Sport, sprawiedliwość i granice arbitrażu

Sprawa dotyczyła południowoafrykańskiej biegaczki Caster Semenyi, która zakwestionowała regulacje Światowej Federacji Lekkoatletycznej (World Athletics) nakazujące obniżenie naturalnego poziomu testosteronu w celu dopuszczenia do rywalizacji w kategorii kobiet. Jej skarga do Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu (CAS) w Lozannie została oddalona, a szwajcarski Federalny Sąd Najwyższy nie uwzględnił apelacji. Semenya wniosła skargę do trybunału w Strasburgu, wskazując na naruszenia konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności: m.in. prawa do prywatności (art. 8), zakazu dyskryminacji (art. 14) i prawa do rzetelnego procesu (art. 6 ust. 1). Trybunał, większością głosów 15:2, uznał, że doszło do naruszenia art. 6 ust. 1, ponieważ Federalny Sąd Najwyższy nie zapewnił wystarczająco rygorystycznej kontroli orzeczenia CAS.

Wielka Izba rozpoczęła swoje rozważania od ustalenia, czy Szwajcaria w ogóle ponosi odpowiedzialność na gruncie art. 1 konwencji. Zgodnie z tym przepisem państwa-strony zobowiązują się „zapewnić każdemu znajdującemu się pod ich jurysdykcją” określone w niej prawa i wolności. Jurysdykcja państw ma z zasady charakter terytorialny, a trybunał uznał, że brak było związku terytorialnego między Szwajcarią a Semenyą, jeśli chodzi o same regulacje DSD i ich skutki. Nie było zatem podstaw do oceny zarzutów z art. 8, 13 i 14. Wyjątek dotyczył skargi w zakresie art. 6 ust. 1, ponieważ Semenya złożyła apelację do Federalnego Sądu Najwyższego, powstał tzw. jurysdykcyjny związek z państwem, które było zobowiązane do zapewnienia jej prawa do rzetelnego procesu.