest jednolite.