Obligacje komunalne to szansa do wykorzystania

Jednym z powodów, dla których samorządy starają się o przeprowadzenie ratingu, jest możliwość emitowania obligacji komunalnych. Czy do ich emitowania konieczne jest posiadanie takiej analizy?

Zgodnie z polskim ustawodawstwem nie ma obowiązku nadawania ratingu obligacjom czy ich emitentom, z wyjątkiem emisji kierowanych na rynki zagraniczne. Niewątpliwie jednak posiadanie ratingu zwiększa atrakcyjność i wiarygodność danego samorządu w oczach inwestorów. Rating wyraża zdolność emitenta obligacji do dokonywania terminowej obsługi zobowiązań, takich jak wypłata odsetek czy wykup obligacji. Jest miarą stosowaną do określania prawdopodobieństwa niewypłacalności emitenta obligacji i dodatkowo daje inwestorom łatwą możliwość porównywania jakości różnych emitentów. Korzystna ocena agencji ratingowej ma bezpośredni wpływ na koszty pozyskiwanego przez ten podmiot kapitału, czyli cenę sprzedaży obligacji lub ich oprocentowanie. Oznacza to, że papiery dłużne o wyższym ratingu dają z reguły niższe odsetki lub są sprzedawane po wyższej cenie.

Ile samorządów spośród obecnych na rynku obligacji Catalyst ma ratingi? Jakie są tendencje w tej kwestii?

Obecnie spośród dwunastu emitentów obligacji komunalnych notowanych na Catalyst oraz sześciu autoryzowanych tylko dwa, Warszawa i Rybnik, posiadają rating. Jednak zasadniczym problemem rynków finansowych w Polsce i na świecie w obszarze ratingów nie jest problem ilościowy, lecz jakościowy. Słabość i obniżona wiarygodność ocen ratingowych wynikają z tego, że uzyskanie oceny jest usługą, której koszty ponosi podmiot oceniany, w przypadku rynku Catalyst - emitent obligacji. Mamy tutaj do czynienia z oczywistym konfliktem interesów, który mocno podważa wiarygodność i niezależność wydawanych ocen. Ta kwestia wymaga rozwiązań systemowych i od dłuższego czasu toczy się na jej temat dyskusja w sferze publicznej, również na polskim rynku kapitałowym. Nie bez znaczenia jest tutaj wysoki koszt uzyskania ocen ratingowych, który obecnie zniechęca emitentów obligacji, w tym również samorządy, do ubiegania się o nie. Jeśli mielibyśmy do czynienia z większą skalą i upowszechnieniem niezależnych ocen ryzyka w postaci ratingów, z pewnością koszt jednostkowy usług agencji ratingowych byłby niższy i w efekcie popyt emitentów obligacji wyższy.

Jakie są perspektywy rozwoju rynku obligacji komunalnych?

Podczas pierwszych miesięcy funkcjonowania rynku Catalyst odnotowaliśmy stosunkowo wysoką aktywność samorządów, które wybierały jako źródło finansowania swoich inwestycji właśnie emisję papierów dłużnych na rynku publicznym. Obecnie na rynku Catalyst mamy notowanych 29 serii obligacji komunalnych, wyemitowanych przez 12 jednostek samorządu terytorialnego, które łącznie pozyskały 2,26 mld zł. To stosunkowo nowe źródło pozyskiwania kapitału wzbudza zainteresowanie samorządów. Z naszego rozeznania wynika, że w ostatnim czasie część z nich, korzystając z różnych źródeł kredytowania inwestycji, zwiększyła swoje zadłużenie ze względu na różne projekty związane np. z organizacją Euro 2012, co aktualnie może się przekładać na ograniczone możliwości w zakresie dalszego zadłużania i zwiększyć atrakcyjność obligacji. Liczymy, że kolejna fala większego zainteresowania samorządów ich emisją na rynku publicznym przypadnie na lata 2013-2014.

@RY1@i02/2012/216/i02.2012.216.08800070p.802.jpg@RY2@

Izabela Olszewska, dyrektor działu rozwoju rynku GPW

Rozmawiała Elżbieta Pawluk vel Kiryczuk