Zwolnienie nie może zależeć od rezydencji

Europejski Trybunał Sprawiedliwości wydał wyrok w sprawie Aberdeen Property Fininvest Alpha Oy, dotyczący zwolnienia z opodatkowania dywidendy wypłacanej spółkom zagranicznym.

Spółka fińska Alpha wystąpiła do Keskusverolautakunta (fińska centralnej komisji ds. podatków) z pytaniem, czy byłaby ona zobowiązana opłacić podatek pobierany u źródła od dywidend wypłacanych spółce luksemburskiej Nordic Fund SICAV.

Keskusverolautakunta uznała, że Alpha byłaby zobowiązana do zapłaty podatku pobieranego u źródła od dywidend wypłaconych na rzecz Nordic Fund SICAV. Keskusverolautakunta zauważyła, że ponieważ SICAV nie jest wymieniona w wykazie w załączniku do Dyrektywy 90/435 i nie opłaca ona podatku dochodowego w państwie członkowskim, w którym ma siedzibę, Nordic Fund SICAV nie można uznać za spółkę w rozumieniu tej dyrektywy i w konsekwencji wypłacane jej dywidendy nie mogą być zwolnione z podatku pobieranego u źródła. Keskusverolautakunta wskazała, że chociaż Nordic Fund SICAV można porównać do fińskiej spółki akcyjnej, to spółki te prezentują wiele różnic. Alpha zaskarżyła decyzję Keskusverolautakunta przed sądem krajowym, który zwrócił się do ETS.

Europejski Trybunał Sprawiedliwości podkreślił, że okoliczność, że w prawie fińskim nie istnieje typ spółek mających formę prawną taką samą jak SICAV prawa luksemburskiego, nie może sama w sobie uzasadnić odmiennego traktowania, ponieważ pozbawiałoby to swobodę przedsiębiorczości wszelkiej skuteczności, biorąc pod uwagę, że prawo spółek państw członkowskich nie jest całkiem zharmonizowane na poziomie wspólnotowym.

Potwierdzenie okoliczności dotyczącej braku opodatkowania dochodów SICAV w Luksemburgu nie wprowadza między nią a spółką akcyjną będącą rezydentem różnicy uzasadniającej odmienne traktowanie w zakresie pobierania podatku u źródła od dywidend otrzymanych przez te dwie kategorie spółek. Brak opodatkowania tej kategorii dochodów w Luksemburgu nie może uzasadniać opodatkowania ich przez państwo fińskie.

Trybunał podkreślił, że rząd fiński nie wskazał, w jaki sposób traktowanie w zakresie podatków innych kategorii dochodów spółek będących rezydentami i niebędących rezydentami, jest stosowne dla oceny porównywalności tych dwóch typów spółek pod względem zwolnienia od podatku pobieranego u źródła od otrzymywanych dywidend.

W tych okolicznościach różnice występujące między SICAV prawa luksemburskiego a spółką akcyjną prawa fińskiego, na które powoływał się rząd fiński, nie są wystarczające, aby wprowadzić obiektywne rozróżnienie pod względem zwolnienia od podatku pobieranego u źródła od otrzymanych dywidend.

OPINIA

WERONIKA MISSALA

doradca podatkowy w Pricewater-houseCoopers

Wyrok w sprawie Aberdeen ma niebagatelne znaczenie, gdyż nie tylko potwierdza wcześniejszą linię orzecznictwa ETS w zakresie podatku u źródła od dywidend, ale także odnosi się do specyficznej sytuacji funduszy inwestycyjnych. W wyroku tym ETS wyraźnie stwierdził, że odmienna forma prawna funduszy inwestycyjnych w różnych państwach nie oznacza, że są one nieporównywalne i nie może uzasadniać różnego ich traktowania. Zdaniem ETS bez znaczenia pozostaje, czy fundusz jest opodatkowany w kraju swojej siedziby oraz czy opodatkowanie wypłaty dywidend podatkiem u źródła uzasadnione jest ryzykiem uniknięcia opodatkowania. W mojej ocenie oczywiste jest, że polskie przepisy podatkowe, zwalniając z opodatkowania podatkiem dochodowym wyłącznie polskie fundusze inwestycyjne, dyskryminują zagraniczne fundusze. Na naruszenie prawa unijnego zwracała Polsce uwagę Komisja Europejska, wzywając (14 maja 2009 r.) do zakończenia dyskryminującego opodatkowania zagranicznych funduszy emerytalnych oraz funduszy inwestycyjnych. Co prawda projekt nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych na 2009 rok przewidywał objęcie zwolnieniem również zagranicznych funduszy, jednak ostatecznie zmiany te nie zostały implementowane do ustawy. Omawiany wyrok ETS może być zatem wykorzystywany jako solidny argument dla zagranicznych funduszy w sporach z organami podatkowymi lub dla uzasadnienia wniosków o stwierdzenie nadpłaty.