Procedurę marży stosuje się także przy organizacji jednodniowych wycieczek

Firma ABC, świadcząca usługi turystyczne, zamierza rozszerzyć działalność o organizację na terenie Polski wycieczek jednodniowych (trwających krócej niż 24 godziny). Oprócz przewozu turystów i ich ubezpieczenia, usługi te obejmą: wyżywienie, usługi przewodnika, bilety do muzeów. Wszystkie te dodatkowe świadczenia będą nabywane od innych firm (podatników VAT), z tym że przewodnikami mogą być osoby zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych (umowa-zlecenie lub o dzieło), a nie tylko osoby prowadzące działalność. Czy firma ABC musi stosować procedurę VAT-marża, czy też taką jednodniową wycieczkę może opodatkować na zasadach ogólnych?

Podstawą opodatkowania przy wykonywaniu usług turystyki jest kwota marży pomniejszona o kwotę należnego podatku (art. 119 ust. 1 in principio ustawy o VAT).

Definicja

Przez marżę rozumie się różnicę między kwotą, którą ma zapłacić nabywca usługi, a faktycznymi kosztami poniesionymi przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty. Z kolei przez usługi dla bezpośredniej korzyści turysty rozumie się usługi stanowiące składnik świadczonej usługi turystyki, a w szczególności transport, zakwaterowanie, wyżywienie, ubezpieczenie (zob. art. 119 ust. 2 ustawy o VAT).

Podatnicy, o których mowa w art. 119 ust. 3 ustawy o VAT, tj. ci, którzy działają na rzecz nabywcy usługi turystyki we własnym imieniu i na własny rachunek, a przy świadczeniu usługi turystyki nabywają towary i usługi od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty, stosujący procedurę VAT-marża, są obowiązani prowadzić ewidencję, z uwzględnieniem kwot wydatkowanych na nabycie towarów i usług od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty, oraz posiadać dokumenty, z których wynikają te kwoty (art. 119 ust. 3a ustawy o VAT).

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że firma ABC ma zamiar nabywać dla bezpośredniej korzyści turysty od innych podatników VAT takie usługi, jak: przewóz osób, ubezpieczenie, wyżywienie, usługi przewodnika, bilety do muzeów. Oznacza to, że firma ABC obligatoryjnie powinna zastosować procedurę marży do jednodniowych wycieczek, które zamierza organizować. W podobnym stanie faktycznym pogląd, że do jednodniowych wycieczek (trwających krócej niż 24 godziny), przy organizacji których firma turystyczna nabywa dla bezpośredniej korzyści turysty usługi lub towary od innych podatnik, potwierdził dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji z 17 listopada 2010 r., nr IBPP1/443-760/10/AZb.

Zatem do planowanych usług wycieczek jednodniowych firma ABC obowiązkowo powinna zastosować procedurę marży przewidzianą w art. 119 ustawy o VAT.

Usługi własne

Z opisanego przypadku wynika, że nie zawsze usługi przewodnickie mają być nabywane od podatników VAT. Niekiedy świadczyć je będą osoby zatrudnione na podstawie umowy-zlecenia lub o dzieło (niebędące podatnikami VAT). W takim przypadku firma ABC powinna pamiętać, że oprócz usług nabywanych dla bezpośredniej korzyści turysty zapewnia również usługi własne, tj. opiekę przewodnika zatrudnionego na umowę cywilnoprawną. Rozumiem, że inne usługi własne nie występują. Oznacza to, że odnośnie do tych wycieczek, w których opiekę przewodnicką zapewniać będzie osoba zatrudniona przez firmę ABC, a nie wynajęty przedsiębiorca, to firma ABC będzie zobowiązana do odmiennego ustalenia podstawy opodatkowania i ewidencjonowania, stosownie do art. 119 ust. 5 i ust. 6 ustawy o VAT, niż w przypadku gdy opiekę przewodnicką zapewnia podatnik VAT. Zatem przy opiece przewodnickiej zapewnianej przez osobę zatrudnioną na umowę cywilnoprawną (traktowanej w tym przypadku jako usługi własne) podstawę opodatkowania ustala się według zasad ogólnych, a jedynie w stosunku do pozostałej części usługi turystyki na zasadach marży.

W przypadku gdy przy świadczeniu usługi turystyki, oprócz usług nabywanych od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty, podatnik wykonuje we własnym zakresie część świadczeń w ramach tej usługi, zwanych dalej "usługami własnymi", odrębnie ustala się podstawę opodatkowania dla usług własnych i odrębnie w odniesieniu do usług nabytych od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty. W celu określenia podstawy opodatkowania dla usług własnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 29a ustawy o VAT (art. 119 ust. 5 ustawy o VAT).

WAŻNE

Podatnikom stosującym w rozliczeniach procedurę VAT-marża nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego od towarów i usług nabytych dla bezpośredniej korzyści turysty (art. 119 ust. 4 ustawy o VAT)

W takich przypadkach (o których mowa w art. 119 ust. 5 ustawy o VAT) podatnik obowiązany jest do wykazania w prowadzonej ewidencji, jaka część należności za usługę przypada na usługi nabyte od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty, a jaka na usługi własne (art. 119 ust. 6 ustawy o VAT).

Częściowe wyliczenia

Najogólniej rzecz ujmując, podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej. Podstawa opodatkowania obejmuje:

1) podatki, cła, opłaty i inne należności o podobnym charakterze, z wyjątkiem kwoty podatku,

2) koszty dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, pobierane przez dokonującego dostawy lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Firma ABC nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego od nabywanych usług dla bezpośredniej korzyści turysty, np. usług transportowych czy przewodnickich.

Właściwą stawką VAT dla usług turystyki wykonanych w całości na terytorium UE jest stawka podstawowa (23 proc.). Rozliczając jednodniowe wycieczki, przy których organizacji podatnik nabywa dla bezpośredniej korzyści turysty towary i usługi od innych podatników, obowiązkowo należy stosować procedurę VAT-marża. Jeżeli podatnik nie świadczy żadnych usług własnych, to marża stosowana jest do całości świadczenia. Jeżeli obok usług nabywanych dla bezpośredniej korzyści turysty podatnik świadczy również usługi własne (np. poprzez osoby zatrudnione, w tym na podstawie umów cywilnoprawnych, choćby przewodników), to w przypadku tej części usługi podstawę opodatkowania ustalamy na zasadach ogólnych.

Kiedy szczególna forma

Procedurę VAT-marża stosuje się zgodnie z art. 119 ust. 3 ustawy o VAT (bez względu na to, kto nabywa usługę turystyki), w przypadku gdy podatnik:

w działa na rzecz nabywcy usługi we własnym imieniu i na własny rachunek,

w przy świadczeniu usługi nabywa towary i usługi od innych podatników dla bezpośredniej korzyści turysty.

@RY1@i02/2014/218/i02.2014.218.071000500.803.jpg@RY2@

Marcin Szymankiewicz doradca podatkowy

Marcin Szymankiewicz

doradca podatkowy

Podstawa prawna

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.).