Nowe rozwiązania podatkowe dla firm nie zawsze korzystne

Fot. Mat. prasowe

Beata Hudziak, doradca podatkowy, partner zarządzający 8Tax Doradztwo Podatkowe sp. z o.o.

Od początku 2019 r. wchodzi w życie wiele zmian podatkowych dotyczących niewielkich firm.

Zmiany dotyczą zarówno przedsiębiorców działających jednoosobowo, jak i w formie spółek osobowych prawa handlowego, a także kapitałowych. Wiele nowych rozwiązań przewidziano w ustawie wprowadzającej uproszczenia dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym (Dz.U. z 30 listopada 2018 r. poz. 2244). Dzięki tej ustawie osoby prowadzące firmy zaliczą do kosztów wynagrodzenia zatrudnionych w nich małżonków i małoletnie dzieci. Przy okazji warto też zwrócić uwagę, że wartości własnej pracy przedsiębiorcy nadal nie będzie można zaliczyć do kosztu podatkowego.

Dla firm niezwykle istotne jest również rozliczanie poniesionych strat.

Będzie można jednorazowo rozliczać stratę podatkową do wysokości 5 mln zł.

Jeżeli natomiast nie będzie możliwe rozliczenie całej kwoty w jednym roku podatkowym, to pozostałą jej część będzie można odliczyć w ciągu pozostałych pięciu lat liczonych po roku powstania straty. W każdym roku w ciągu tych pozostałych lat możliwe jest odliczenie maksymalnie 50 proc. kwoty pierwotnej straty.

Kwestią wywołującą zawsze bardzo duże zainteresowanie są rozliczenia użytkowania samochodów osobowych.

W tym przypadku dokonano zmian zarówno korzystnych, jak i niekorzystnych dla przedsiębiorców. Z jednej strony stworzono możliwość rozliczania wyższych kosztów odpisów amortyzacyjnych od samochodów osobowych będących środkiem trwałym, co jest korzystnym rozwiązaniem. Podwyższono bowiem limit z 20 tys. euro do 150 tys. zł, a w przypadku zaś pojazdów elektrycznych – z 30 tys. euro do 225 tys. zł. Z drugiej jednak strony wprowadzono niezbyt korzystne regulacje dla podatników użytkujących samochody na podstawie umów leasingu, najmu lub umów o podobnym charakterze. Po zmianach mogą oni zaliczyć do kosztów podatkowych wydatki dotyczące wspomnianych umów w kwocie nieprzekraczającej proporcji, w jakiej kwota 150 tys. zł pozostaje do wartości samochodu osobowego. W poprzednim stanie prawnym wydatki z tego tytułu mogły stanowić koszt uzyskania przychodów w całości – pod warunkiem że były związane z przychodami.

A co z rozliczaniem wydatków eksploatacyjnych związanych z samochodami?

W tym przypadku wprowadzono ograniczenie. Umożliwiono bowiem uznawanie za koszt podatkowy wydatków eksploatacyjnych tylko do wysokości 75 proc. tych, które zostały poniesione. Zaliczenie wydatków eksploatacyjnych w całości do kosztów uzyskania przychodów jest możliwe tylko wówczas, gdy podatnik prowadzi ewidencję przebiegu pojazdu adekwatną do ewidencji prowadzonej dla celów podatku od towarów i usług.

Natomiast przedsiębiorcy, którzy korzystają z prywatnych samochodów do potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej (samochody niestanowiące środków trwałych), mogą zaliczać do kosztów uzyskania przychodów wydatki eksploatacyjne w wysokości 20 proc. ich łącznej wartości. Jednocześnie uchylono przepisy dotyczące obowiązku prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu.

Dla firm posiadających status małego podatnika od 1 stycznia 2019 r. obniżono stawkę podatku dochodowego od osób prawnych z 15 proc. do 9 proc. Czy spowoduje to zainteresowanie działalnością w takiej formie prawnej?

Obniżenie stawki dla małych podatników CIT raczej nie spowoduje zwiększenia zainteresowania prowadzeniem działalności w formie spółki kapitałowej, np. z ograniczoną odpowiedzialnością. Nadal bowiem w przypadku prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej czy też działalności w formie spółki osobowej prawa handlowego (z wyłączeniem spółki komandytowo-akcyjnej) zastosowanie może mieć stawka liniowa PIT, która wynosi 19 proc. Jest to opodatkowanie jednokrotne. W przypadku zaś spółki kapitałowej najpierw opodatkowana jest spółka, a następnie jej wspólnik przy otrzymywaniu dywidendy.

Jak mogą wyglądać takie rozliczenia na konkretnym przykładzie?

Załóżmy, że podatnik uzyskał dochody w wysokości 1 mln zł. Wysokość podatku w przypadku prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej albo spółki osobowej prawa handlowego, w której wspólnikiem jest/są osoby fizyczne, przy zastosowaniu stawki liniowej 19 proc. podatek wyniesie 190 tys. zł.

Inaczej będzie w przypadku rozliczeń spółki kapitałowej będącej małym podatnikiem. Spółka ta zapłaci CIT według niżej stawki 9 proc., czyli 90 tys. zł. Następnie zostanie potrącony podatek dochodowy przy wypłacie dywidendy na rzecz wspólnika. Jego stawka wynosi 19 proc. od podstawy opodatkowania, czyli od 910 tys. zł (1 mln minus 90 tys. zł). Zatem podatek wyniesie 172,9 tys. zł. Oznacza to, że łączna kwota podatku dochodowego będzie wynosiła 262,9 tys. zł.

Zatem w przypadku wyboru formy spółki kapitałowej, pomimo obniżenia dla niej stawki CIT do 9 proc., łączne obciążenie wyniesienie 262,9 zł, co jest kwotą znacznie wyższą niż 190 tys. zł.

Warto także wspomnieć o innovation box.

Polega na preferencyjnym opodatkowaniu 5-proc. stawką podatkową dochodów uzyskiwanych przez podatnika z praw własności intelektualnej, których podatnik jest właścicielem, współwłaścicielem, użytkownikiem lub posiada prawa do korzystania z nich na podstawie umowy licencyjnej. Muszą być one chronione na podstawie obowiązującego prawa krajowego lub międzynarodowego przez m.in. patent, dodatkowe prawo ochronne na wzór użytkowy czy prawo z rejestracji wzoru przemysłowego. Prawo do zastosowania 5-proc. stawki podatku zostało obwarowane wieloma obostrzeniami i obowiązkami. Mimo to jednak stosowanie obniżonej stawki podatku dochodowego – zarówno PIT, jak i CIT – może okazać się dla wielu podatników korzystne.