Dane z paragonu muszą jednoznacznie określać towar

Podatniczka prowadzi handel artykułami spożywczymi (głównie wyrobami wędliniarskimi) i jest opodatkowana w formie karty podatkowej. Jest też podatnikiem VAT. Sprzedaż dla osób fizycznych ewidencjonuje za pomocą kas fiskalnych. Na paragonach towar określa jako "kiełbasa". Różni dostawcy z przyczyn marketingowych swoje towary określają różnymi nazwami, które co pewien czas się zmieniają. Bywa że ta sama nazwa, np. kiełbasa zwyczajna, popularna, dotyczy różnych kiełbas, tj. cienka, gruba, biała. Podobnie jest z innymi artykułami. Aby być w zgodzie z przepisami, właścicielka sklepu towar na paragonach określa wg rodzaju (kategorii), np.: kiełbasa, mięso drobiowe czy wieprzowe. Podatniczka spytała, czy postępuje zgodnie z przepisami?

Podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących (art. 111 ust. 1 ustawy o VAT; t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.). Ponadto muszą dokonywać wydruku paragonu fiskalnego lub faktury z każdej sprzedaży oraz wydawać wydrukowany dokument nabywcy.

Do 31 marca 2013 r. obowiązywały przepisy rozporządzenia ministra finansów z 28 listopada 2008 r. w sprawie kryteriów i warunków technicznych, którym muszą odpowiadać kasy rejestrujące oraz warunków ich stosowania (Dz.U. nr 212, poz. 1338 z późn. zm.). Zgodnie z par. 5 ust. 1 pkt 6 lit. e tego rozporządzenia paragon fiskalny drukowany przez kasę musiał zawierać nazwę towaru lub usługi i ewentualnie opis towaru lub usługi stanowiący rozwinięcie tej nazwy.

Natomiast od 1 kwietnia 2013 r. obowiązują przepisy rozporządzenia ministra finansów z 14 marca 2013 r. w sprawie kas rejestrujących (Dz.U. z 2013 r. poz. 363). Jak wynika z par. 8 ust. 1 tego rozporządzenia, paragon fiskalny zawiera co najmniej:

1) imię i nazwisko lub nazwę podatnika, adres punktu sprzedaży, a dla sprzedaży prowadzonej w miejscach niestałych - adres siedziby lub miejsca zamieszkania podatnika;

2) numer identyfikacji podatkowej podatnika (NIP);

3) numer kolejny wydruku;

4) datę oraz godzinę i minutę sprzedaży;

5) oznaczenie "PARAGON FISKALNY";

6) nazwę towaru lub usługi pozwalającą na jednoznaczną ich identyfikację;

7) cenę jednostkową towaru lub usługi;

8) ilość i wartość sumaryczną sprzedaży danego towaru lub usługi z oznaczeniem literowym przypisanej stawki podatku;

9) wartość rabatów lub narzutów, o ile występują;

10) wartość sprzedaży brutto i kwoty podatku według poszczególnych stawek podatku po uwzględnieniu rabatów lub narzutów;

11) wartość sprzedaży zwolnionej od podatku;

12) łączną kwotę podatku;

13) łączną kwotę sprzedaży brutto;

14) oznaczenie waluty, w której rejestrowana jest sprzedaż, przynajmniej przy łącznej kwocie sprzedaży brutto;

15) kolejny numer paragonu fiskalnego;

16) numer kasy i oznaczenie kasjera - przy więcej niż jednym stanowisku kasowym;

17) numer identyfikacji podatkowej nabywcy (NIP nabywcy) - na żądanie nabywcy;

18) logo fiskalne i numer unikatowy kasy.

Z przytoczonych przepisów wynika, jakie wymagania musi spełniać paragon fiskalny. Jednym z nich jest wymóg zawarcia na wydruku nazwy towaru lub usługi. Sprzedawca zobowiązany jest więc do wskazania nazwy towaru lub usługi tak, aby możliwe było przyporządkowanie temu towarowi lub usłudze odpowiedniej stawki podatku.

Wprawdzie przepisy prawa podatkowego nie definiują pojęcia "nazwa towaru/usługi" oraz nie określają źródła stosowania tych nazw, jednak przez nazwę towaru lub usługi należy rozumieć, zgodnie ze "Słownikiem języka polskiego" (Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005) nazwę jednostkową, tj. nazwę mającą tylko jeden desygnat.

Nazwa towaru lub usługi ma spełniać cele, dla jakich podatnik został zobowiązany do ewidencjonowania obrotu. Sprzedawca jest zobowiązany na paragonie opisać każdy towar lub usługę, podać ich nazwę, ale też nie może być to nazwa bardzo ogólna. Powinna oznaczać nazwę jednostkową sprzedawanego towaru lub usługi, a nie określoną grupę asortymentową tego towaru lub usługi, tak aby do każdego towaru możliwe było przyporządkowanie odpowiedniej stawki podatkowej i aby użyta nazwa była zgodna z będącym przedmiotem obrotu towarem i usługą, a ponadto by powiązanie tej nazwy z ceną pozwoliło na indywidualne określenie sprzedanego towaru lub usługi.

Sposób przyporządkowania stawki podatku do nazw towarów i usług określa sam sprzedawca, uwzględniając asortyment sprzedawanych towarów i usług. Zatem podatnik zobowiązany jest do takiego określenia nazw towarów i usług na paragonie fiskalnym, aby nazwa określała prawidłową identyfikację sprzedawanych towarów lub usług.

Oznacza to, że podatnik powinien wystawiać paragony zawierające nazwy towarów na tyle szczegółowe, żeby z jednej strony pozwalały one organowi podatkowemu na weryfikację prawidłowego rozliczenia podatku, a z drugiej strony, zapewniły konsumentowi możliwość kontroli dokonywanych zakupów. Powinien też zadbać o takie zaprogramowanie kasy rejestrującej, aby konsument otrzymywał paragony z nazwami towarów, pozwalającymi na ich identyfikację, co do przedmiotu sprzedaży, ceny i stawki podatku. Przy określaniu nazwy towaru, co do zasady, podatnik może wykorzystywać nazewnictwo stosowane przy tworzeniu zasad odpłatności (cennika) za sprzedawane towary. Przy czym nie oznacza to, że każdy towar powinien mieć odrębne kodowanie na kasie. Można pogrupować towary według kategorii, jeżeli wszystkie towary z danej kategorii są w jednakowej cenie. Jeżeli wszystkie towary np. z kategorii "kiełbasa" będą w takiej samej cenie, wówczas taka nazwa tej kategorii towarów będzie dawała możliwość identyfikacji towaru, jego ceny, stawki podatku. Jeżeli jednak w danej kategorii występuje zróżnicowanie ceny np. z uwagi na producenta lub według innych kryteriów, to stosowanie ogólnej nazwy, np. "kiełbasa", nie wypełni przesłanki jednoznacznej identyfikacji towaru.

Należy zauważyć, że obowiązujące przepisy nie wykluczają stosowania skrótów.

Końcowo wskazać należy na przepis par. 37 rozporządzenia z 14 marca 2013 r. w sprawie kas rejestrujących (Dz.U. z 2013 r. poz. 363), zgodnie z którym, do 30 września 2013 r. podatnicy mogą prowadzić ewidencję oraz zapewnić spełnienie warunków używania kas zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 111 ust. 9 ustawy obowiązującymi na dzień 31 marca 2013 r. Zatem rozporządzenie to jedynie wskazuje, że z upływem 30 września 2013 r. podatnicy będą zobowiązani w pełni realizować przewidziany w przepisie wymóg wskazywania nazwy, która pozwoli na jednoznaczną identyfikację towaru lub usługi. Nie oznacza to jednak, że obecnie akceptowane było prowadzenie ewidencji i stosowanie nazewnictwa bazującego, np. na grupach towarowych, w sposób niepozwalający na jednoznaczną identyfikację sprzedawanych towarów lub świadczonych usług.

z 2 sierpnia 2013 r., nr IPTPP4/443-282/13-4/JM

OPINIA EKSPERTA

@RY1@i02/2013/169/i02.2013.169.07100040a.802.jpg@RY2@

Grzegorz Baran doradca podatkowy w Kancelarii Podatkowo-Prawnej KPP

Wprowadzenie przez ministra finansów od 1 kwietnia 2013 r. w życie znowelizowanego rozporządzenia w sprawie stosowania kas fiskalnych spowodowało spore zamieszanie wśród podatników i wywołało lawinę wątpliwości w zakresie postanowień par. 8 ust. 1 pkt 6, który określa, w jaki sposób należy na paragonie fiskalnym określać nazwę towaru.

W rozpatrywanej sprawie podatniczka przyjęła, iż określenie na paragonie fiskalnym jedynie nazwy grupy towarowej jest właściwym wypełnieniem dyspozycji przytoczonej wyżej normy prawnej. Z takim stwierdzeniem trudno się zgodzić, bowiem zapis par. 8 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia stanowi, że paragon fiskalny zawiera co najmniej "nazwę towaru lub usługi pozwalającą na jednoznaczną ich identyfikację". Tak więc przyjęcie rozwiązania określenia danego towaru jedynie nazwą grupy towarowej (w tym przypadku nazwą "kiełbasa") należy uznać za nieprawidłowe. Intencja ustawodawcy została przekazana wprost - towar musi być jednoznacznie identyfikowalny.

Rodzajów kiełbasy czy też mięsa drobiowego bądź wieprzowego jest wiele i każdy z nich może mieć różną cenę jednostkową, co już powoduje wadliwość przyjętego rozwiązania.

Zastosowanie więc takiego systemu nazewnictwa nie spełnia wymogów rozporządzenia w omawianym zakresie. Chybiona również jest argumentacja podatniczki o ograniczonej liczbie znaków na paragonie, gdyż ustawodawca nie zakazał stosowania skrótów w nazewnictwie towarów.