Więcej informacji w sprawozdaniu jednostkowym

Spółki, które stosują Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej, muszą pamiętać o zmianach, które są wprowadzane w tych regulacjach. Przykładowo, dotyczy to MSSF 2 - Płatności w formie akcji - Grupowe transakcje płatności w formie akcji rozliczane w środkach pieniężnych.

Jak przypomina Miłosz Kolbuszewski z ForBiznes Audyt - Libsz Kępka Zielińska - biegli rewidenci, zmiany w tym standardzie będą obowiązywać dla okresów sprawozdawczych zaczynających się po 1 stycznia 2010 r. Będą dotyczyć przede wszystkim sprawozdań jednostkowych spółek wchodzących w skład grup kapitałowych. Dla transakcji zaprezentowanych w diagramie świadczenia oparte na akcjach będą musiały bowiem być wykazywanie nie tylko, jak to było dotychczas, w skonsolidowanym sprawozdaniu grupy, lecz także w sprawozdaniach jednostkowych.

- Zakres transakcji grupowych objętych zmianami jest oczywiście szerszy - twierdzi nasz rozmówca. Obejmuje wszystkie transakcje oparte na akcjach, w których:

● podmiot otrzymujący świadczenie,

● podmiot zobowiązany do rozliczenia transakcji,

● podmiot, którego instrumenty kapitałowe stanowią podstawę wyceny płatności lub też podmiot, którego instrumenty kapitałowe zostały przyznane

- należą do tej samej grupy kapitałowej.

Miłosz Kolbuszewski twierdzi również, że zmieniony standard utrzymuje dotychczasowe zasady wyceny w zależności od tego, czy transakcje są zaliczone do kategorii rozliczanych w gotówce czy też w instrumentach kapitałowych. Wprowadza natomiast określone regulacje dotyczące kwalifikowania poszczególnych transakcji do tych dwóch kategorii:

● jeżeli na podmiocie otrzymującym świadczenie nie ciąży obowiązek zaspokojenia zobowiązania, to zaliczy taką transakcję do rozliczanych w instrumentach kapitałowych.

● podmiot zobowiązany do rozliczenia transakcji zaliczy ją do kategorii:

- rozliczanych w instrumentach kapitałowych, jeżeli jest zobowiązany dostarczyć własne akcje lub udziały,

- rozliczanych w gotówce - w każdym innym wypadku, w tym także jeżeli musi dostarczyć akcje lub udziały innego podmiotu z grupy.

Ekspert podkreśla również, że standard nakazuje też, aby klasyfikacji dokonywać zawsze z punktu widzenia podmiotu sporządzającego konkretne sprawozdanie finansowe. W rezultacie może się zdarzyć, że ta sama transakcja zostanie inaczej zakwalifikowana, a w konsekwencji wyceniona, w sprawozdaniu jednostkowym spółki zależnej i w sprawozdaniu skonsolidowanym grupy kapitałowej.

Warto też zwrócić uwagę na zmiany do MSR 32 - Instrumenty finansowe: prezentacja - Ujmowanie praw poboru. Będą one obowiązywały w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 lutego 2010 r. lub po tej dacie, ale nie zostały jeszcze zaakceptowane przez UE.

Iwona Woźniak, koordynator zespołu, FPA Group, wyjaśnia, że prawa poboru umożliwiają zachowanie przez dotychczasowych akcjonariuszy proporcjonalnego udziału w kapitale akcyjnym danej spółki akcyjnej po nowej emisji jej akcji, są notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych. Mogą być również zbywane osobom trzecim.

Ekspert wyjaśnia, że zmiana definicji zobowiązania finansowego w MSR 32 spowoduje, że prawa poboru oraz pewne opcje i warranty będą klasyfikowane jako instrumenty kapitałowe, pod warunkiem że będą one oferowane za ustaloną kwotę wszystkim akcjonariuszom proporcjonalnie do posiadanych przez nich akcji w celu nabycia ustalonej liczby własnych instrumentów kapitałowych - niezależnie od waluty, w której cena prawa jest denominowana.

- Przed zmianą prawa poboru były klasyfikowane jako instrumenty pochodne, będące zobowiązaniem finansowym, a skutki ich wyceny były odnoszone w zyski lub straty - twierdzi nasza rozmówczyni.

Wyjaśnia też, że takie podejście sprawiało, że dochody spółek, które wyemitowały prawa poboru w walucie innej niż ich waluta funkcjonalna, były uzależnione nie tylko od wahań ich cen, ale również od zmiennych kursów walut, co szczególnie było zauważalne w ostatnim roku.

Iwona Woźniak twierdzi, że w związku z tym, że zmiany będzie należało wprowadzić retrospektywnie w sprawozdaniu sporządzanym za pierwszy rok, od którego będzie obowiązywała nowelizacja, konieczne będzie wycofanie zysków i strat ujętych z tytułu wyceny praw poboru w latach poprzednich i pokazanie ich w kapitałach.

Ekspert tłumaczy, że podejście retrospektywne oznacza, że należy przekształcić bilans otwarcia każdego składnika kapitału własnego, który ulega zmianom za najwcześniejszy okres prezentowany w sprawozdaniu finansowym. Należy też przekształcić do porównywalności wszystkie zmieniające się z tego tytułu dane za każdy okres sprawozdawczy objęty sprawozdaniem. Korekty dotyczące okresów wcześniejszych niż ujęte w sprawozdaniu powinny zostać ujęte jako bilans otwarcia okresu najwcześniejszego w kapitałach.

Zmianie uległ też MSSF 1 - Zastosowanie MSSF po raz pierwszy, który będzie obowiązywać dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2010 r. lub później. Joanna Frykowska, starszy menedżer w Ernst & Young, wyjaśnia, że zmiana ta wprowadziła do standardu dwa nowe zwolnienia dotyczące wyceny aktywów związanych z działalnością wydobywczą i leasingu.

Ekspert uważa, że wprowadzona zmiana do MSSF 1 dotycząca wyceny nie będzie miała powszechnego zastosowania wśród podmiotów w Polsce. Jej adresatami są bowiem spółki z branży wydobywczej, których w Polsce nie jest wiele (zwłaszcza tych planujących przejść na MSSF w 2010 roku).

Z kolei zmiana MSSF 1 dotycząca leasingu stanowi, że jeśli spółka zrobiła ocenę, czy zawarta umowa przewiduje leasing na podstawie takich samych wytycznych jak wytyczne podane w interpretacji KIMSF 4 Ustalenie, czy umowa zawiera leasing, ale ocena ta została zrobiona na inną datę, niż jest to wymagane w KIMSF 4, to spółka nie musi powtarzać oceny. Aby można było skorzystać z tego zwolnienia, takie same wytyczne oznaczają, że wynik oceny byłby taki sam zgodnie z KIMSF 4.

Według Joanny Frykowskiej zwolnienie dotyczące oceny leasingu również może nie dotyczyć podmiotów w Polsce, ze względu na to, że polskie przepisy o rachunkowości nie są spójne w tym zakresie z KIMSF 4, zatem prawdopodobnie polskie podmioty nigdy wcześniej nie przeprowadzały analizy umów pod kątem wytycznych, takich jakie istnieją w KIMSF 4.

@RY1@i02/2009/238/i02.2009.238.086.014a.001.jpg@RY2@

Grupa kapitałowa

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl