Koniec z pozbawianiem seniorów całych majątków i umieszczaniem ich w DPS-ach na koszt gmin? W rządzie trwają prace nad projektem usuwającym niemoralną lukę prawnąW dniu 26 marca 2026 r., w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów, został opublikowany projekt ustawy o zmianie ustawy pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw, autorstwa Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, który wprowadza nowe zasady odpłatności za pobyt seniorów w domach pomocy społecznej (DPS-ach) i (w ramach powyższego) – przewiduje dodanie do katalogu osób zobowiązanych do płatności za DPS – osób, które zostały obdarowane przez seniora nieruchomością w zamian za opiekę (m.in. w ramach umowy dożywocia). Nowa regulacja ma wyeliminować dostrzeżoną m.in. przez samorządy, głęboko niemoralną i niesprawiedliwą lukę prawną, która pozwala osobom zawierającym z seniorami umowy dożywocia na pozbawianie ich całego majątku i umieszczanie w DPS-ach, za które finalnie koszt ponosi gmina.Aleksandra Rybak•12 maja 2026
Czy gmina nadal może odliczać VAT z papierowych fakturJesteśmy gminną jednostką budżetową. Otrzymaliśmy papierową fakturę z prawidłowymi danymi odbiorcy (z naszym NIP) i nabywcy (z NIP gminy). Sprzedawca twierdzi, że nie ma obowiązku wystawiania faktur w KSeF. Czy musimy to gdzieś sprawdzać? Czy urząd skarbowy nie zakwestionuje odliczenia VAT z takiej faktury?Marcin Mroziuk•12 maja 2026
Nowa opłata dla turystów w 2026 r.? Turysta zapłaci, ale coś dostanie. Jest nowy projekt dla gminDo Sejmu trafił projekt wprowadzający nową opłatę turystyczno‑rekompensacyjną. Zgodnie z założeniami, opłata turystyczna w 2026 roku ma być pobierana od turystów nocujących w danej miejscowości, a w zamian oferowałaby konkretne korzyści, np. zniżki na lokalne atrakcje. Sprawdzamy, kto zapłaci, ile może wynosić opłata i jakie zmiany szykują się dla samorządów.Marta Borysiuk•11 maja 2026
Przydomowe oczyszczalnie ścieków. Czy gmina działa jako podatnik VAT?Przedsięwzięcie polegające na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków przez gminę nie ma charakteru zarobkowego i służy przede wszystkim poprawie warunków życia mieszkańców, którzy ponoszą jedynie niewielką część kosztów budowy. Ale czy to wystarcza, by gmina realizująca taką inwestycję nie była traktowana jak podatnik VAT? Najnowszy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego rozwiewa wątpliwości.Izabela Tomaszewska-Gałuszka•11 maja 2026
Inwestycje telekomunikacyjne: NSA potwierdza granice władzy gminTegoroczny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (z 22 stycznia, sygn. II OSK 477/25) podtrzymał dotychczasową linię orzeczniczą dotyczącą granic władztwa planistycznego gmin w zakresie lokalizacji infrastruktury telekomunikacyjnej.05 maja 2026
Będą standardy dla usług opiekuńczych. Rząd przyjął projekt ustawyMinister rodziny, pracy i polityki społecznej wyda rozporządzenie, w którym zostaną uregulowane standardy oraz sposób świadczenia przez gminy usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Będą one musiały też monitorować prawidłowość ich wykonywania.Michalina Topolewska•05 maja 2026
Dotacje dla rodzinnych ogrodów działkowych: kto ustala ich wysokośćPytanie: Burmistrz przygotowuje projekt nowej uchwały dotacyjnej dla stowarzyszeń ogrodowych prowadzących w naszym mieście rodzinne ogrody działkowe. Dotacje mają być wykorzystywane np. na modernizację infrastruktury ogrodowej. W projekcie uchwały zawarto regulację, zgodnie z którą dofinansowanie może stanowić 50 proc. wartości zadania. Czy rada gminy może określić wysokość wsparcia?Marcin Nagórek•05 maja 2026
Wyrzucanie leków szkodzi nam, środowisku i budżetowiRaport Uniwersytetu Gdańskiego wskazuje, że ponad 60 proc. Polaków wyrzuca przeterminowane leki do odpadów zmieszanych, a 28 proc. spuszcza je w toalecie. Gminy mają organizować odbiór, apteki nie muszą.Katarzyna Redmerska•05 maja 2026
Ważny podatek płatny do 15 maja. Da się go uniknąć15 maja 2026 r. to graniczna data dla tysięcy właścicieli nieruchomości w Polsce. Tego dnia upływa termin zapłaty drugiej raty podatku od nieruchomości. Kluczowe znaczenie ma jednak nie sam kalendarz, lecz decyzja podatkowa wydana przez gminę – to ona przesądza o wysokości zobowiązania, terminach i sposobie płatności.Michał Kaźmierczak•02 maja 2026
Termin realizacji zadania publicznego nie może przekroczyć 90 dniUmowa na realizację zadania publicznego w zakresie kultury między gminą a fundacją została zawarta na początku stycznia br. w trybie uproszczonym. Termin jego wykonania to 90 dni. Fundacja wnioskuje o przedłużenie terminu o miesiąc. Czy jest to dopuszczalne?Marcin Nagórek•28 kwietnia 2026
Gmina nie sfinansuje samodzielnie komunikacji autobusowej poza swoimi granicamiPytanie: Mieszkańcy nadsyłają liczne wnioski, aby gmina sfinansowała z budżetu linię komunikacyjną, która dowoziłaby mieszkańców do pracy oraz do stacji kolejowej w sąsiednim mieście. Linia przechodziłaby jednak przez sąsiednie gminy, a te nie chcą uczestniczyć w kosztach. Czy nasza gmina może samodzielnie sfinansować takie zadanie transportowe?Marcin Nagórek•28 kwietnia 2026
Spółdzielnie między młotem a kowadłem. Grunty w zamian za dogęszczanie osiedliMinisterstwo Rozwoju i Technologii chce upiec dwie pieczenie na jednym ogniu: uporządkować stan prawny gruntów pod warszawskimi blokami, a przy okazji zmusić spółdzielnie do budowy mieszkań lokatorskich. W ten sposób otworzyło nowy front konfliktów.Renata Krupa-Dąbrowska•22 kwietnia 2026
Do przetargu wystarczy jeden oferentPYTANIE: Nasza spółka chce przystąpić do przetargu ustnego na zakup nieruchomości od gminy, ale z informacji urzędu wynika, że nie ma innych chętnych. Czy w takiej sytuacji przetarg zostanie odwołany, czy możemy go wygrać jako jedyny oferent, skoro wpłaciliśmy wadium?Marcin Nagórek•20 kwietnia 2026
Opłata planistyczna: liczy się wzrost wartości nieruchomości, a nie przyczyna jej sprzedażyPYTANIE: Sprzedałem działkę wykorzystywaną w działalności po tym, jak plan miejscowy zmienił jej przeznaczenie z rolnego na budowlane. Środki były mi potrzebne na utrzymanie płynności finansowej firmy. Wójt naliczył jednak opłatę planistyczną. Czy ma do tego prawo, skoro sprzedaż była wymuszona sytuacją firmy?Marcin Nagórek•20 kwietnia 2026
Najem mieszkań komunalnych przez gminną spółkę. Co z VAT?Czy spółka, która w imieniu gminy wynajmuje mieszkania komunalne, korzysta ze zwolnienia z VAT? A może w ogóle nie działa w tym zakresie jako podatnik? Na te pytania odpowiedział Naczelny Sąd Administracyjny.Izabela Tomaszewska-Gałuszka•14 kwietnia 2026
Samochody gminy. Prewspółczynnik czy 50 proc. odliczenia VAT?Zła wiadomość dla gmin, które odliczają VAT od wydatków na samochody służbowe wykorzystywane zarówno do działalności opodatkowanej, jak i niepodlegającej VAT. NSA orzekł, że w takich przypadkach należy najpierw zastosować proporcję odliczenia, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, a następnie ograniczyć odliczenie do 50 proc. na podstawie art. 86a ust. 1 tej ustawy.Izabela Tomaszewska-Gałuszka•14 kwietnia 2026
Jak gmina powinna rozliczyć w VAT wydatki na stworzenie ogrodu przy szkole dla uczniówGmina (podatnik VAT czynny) utworzyła przy szkole podstawowej ogród na potrzeby prowadzenia zajęć z edukacji ekologicznej i przyrodniczej. Jak powinna rozliczyć VAT od nabycia od firmy usługi wykonania ogrodu przyszkolnego?Marcin Szymankiewicz•14 kwietnia 2026
41 mln zł dla żłobków na wyposażenie sal do zajęć z dziećmi. Wystartował nowy program MRPiPSGminy i podmioty prywatne prowadzące placówki opieki dla małych dzieci mogą ubiegać się o dofinansowanie na zakup urządzeń i akcesoriów pomocniczych do pomieszczeń, w których prowadzone są zajęcia sensoryczno-motoryczne. Mają na to czas do 26 kwietnia br.Michalina Topolewska•12 kwietnia 2026
Wprowadzenie opłaty miejscowej musi być prawidłowo uzasadnioneRada gminy musi przeprowadzić w sposób transparentny wnikliwą i miarodajną analizę, czy miejscowość spełnia warunki określone w przepisach. Nie wystarczy lakoniczne uzasadnienie uchwały.Marcin Mroziuk•07 kwietnia 2026
Inwestorzy coraz częściej inicjują procedurę uchwalenia ZPI. Jak może odpowiedzieć gmina?W niektórych gminach wyraźnie rośnie liczba wniosków w sprawie zintegrowanych planów inwestycyjnych. Wielu inwestorów próbuje zdążyć przed wejściem w życie planów ogólnych. Jednak nie każdy wniosek musi mieć finał w postaci aktu prawa miejscowegoAneta Fornalik•07 kwietnia 2026