Zamówienia publiczne

Od 2024 r. Krajowa Izba Odwoławcza (KIO) mierzy się z problemem intensywnego wzrostu liczby wnoszonych odwołań. W roku 2024 w stosunku do roku 2023 był to wzrost o ponad 1000 środków zaskarżenia. Szacuje się, że w roku 2026 liczba wniesionych odwołań może przekroczyć 6 tys. Niewątpliwie ich nawał doprowadził do częściowego paraliżu orzeczniczego, co bezpośrednio przekłada się na długość prowadzonych postępowań o udzielenie zamówienia.

Dialog konkurencyjny jest jednym z najbardziej elastycznych trybów udzielania zamówień publicznych. Jednak ustawodawca pozwala z niego korzystać tylko w ściśle określonych przypadkach i wyłącznie dla zamówień o wartości przekraczającej progi unijne.

Choć przepisy o certyfikacji wykonawców weszły w życie 12 lipca, to jeszcze przez pewien czas ani wykonawcy, ani zamawiający nie będą mogli z nich korzystać. Brakuje bowiem części przepisów wykonawczych.

PYTANIE: Kontrola RIO wykazała, że burmistrz nie naliczył wykonawcy kary umownej za niewywiązanie się z obowiązku przedłożenia kopii umów o podwykonawstwo, mimo że wynikał on z zawartej umowy. Inwestycja drogowa została jednak zakończona kilka miesięcy temu, odebrana bez zastrzeżeń. Czy w takiej sytuacji gmina nadal ma obowiązek dochodzić należnej kary umownej od wykonawcy?

Od 12 lipca 2026 r. podmioty startujące w przetargach będą mogły uzyskać dokumenty potwierdzające brak podstaw wykluczenia z postępowania oraz zdolność do realizacji zamówień. Największą zaletą jest możliwość wielokrotnego wykorzystywania tego samego certyfikatu w różnych postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego, także na terenie innych państw UE.

Pytanie: RIO zarzuciła wójtowi, że nie zgłosił zawiadomienia o możliwym naruszeniu do rzecznika dyscypliny finansów publicznych. Chodzi jednak o umowę, którą podpisywał były zastępca wójta na remont dróg po sezonie zimowym bez stosowania prawa zamówień publicznych. Czy wójt powinien złożyć zawiadomienie, skoro zastępca nie pracuje od miesiąca w urzędzie gminy?

Rzadko się zdarza, by decyzja w publicznym przetargu jednocześnie dotyczyła kilku obszarów naraz: prawa, ekonomii i bezpieczeństwa. W przypadku przetargu Rail Baltica na modernizację odcinka Białystok–Ełk mamy właśnie taką sytuację. Dlatego jej konsekwencji nie da się sprowadzić do technicznego sporu o procedurę.