ZUS

Koszt jednego przelewu to zaledwie 9 groszy, a przekazu pocztowego niemal 20 zł – ta różnica wraca jak bumerang w dyskusji o systemie emerytalnym. Teraz Zakład Ubezpieczeń Społecznych znów proponuje, by emerytury i renty trafiały wyłącznie na konta bankowe. Pomysł nie jest nowy, ale wraca w momencie, gdy system szuka oszczędności i cyfryzacji. Czy to oznacza koniec listonosza z emeryturą?

Liczba osób pobierających świadczenie honorowe z tytułu ukończenia 100 lat systematycznie rośnie – wynika z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Na koniec marca 2026 r. dodatek w wysokości blisko 7 tys. zł otrzymywało już 4179 seniorów w całym kraju. Najwięcej stulatków mieszka na Mazowszu i Śląsku.

Decyzja z ZUS o zwrocie świadczenia potrafi zaskoczyć, zwłaszcza gdy pieniądze zostały wypłacone wiele miesięcy wcześniej i zdążyły już zostać wydane. Nie każda nadpłata oznacza jednak automatycznie obowiązek oddania środków. Duże znaczenie ma to, z jakiego powodu doszło do błędu, czy świadczeniobiorca był prawidłowo pouczony i czy wiedział, że świadczenie może być nienależne. Wyjaśniamy, kiedy ZUS może skutecznie żądać zwrotu, a kiedy taka decyzja może zostać podważona.

Niewielu z nas wie, że może odzyskać pieniądze z subkonta ZUS po zmarłej osobie bliskiej. Tylko co piąta osoba uprawniona zwraca się o wypłatę przysługujących jej środków.

Choć środki z subkont emerytalnych po śmierci ubezpieczonego powinny trafić do bliskich, w praktyce wielu uprawnionych nigdy ich nie otrzymuje. Powód jest prosty – często nie wiedzą, że takie pieniądze istnieją i że mogą się po nie zgłosić.

Przebywanie na urlopie bezpłatnym czy dodatkowe zatrudnienie nie pozbawiają nauczyciela prawa do świadczenia kompensacyjnego, jeżeli w momencie zakończenia zatrudnienia w szkole miał odpowiedni wiek i staż pracy uprawniające go do jego uzyskania.

Zawarcie przez pracownika umowy zlecenia z podmiotem trzecim nie wyłącza jeszcze skutków składkowych po stronie własnego pracodawcy, jeżeli w rzeczywistości to on pozostaje beneficjentem wykonywanych czynności. W takim przypadku przychód uzyskany z tej umowy należy doliczyć do podstawy wymiaru składek ze stosunku pracy, nawet gdy zlecone zadania są odmienne.

Rozwiązanie umowy o pracę w celu uzyskania prawa do emerytury, a następnie natychmiastowe ponowne zatrudnienie u tego samego pracodawcy jest dopuszczalne i nie wymaga zachowania nawet jednodniowej przerwy. Taki model ma jednak istotne konsekwencje w sferze ubezpieczeń społecznych – zarówno w zakresie obowiązków zgłoszeniowych wobec ZUS, jak i ustalania podstawy wymiaru ewentualnych świadczeń.

Pracownikowi przysługuje wolne od pracy w razie pilnych spraw rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem. Za ten czas zachowuje prawo do połowy wynagrodzenia obliczanego według zasad urlopu wypoczynkowego. Kwotę tę uwzględnia się w przeciętnym miesięcznym przychodzie stanowiącym podstawę świadczeń chorobowych, z dopełnieniem za miesiąc, w którym wystąpiła absencja.

Do 20 maja przedsiębiorcy muszą dopełnić jednego z kluczowych obowiązków wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Chodzi o roczne rozliczenie składki zdrowotnej za 2025 rok, które dotyczy szerokiej grupy prowadzących działalność gospodarczą.

Już za niecałe trzy miesiące typowanie do kontroli Państwowej Inspekcji Pracy ma się radykalnie zmienić. Losowość zastąpi automatyczna analiza ryzyka, ale uruchomienie systemu na czas stoi pod znakiem zapytania.

Sąd nie może odrzucić odwołania od decyzji ZUS, jeżeli zostało ono złożone przez nieuprawnionego pełnomocnika, ale odwołujący się ubezpieczony osobiście potwierdził wolę jego złożenia jako własnej czynności w terminie wyznaczonym przez ten sąd.

Od 1 stycznia 2027 r. ZUS podniesie wysokość renty wdowiej, zwiększając udział drugiego świadczenia z 15 do 25 proc. Dla części seniorów oznacza to nawet 400 zł miesięcznie więcej, choć nie każdy skorzysta w pełni przez obowiązujący limit. Zmiana obejmie niemal milion osób pobierających świadczenia w zbiegu. Jak dokładnie zostanie przeliczona renta i kto realnie zyska najwięcej?

Sąd ubezpieczeń społecznych będzie mógł uchylić decyzję ZUS w większej liczbie przypadków, co ma przyspieszyć ostateczne rozstrzygnięcie sprawy. To okrojona wersja jednego z postulatów deregulacyjnych.