Pożyczanie leasingowanego auta grozi zerwaniem umowy
Prowadzę działalność gospodarczą. Wypowiedziano mi umowę leasingową (ciężar ó wki), bo pożyczyłem pojazd innej, zaprzyjaźnionej firmie. Ciężar ó wki nie zwr ó ciłem, choć leasingodawca żądał tego dwukrotnie. Właśnie otrzymałem informację, że leasingodawca skierował sprawę na drogę postępowania karnego, oskarżając mnie o przywłaszczenie mienia. Czy miał do tego podstawy, skoro czynsze płaciłem regularnie? Odpowiedź na pytanie wymaga om ó wienia dw ó ch odrębnych aspekt ó w: cywilnoprawnego i karnego. Zacznijmy od kwestii cywilnoprawnych. W art. 709 1 kodeksu cywilnego (dalej: k.c.) postanowiono, że przez umowę leasingu finansujący zobowiązuje się w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa nabyć rzecz od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać tę rzecz korzystającemu do używania albo używania i pobierania pożytk ó w przez czas oznaczony, a korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne r ó wne co najmniej cenie lub wynagrodzeniu z tytułu nabycia rzeczy przez finansującego. Natomiast art. 709 7 k.c. zobowiązuje korzystającego do utrzymywania rzeczy w należytym stanie - w szczeg ó lności dokonywania jej konserwacji i niezbędnych napraw do zachowania rzeczy w stanie niepogorszonym z uwzględnieniem jej zużycia wskutek prawidłowego używania, oraz ponoszenia ciężar ó w związanych z własnością lub posiadaniem rzeczy. Co ważne, zgodnie z art. 709 12 par. 1 k.c. bez zgody finansującego korzystający nie może oddać rzeczy do używania osobie trzeciej, a w razie naruszenia tego obowiązku finansujący - zgodnie z par. 2 ww. regulacji - może wypowiedzieć umowę leasingu ze skutkiem natychmiastowym, chyba że strony uzgodniły termin wypowiedzenia.
Z przytoczonych regulacji prawnych wynika więc, że leasingobiorca powinien wywiązywać się z wielu obowiązków wynikających z umowy leasingowej. Obowiązki te dotyczą nie tylko opłacania należności leasingowych, ale i właściwego postępowania wobec przedmiotu leasingu. Skoro więc przedsiębiorca naruszył obowiązki, bowiem „pożyczył” osobie trzeciej samochód ciężarowy, to leasingodawca miał podstawy do wypowiedzenia umowy, tym bardziej że występował wcześniej z żądaniem wydania tego pojazdu.
Co jednak istotne, powyższe zaniechania przedsiębiorcy, stanowiące naruszenie umowy leasingowej, jednocześnie mogą świadczyć o popełnieniu przestępstwa z art. 284 par. 2 kodeksu karnego (dalej: k.k.). Tamże postanowiono, że „kto przywłaszcza sobie powierzoną mu rzecz ruchomą, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5”. Jak rozumieć przewłaszczenie, wyjaśnił Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 9 marca 2020 r. (sygn. akt II Aka 229/19). Wskazał w nim m.in., że: „Przywłaszczeniem w rozumieniu art. 284 k.k. jest przy tym bezprawne, z wyłączeniem osoby uprawnionej, rozporządzenie znajdującym się w posiadaniu sprawcy cudzym mieniem ruchomym przez włączenie go do majątku swego lub innej osoby i powiększenie w ten sposób swojego lub innej osoby stanu posiadania bądź też przeznaczenie go na inny cel niż przekazanie właścicielowi”. Z kolei w wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 25 lutego 2020 r. (sygn. akt II Aka 390/19) zaakcentowano, że „jeżeli oskarżony bez żadnej podstawy prawnej nie wydaje na żądanie uprawnionego powierzonego mu przedmiotu, czy też nie wskazuje miejsca jego przechowywania, to postępuje wobec niego jak z rzeczą własną, a tym samym dopuszcza się popełnienia przestępstwa jego przywłaszczenia”.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.