Firma zarejestruje podejrzaną transakcję

Do 7 kwietnia 2010 r. tzw. instytucje obowiązane muszą dostosować wewnętrzne procedury w firmach do tego, aby przeciwdziałać praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu zgodnie z wymogami określonymi w ustawie z 25 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu wprowadzaniu do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz o przeciwdziałaniu finansowaniu terroryzmu oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

Takie obowiązki ciążą m.in. na niektórych przedsiębiorcach. Dotyczą np. prowadzących kantory, komisy, domy aukcyjne, antykwariaty, jubilerów, pośredników w obrocie nieruchomościami, a także przedsiębiorców, którzy przyjmują płatności za towary w gotówce o wartości równej lub przekraczającej 15 tys. euro. Chodzi tutaj nawet o takie płatności, które są dokonywane w drodze kilku operacji.

Obowiązek dostosowania wewnętrznych procedur ciąży również na prawnikach, których ustawa zaliczyła do tzw. instytucji obowiązanych, podobnie jak wymienionych tutaj wcześniej przedsiębiorców. Są to: notariusze w zakresie czynności notarialnych dotyczących obrotu wartościami majątkowymi, adwokaci wykonujący zawód, radcowie prawni wykonujący zawód poza stosunkiem pracy w urzędach i prawnicy zagraniczni świadczący pomoc prawną poza stosunkiem pracy.

Wprowadzona w formie pisemnej wewnętrzna procedura powinna określać sposób rejestrowania transakcji, przekazywanie informacji o transakcjach Generalnemu Inspektorowi, procedurę analizy i oceny ryzyka, wstrzymania transakcji, blokady rachunku i zamrożenia wartości majątkowych np. wówczas, gdy klient chce za ich pośrednictwem wprowadzić do obrotu pieniądze w celu wyprania ich. Oprócz tego wewnętrzna procedura powinna przewidywać sposób przyjmowania oświadczeń oraz przyjmowania i przechowywania informacji.

Analizując transakcję, instytucja obowiązana będzie musiała uwzględnić kryteria ekonomiczne, geograficzne, przedmiotowe i behawioralne, które polegają na nietypowym w danej sytuacji zachowaniu klienta. Kryteria ekonomiczne bierze się pod uwagę przy ocenie transakcji klienta pod względem celu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, na przykład zwraca się przy tym uwagę na transakcje nieuzasadnione charakterem działalności gospodarczej zawierane z podmiotami z państw, w których występuje wysokie zagrożenie prania pieniędzy i finansowania terroryzmu. Z kolei kryteria przedmiotowe polegają na prowadzeniu przez klienta działalności gospodarczej wysokiego ryzyka z punktu widzenia podatności na pranie pieniędzy i finansowanie terroryzmu.

Art. 1 pkt 17 i art. 16 ustawy z 25 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu wprowadzaniu do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oraz o przeciwdziałaniu finansowaniu terroryzmu oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 166, poz. 1317).