O wystawieniu faktury uproszczonej decyduje sprzedawca

O możliwości wystawiania faktur uproszczonych decyduje przede wszystkim kwota należności ogółem. Z art. 106e ust. 5 pkt 4 ustawy o VAT wynika, że faktury takie mogą być wystawiane, jeżeli kwota ta nie przekracza 450 zł albo (jeżeli kwoty w fakturze określone są w euro) 100 euro.

Nie oznacza to, że faktury uproszczone nie mogą być wystawiane w innych walutach niż złoty oraz euro. Jak wyjaśnił dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z 17 kwietnia 2013 r. (nr ILPP2/443-12/13-4/MN), przepisy nie wykluczają możliwości wystawienia faktury uproszczonej, w której treści kwota należności ogółem określona jest w walucie innej niż polski złoty lub euro. Prawodawca wskazał jedynie, że kwota należności ogółem w takim przypadku nie może przekraczać kwoty 450 zł albo 100 euro, jeżeli kwota ta określona jest w euro. Oznacza to, że kwota należności ogółem może być w treści takiej faktury wykazana w funtach brytyjskich, a warunkiem wystawienia faktury uproszczonej jest, aby kwota ta w przeliczeniu nie przekraczała 450 zł.

Organ podatkowy wyjaśnił również, że kwota należności ogółem wykazana w funtach brytyjskich dla potrzeb wyliczenia limitu winna być przeliczona na złote zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 31a ustawy.

Kwota

Ponadto warunkiem wystawiania faktur uproszczonych jest, aby faktura zawierała dane pozwalające określić dla poszczególnych stawek kwotę podatku. To konsekwencja faktu, że faktury uproszczone nie muszą zawierać kwoty podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku, a jednocześnie faktury uproszczone stanowią podstawę do odliczania podatku naliczonego.

Spełnienie powyższych warunków nie zawsze oznacza, że możliwość wystawienia faktury uproszczonej istnieje. W art. 106e ust. 6 ustawy o VAT wymienione bowiem zostały rodzaje sprzedaży, które za pomocą faktur uproszczonych nie mogą być dokumentowane.

Zwrócić należy uwagę, że za pomocą faktur uproszczonych nie może być dokumentowana sprzedaż, dla której nie jest podawany na fakturze NIP (względnie numer, za pomocą którego nabywca jest zidentyfikowany na potrzeby VAT za granicą). Wyłącza to możliwość wystawiania faktur uproszczonych osobom prywatnym (osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej). Istotnie ogranicza to atrakcyjność wystawiania faktur uproszczonych, gdyż to właśnie osoby prywatne najczęściej nie są zainteresowane danymi, których faktury uproszczone zawierać nie muszą. [przykład 1]

Podkreślić należy, że wystawianie faktur uproszczonych jest dobrowolne. Jak wyjaśnił dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 13 listopada 2013 r. (nr IBPP3/443-1009/13/KG), wystawienie faktury uproszczonej ma charakter fakultatywny i nie jest obowiązkowe, nawet jeśli kwota należności nie przekracza określonej w przepisie kwoty.

Jednocześnie decyzja w sprawie wystawienia faktury uproszczonej leży całkowicie w gestii sprzedawcy (chociaż oczywiście ze względu na dbałość o dobre relacje z kontrahentami warto, aby decyzja o wystawieniu takiej faktury była z nimi konsultowana). Sprzedawca może zatem wystawić taką fakturę uproszczoną wbrew woli nabywcy, jak również wbrew woli nabywcy wystawić fakturę zwykłą (przepisy nie przewidują dla nabywcy uprawnienia do żądania wystawienia konkretnego rodzaju faktury). Jednocześnie nabywca towarów lub usług nie ma prawa odmówić przyjęcia faktury tylko dlatego, że jest to faktura uproszczona lub zwykła. [przykład 2]

Treść

Faktury uproszczone nie muszą zawierać 7 elementów wymaganych dla zwykłych faktur. Zastrzec jednak należy, że rezygnacja z umieszczenia tych elementów na fakturach jest dobrowolna. Nie ma przeszkód, aby podatnicy dobrowolnie umieszczali dowolne z wymienionych informacji na fakturach uproszczonych. Potwierdził to dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 22 lipca 2013 r. (nr IPPP1/443-350/13-4/AW), stwierdzając, że regulacje dotyczące faktur uproszczonych pozwalają zatem na pominięcie co najwyżej powyższych danych. Nie muszą być pominięte wszystkie z nich, można pominąć tylko niektóre.

W zamian faktury uproszczone muszą zawierać dane pozwalające określić dla poszczególnych stawek kwotę podatku. Warunek ten najprościej spełnić, wskazując na fakturze wprost te kwoty (a więc rezygnując z możliwości ich niewskazywania na fakturze uproszczonej). Alternatywnie (chociaż jest to rozwiązanie uciążliwe dla nabywcy) w grę wchodzi wskazywanie na fakturach uproszczonych wartości brutto sprzedaży opodatkowanej poszczególnymi stawkami (podanie takich danych pozwala określić kwotę podatku dla poszczególnych stawek metodą w stu).

Poza obowiązkiem określania powyższej informacji przepisy nie przewidują wymogu umieszczania żadnych szczególnych dla faktur uproszczonych informacji. W szczególności z przepisów nie wynika, aby faktury uproszczone musiały być w jakiś szczególny sposób oznaczana, np. tytułowane FAKTURA UPROSZCZONA.

Zwrócić należy uwagę, że zakres danych wymaganych dla faktur uproszczonych powoduje, że fakturami takimi mogą być m.in. paragony zawierające NIP nabywcy. Paragony zawierające NIP nabywcy stanowią zatem faktury, o ile kwota wynikająca z paragony nie przekracza 450 zł (lub 100 euro). [przykład 3]

Odliczanie VAT

Faktury uproszczone stanowią dla nabywców podstawę do odliczania wynikającego z nich podatku naliczonego. Możliwości takiej w szczególności nie wyłącza fakt, że faktury uproszczone nie muszą zawierać większości danych (imienia i nazwiska lub nazwy) nabywcy towarów lub usług oraz jego adresu. Faktury uproszczone obowiązkowo zawierają bowiem NIP nabywcy (ewentualnie zagraniczny numer VAT nabywcy), a więc dokumentują one zakupy dokonywane przez konkretnych nabywców (nie są to faktury na okaziciela).

Sytuacja w przypadku faktur uproszczonych jest jednak o tyle nietypowa, że mogą one nie zawierać kwot podatku. W zamian faktury uproszczone muszą jednak zawierać dane pozwalające określić dla poszczególnych stawek kwotę podatku.

W związku z tym może się zdarzyć, że konieczne będzie obliczanie przez nabywców kwot podatku wynikających z faktur uproszczonych. Sytuacja taka ma miejsce, przykładowo, jeżeli na fakturach uproszczonych wskazywana jest wartość sprzedaży brutto opodatkowanej poszczególnymi stawkami. W przypadkach takich kwoty podatku (oraz podstawy opodatkowania, gdyż w poz. 39-42 deklaracji VAT-7/VAT-7K/VAT-7D wykazywane są nie tylko kwoty podatku, ale również wartości netto) należy obliczać metodą w stu. [przykład 4]

PRZYKŁAD 1

Bez osób prywatnych

Osoba prywatna kupiła od podatnika telewizor i zażądała wystawienia faktury uproszczonej. Podatnik nie może jednak wystawić takiej faktury. Żądanie osoby fizycznej podatnik powinien zrealizować, wystawiając zwykłą fakturę.

PRZYKŁAD 2

Nie ma takiego obowiązku

Podatnik wystawił spółce z o.o. fakturę uproszczoną. Spółka ta zażądała od podatnika wystawienia zwykłej faktury. Podatnik nie ma takiego obowiązku (a w zasadzie nawet możliwości, gdyż nie jest dopuszczalne dokumentowanie tej samej czynności dwoma fakturami; zmiana rodzaju faktury z uproszczonej na zwykłą nie jest również możliwa w drodze wystawienia faktury korygującej).

PRZYKŁAD 3

Paragon dla nabywcy

Podatnik kupił w sklepie internetowym towar za 230 zł. Zamawiając towar, zażądał wystawienia faktury. Razem z towarem podatnik otrzymał paragon zawierający NIP podatnika. Paragon taki jest w istocie fakturą uproszczoną. A zatem podatnik może odliczyć podatek naliczony wynikający z otrzymanego paragonu, jak również zaliczyć na jego podstawie koszt netto towaru do kosztów uzyskania przychodów.

PRZYKŁAD 4

Konieczne wyliczenia

Podatnik otrzymał fakturę uproszczoną dokumentującą świadczenie usługi doradztwa na kwotę 350 zł (w tym 23 proc. VAT). Z faktury tej podatnik może odliczyć 65,45 zł (350 zł x 23/123). W tym celu podatnik powinien wykazać kwotę 284,55 zł (350 zł x 100/123) w poz. 41 deklaracji VAT-7/VAT-7K/VAT-7D oraz kwotę 65,45 zł w poz. 42 tej deklaracji.

Sprzedaż, której nie można dokumentować fakturami uproszczonymi

1) sprzedaż, dla której nie jest podawany na fakturze NIP (względnie numer, za pomocą którego nabywca jest zidentyfikowany na potrzeby VAT za granicą),

2) sprzedaż wysyłkowa z terytorium kraju (czyli dostawy towarów, o których mowa w art. 2 pkt 23 ustawy o VAT),

3) sprzedaż wysyłkowa na terytorium kraju (czyli dostawy towarów, o których mowa w art. 2 pkt 24 ustawy o VAT),

4) wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów (nie ma jednak zakazu wystawiania faktur uproszczonych dokumentujących eksport towarów),

5) dostawy towarów i świadczenia usług, których miejscem świadczenia jest terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, jeżeli łącznie spełnione są trzy warunki: a) czynności te dokonywane przez podatnika posiadającego na terytorium kraju siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, z którego dokonywane są te czynności (a w przypadku braku na terytorium kraju siedziby działalności gospodarczej oraz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej - posiadającego na terytorium kraju stałe miejsce zamieszkania albo zwykłe miejsce pobytu, z którego dokonywane są te czynności), b) osobą zobowiązaną do zapłaty podatku od wartości dodanej jest nabywca towaru lub usługobiorca, c) faktura dokumentująca te czynności nie jest wystawiana przez nabywcę lub usługobiorcę w imieniu i na rzecz podatnika dokonującego tych czynności.

 

Elementy, których nie muszą zawierać...

1) dane (imię i nazwisko lub nazwa) nabywcy towarów lub usług oraz jego adres,

2) dane (imię i nazwisko lub nazwa) nabywcy towarów lub usług oraz jego adres,

3) cena jednostkowa towaru lub usługi bez kwoty podatku (cena jednostkowej netto),

4) wartość dostarczonych towarów lub wykonanych usług, objętych transakcją, bez kwoty podatku (wartość sprzedaży netto),

5) stawka podatku,

6) suma wartości sprzedaży netto, z podziałem na sprzedaż objętą poszczególnymi stawkami podatku i sprzedaż zwolnioną od podatku,

7) kwota podatku od sumy wartości sprzedaży netto, z podziałem na kwoty dotyczące poszczególnych stawek podatku.

 

...a które muszą zawierać

1) datę wystawienia faktury,

2) kolejny numer faktury nadany w ramach jednej lub kilku serii, który w sposób jednoznaczny identyfikuje fakturę,

3) imię i nazwisko lub nazwę podatnika (sprzedawcy) oraz jego adres,

4) NIP podatnika (sprzedawcy),

5) NIP (względnie numer, za pomocą którego nabywca jest zidentyfikowany na potrzeby VAT za granicą) nabywcy,

6) datę dokonania lub zakończenia dostawy towarów lub wykonania usługi (albo - w przypadku faktur zaliczkowych - datę otrzymania całości lub części należności), o ile taka data jest określona i różni się od daty wystawienia faktury,

7) nazwę (rodzaj) towaru lub usługi,

8) kwoty wszelkich rabatów, w tym za wcześniejsze otrzymanie należności (jeżeli zostały udzielone),

9) kwotę należności ogółem,

10) dodatkowe dane przewidziane dla niektórych faktur (określone przepisami art. 106e ust. 1 pkt 23 oraz art. 106e ust. 2 i 3 ustawy o VAT).

@RY1@i02/2014/110/i02.2014.110.071001100.814.jpg@RY2@

Tomasz Krywan doradca podatkowy

Tomasz Krywan

doradca podatkowy

Podstawa prawna

Art. 106e oraz art. 106j ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.).

/ 13 stycznia 2014 /

/ 20 stycznia 2014 /

/ 3 lutego 2014 /

/ 10 lutego 2014 /

/ 3 marca 2014 /

/ 10 marca 2014 /

/ 17 marca 2014 /

/ 31 marca 2014 /

/ 7 kwietnia 2014 /

/ 28 kwietnia 2014 /

/ 12 maja 2014 /

/ 2 czerwca 2014 /