O czym pamiętać, składając zeznanie PIT na ostatnią chwilę

Jednym z częściej występujących błędów popełnianych przez podatników przy wypełnianiu zeznania jest brak podpisu. Tym samym brak podpisu jest jednym z częściej występujących powodów, kiedy urząd skarbowy jest zobowiązany do wezwania podatnika w ramach czynności sprawdzających prowadzonych na podstawie art. 272 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Wezwanie w ramach takich czynności oznacza, że z jednej strony Skarb Państwa ponosi dodatkowe koszty związane ze skontaktowaniem się z podatnikiem, z drugiej zaś podatnik musi się liczyć z tym, że jego sprawa zostanie wolniej załatwiona niż osoby, która rozliczyła się prawidłowo, później otrzyma ewentualną nadpłatę, a jednocześnie taka osoba musi poświęć dodatkowo swój czas na skorygowanie takiego uchybienia.

Podpis na dokumencie jest jedną z ważniejszych informacji podanych w zeznaniu. Oznacza przede wszystkim, że podatnikowi są znane przepisy kodeksu karnego skarbowego o odpowiedzialności za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością. W przypadku natomiast zaznaczenia wyboru sposobu opodatkowania wspólnie z małżonkiem lub w sposób przewidziany dla osób samotnie wychowujących dzieci podpis oznacza złożenie oświadczenia, że spełnione są warunki do opodatkowania dochodów w preferencyjny sposób.

Zeznanie bez podpisu jest nieważne.

Art. 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Numerem NIP podatnicy mają przestać się posługiwać od 1 lipca 2011 r. Taki termin zakłada projekt zmian m.in. w ustawie o ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, który został przyjęty przez Radę Ministrów. Oznacza to, że w zeznaniu za 2010 rok składanym do 2 maja numer podatkowy trzeba podać.

Problem w tym, że podatnicy często mylą się przy jego wpisywaniu. Sytuacja, w której podatnik wpisuje nieprawidłowy NIP, ma miejsce przede wszystkim wtedy, kiedy osoba fizyczna, rozpoczynając wypełnianie zeznania, dane dotyczące numeru identyfikacyjnego wpisuje na podstawie deklaracji PIT-11, a nie z decyzji urzędu skarbowego w sprawie nadania tego numeru. Przy wypełnieniu PIT niekiedy zapomina się bowiem, że dane w pozycji 1 i 2 zeznania podatkowego nie należy przenosić z poz. 1 np. PIT-11, bo ta dotyczy numeru identyfikacji podatkowej płatnika, czyli np. pracodawcy. Dane zaś podatnika np. w PIT-11 figurują dopiero w części C.

Jeżeli jednak NIP jest wpisany nieprawidłowo, urząd skarbowy sprawdza na podstawie posiadanych danych, czy podatnik figuruje w ewidencji urzędu. Jeżeli jednak niemożliwe jest zidentyfikowanie osoby, wówczas urząd zobowiązany jest do wezwania podatnika w ramach czynności sprawdzających.

Art. 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Osoby fizyczne mające miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (podlegające obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów [przychodów], bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów - nieograniczony obowiązek podatkowy) składają zeznanie podatkowe do urzędu skarbowego ustalonego według miejsca zamieszkania w ostatnim dniu roku podatkowego (w rozliczeniu za ubiegły rok chodzi o 31 grudnia 2010 r.). Gdy zamieszkanie w Polsce ustało przed tym dniem - według ostatniego miejsca zamieszkania na jej terytorium.

Osoby fizyczne niemające na terytorium RP miejsca zamieszkania (podlegające obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów [przychodów] osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - ograniczony obowiązek podatkowy) składają zeznanie podatkowe do urzędu skarbowego właściwego w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

W przypadku małżonków wnoszących o łączne opodatkowanie ich dochodów zeznanie składa się do urzędu skarbowego ustalonego według miejsca zamieszkania małżonków w ostatnim dniu roku podatkowego, a jeżeli małżonkowie mają różne miejsca zamieszkania - do urzędu skarbowego ustalonego według miejsca zamieszkania jednego z małżonków wskazanego we wspólnym rocznym zeznaniu podatkowym (możliwość wyboru).

Art. 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Składając zeznanie podatkowe za 2010 rok, podatnicy powinni również wypełnić odpowiednie załączniki. Załączniki stanowią integralną część rozliczenia rocznego podatnika. Brak wymaganego załącznika lub jego nieprawidłowe sporządzenie spowoduje konieczność wezwania podatnika przez urząd skarbowy celem jego uzupełnienia lub skorygowania.

Korekta załącznika do zeznania następuje według zasad określonych w art. 81 Ordynacji podatkowej, tj. przez złożenie korekty całego zeznania podatkowego z prawidłowym załącznikiem i dołączonym pisemnym uzasadnieniem przyczyn korekty.

W załącznikach podatnicy wykazują ulgi podatkowe, z których mogą skorzystać, bo spełnili ustawowe warunki. Generalnie załącznik PIT/D służy do wykazania ulg związanych z nieruchomościami. Załącznik PIT/O przewidziany jest dla pozostałych odliczeń.

W naszym przypadku podatniczka w PIT/O wykaże odliczenie z tytułu wydatków ponoszonych w 2010 roku na internet. Z kolei w PIT/D ujmie ulgę odsetkową. Dane z załączników trzeba następnie przenieść do deklaracji.

Art. 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Osiągnięcie przez podatnika w roku podatkowym jakichkolwiek dochodów zobowiązuje go do ich rozliczenia przed organem podatkowym. Od źródła pochodzenia zarobionych pieniędzy będzie zależał rodzaj formularza, jaki trzeba będzie wypełnić i złożyć w urzędzie skarbowym. Dlatego przygotowania do rocznego rozliczenia PIT należy zacząć od zakwalifikowania uzyskanych w roku podatkowym dochodów. Może się bowiem okazać, że podatnik w danym roku osiągnął dochody z kilku źródeł, co może skutkować obowiązkiem złożenia kilku formularzy podatkowych, a nie jednego.

Art. 10, 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Gdy podatnik pomyli się przy przenoszeniu danych z PIT-11 do swojego zeznania, wówczas:

- gdy sam zorientuje się, że złożone zeznanie podatkowe zawiera błędy, może złożyć korygującą deklarację wraz z pismem uzasadniającym przyczyny jej złożenia;

- gdy urząd skarbowy w ramach czynności sprawdzających stwierdzi, że złożona przez podatnika deklaracja zawiera błędy rachunkowe, inne oczywiste pomyłki lub że wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymogami, wówczas może:

- sam dokonać korekty zeznania (tylko wtedy, gdy w wyniku tej korekty zmiana wysokości zobowiązania podatkowego, kwoty nadpłaty lub kwoty zwrotu podatku nie przekracza 1 tys. zł),

- zwrócić się do podatnika o skorygowanie deklaracji i złożenia niezbędnych wyjaśnień wskazujących przyczyny powstałych nieścisłości.

Jeśli podatniczka zauważyła pomyłkę, powinna niezwłocznie złożyć korektę zeznania, wyjaśniając w oddzielnym piśmie, dlaczego poprawia deklarację.

Art. 81 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Jednym z podstawowych uprawnień małżonków jest możliwość złożenia wspólnego zeznania rocznego. Jednak przed skorzystaniem z preferencyjnego opodatkowania dochodów powinni oni upewnić się, czy spełniają wszystkie warunki przewidziane przez ustawodawcę w art. 6 ustawy o PIT.

Małżonkowie po spełnieniu określonych w ustawie warunków mogą skorzystać ze wspólnego rozliczenia, zaznaczając właściwy kwadrat w zeznaniu PIT-36 lub PIT-37. Wniosek zawarty w zeznaniu rocznym złożonym po ustawowym terminie, w tym roku po 2 maja, nie będzie skuteczny. Oznacza to, że nawet jednodniowe spóźnienie ze złożeniem deklaracji pozbawi małżonków preferencyjnego rozliczenia.

Wniosek zawarty w zeznaniu rocznym powoduje, że małżonkowie podlegają opodatkowaniu łącznie od sumy swoich dochodów, po uprzednim dokonaniu odliczeń od dochodu odrębnie przez każdego z nich. Podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany.

Wspólnie opodatkować mogą się małżonkowie, którzy podlegali nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu lub mają miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż RP państwie członkowskim UE lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej lub z których jeden podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w RP, a drugi ma miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż RP państwie członkowskim UE lub w innym państwie należącym do EOG albo w Konfederacji Szwajcarskiej, jeżeli osiągnęli podlegające opodatkowaniu na terytorium RP przychody w wysokości stanowiącej łącznie co najmniej 75 proc. całkowitego przychodu osiągniętego przez oboje małżonków w danym roku podatkowym i udokumentowali certyfikatem rezydencji miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.

Jednocześnie małżonkowie pozostawali w związku małżeńskim przez cały rok, jak również przez cały rok istniała pomiędzy nimi wspólność majątkowa. Ponadto do żadnego z małżonków nie miały zastosowania przepisy: art. 30c ustawy o PIT (podatek liniowy 19-proc.), ustawy o podatku tonażowym, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, regulujące opodatkowanie niektórych przychodów (dochodów) osób fizycznych w formie karty podatkowej, ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych lub zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów osób duchownych.

Wspólne opodatkowanie jest jednak możliwe, gdy podatnicy osiągają przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej.

Art. 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ewa Konderak

gp@infor.pl