Podsumowanie 2023 roku: przegląd najważniejszych orzeczeń dla JSTPrzedstawiamy zestawienie najważniejszych wyroków sądów z kończącego się 2023 r., jakie zapadły w sprawach z udziałem jednostek samorządu terytorialnego bądź mogą mieć istotne znaczenie dla działalności JST. Wybraliśmy najistotniejsze – w naszej ocenie – z orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, Naczelnego Sądu Administracyjnego, wojewódzkich sądów administracyjnych, Sądu Najwyższego, Krajowej Izby Odwoławczej, a dodatkowo także Trybunału Sprawiedliwości UE. Niejednokrotnie rozstrzygają one ważne dla JST problemy praktyczne, które do tej pory były interpretowane niejednolicie, lub potwierdzają przyjęte już wcześniej stanowiska. Wykładnia przepisów dokonana przez sądy będzie miała istotne znaczenie także dla przyszłych spraw.Podzieliliśmy orzeczenia na kilka działów, m.in. wyodrębniliśmy wyroki dotyczące wymiaru podatków lokalnych, nieruchomości i gospodarki nieruchomościami, z zakresu planowania przestrzennego i inwestycji budowlanych, gminnej gospodarki odpadami, zamówień publicznych. Staraliśmy się robić to tak, aby ułatwić przegląd orzecznictwa urzędnikom odpowiednich działów w urzędach. Nie mogło zabraknąć orzeczeń z zakresu procedury administracyjnej, a także rozstrzygających sytuację prawną radnego i zagadnienia ustrojowe dotyczące gminy i powiatu. Łącznie zebrało się ponad 30 orzeczeń, z którymi powinni się zapoznać w zasadzie wszyscy urzędnicy, którzy chcą być na bieżąco. A zatem niech Państwo sprawdzą, czy coś Wam w mijającym roku nie umknęło! ©℗Aneta Fornalik•27 grudnia 2023
Nieprzewidziane okoliczności uzasadniają zmiany umówNawet jeśli kontrakty o zamówienia publiczne przewidywały klauzule waloryzacyjne, to skala niekorzystnych okoliczności może oznaczać konieczność ich dodatkowego renegocjowania – przyznaje UZP i Prokuratoria GeneralnaSławomir Wikariak•11 października 2023
Prawo zamówień publicznych – o tym powinny wiedzieć JSTJuż 10 listopada wejdzie w życie ustawa z 7 października 2022 r. o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców (Dz.U. z 2022 r. poz. 2185; dalej: tarcza prawna albo ustawa z 7 października). Wśród regulacji są m.in. zmiany dotyczące prawa zamówień publicznych, w tym m.in. przepisy nowelizujące zasady waloryzacji umów. Nowe przepisy są istotne zarówno dla trwających, jak i przyszłych umów realizowanych przez wykonawców na rzecz jednostek samorządu terytorialnego. Poniżej opisujemy zmiany, na które powinny zwrócić uwagę JST. Wskazujemy przy tym, jakie obowiązki odnoszące się do nowych postępowań i umów nakłada ustawa na zamawiających, a jakie w odniesieniu do realizowanych aktualnie umów.Artur Wawryło•09 listopada 2022
Nie warto kłamaćPodwykonawca, który chce pójść na rękę generalnemu podwykonawcy i wbrew faktom potwierdza, że otrzymał zapłatę, nie może potem domagać się jej od inwestoraSławomir Wikariak•25 maja 2022
Zamówienia publiczne a sytuacje nadzwyczajne, czyli kiedy i w jakim zakresie można zmieniać kontrakty. Wskazówki dla zamawiającychObecna sytuacja gospodarcza i ekonomiczna w kraju, jak też na arenie międzynarodowej spowodowała spore zawirowania na rynku zamówień publicznych. Wykonawcy coraz częściej borykają się z problemami związanymi z inflacją, wzrostem cen, brakiem materiałów, dostaw oraz brakami kadrowymi zwłaszcza w transporcie i zwracają się do samorządów o zmianę warunków współpracy. Co to dla nich oznacza? Czy zawsze muszą się zgadzać na modyfikację umów? Na te i inne pytania odpowiadamy w niniejszym tekście.Katarzyna Machowska-Gubernak•04 maja 2022
Wyższa inflacja vs umowy zawarte w trybie zamówień publicznychWydawać by się mogło, że obowiązujące od roku nowe prawo zamówień publicznych (dalej: p.z.p.), które wiele zmieniło w postrzeganiu przepisów zarówno przez zamawiających, jak i wykonawców, jest już im dobrze znane i stosowane bez kłopotów. Niestety, przepisy te wciąż sprawiają obu stronom postępowania niemało problemów. Dodatkowo dziś muszą się mierzyć ze skutkami wzrostu cen. Bywa, że wykonawcy wnioskują o zmiany kwot umów, grożąc ich zerwaniem, bo kara umowna wydaje się im mniej dotkliwa niż realizacja samego zamówienia. Zamawiający nie mają bowiem pewności, czy uda im się w terminie zrealizować zadanie publiczne i za pieniądze, które na ten cel przeznaczyli. Czy można temu jakoś zaradzić?Justyna Starek•12 stycznia 2022
Gmina może odstąpić od zawartej umowy, gdy jej wykonanie nie leży już w interesie publicznymMarcin Nagórek•17 października 2021
Jak działa mechanizm waloryzacji w zamówieniachW przypadku zmiany cen materiałów lub kosztów związanych z realizacją usługi zawsze powinny być stosowane klauzule waloryzacyjne. Ale mało kto po nie sięga. NiesłusznieTymoteusz Płonka•06 lipca 2021