Terapia także u kobiet w ciąży

Ze statystyk wynika, że tylko jedna na 15 kobiet w ciąży, które cierpią na raka piersi, trafia do specjalistycznych ośrodków i ma szansę urodzić dziecko. Na świecie rak piersi występuje u jednej kobiety w przedziale liczbowym od trzech do dziesięciu tysięcy.

- Jeżeli przyjmiemy, że w ciągu roku choruje jedna na dziesięć tysięcy kobiet, a w Polsce rodzi ponad 300 tys. kobiet, to teoretycznie powinno być około 30 przypadków z rakiem piersi na rok - mówi Jerzy Giermek, onkolog Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie.

- Od czasu powstania kliniki, czyli prawie od 15 lat, mieliśmy w sumie 30 takich pacjentek - dodaje.

Jego zdaniem w ostatnich latach jest więcej takich przypadków.

- Przypuszczam, że znacznej części tych kobiet proponuje się przerwanie ciąży, ponieważ według statystyk powinno być ich więcej - uważa dr Jerzy Giermek. Według niego ważne jest to, żeby kobiety, które mają taki problem, zgłaszały się do specjalistycznych ośrodków. Często jednak chodzą tylko do ginekologów i wówczas zdarza się, że otrzymują propozycję przerwania ciąży - wyjaśnia Jerzy Giermek.

Uważa, że jeśli kobieta w ciąży, u której wykryto nowotwór, trafi do specjalistycznego ośrodka, jest duża szansa, że będzie leczona.

- Mamy duże doświadczenie. Jeżeli leczenie stwarza problemy, kliniki często korzystają z możliwości wysłania takiej pacjentki do nas - tłumaczy.

W pewnym sensie jest to zrozumiałe, bo z takimi przypadkami wiąże się podwójny stres. Występuje obciążenie związane zarówno z zagrożeniem życia kobiety, jak i płodu.

- Chodzi o to, żeby chemia była skuteczna, a jednocześnie jak najmniej szkodliwa dla płodu - wyjaśnia dr Jerzy Giermek.

W latach 1995-2008 Klinika Nowotworów Piersi i Chirurgii Rekonstrukcyjnej Centrum Onkologii w Warszawie leczyła 29 kobiet chorych na raka piersi, które były w ciąży. 18 pacjentek było leczonych chemioterapią. Dwie z nich leczone paliatywnie były także napromieniane ze wskazań życiowych. 17 pacjentek urodziło zdrowe dzieci, które nadal żyją i rozwijają się prawidłowo. W jednym przypadku doszło do wewnątrzmacicznej śmierci płodu w 26 tygodniu ciąży. Trzem chorym usunięto ciążę. Wyniki leczenia były podobne jak u pacjentek niebędących w ciąży w tym samym stopniu zaawansowania choroby. Stwierdzono natomiast lepszą tolerancję chemioterapii przez kobiety ciężarne.

- Niestety, nie ma zbyt wielu specjalistów, którzy mimo wszystko chcieliby się podjąć ratowania i matki, i dziecka. Zarówno w Polsce, jak i w wielu krajach Europy kobietom chorym na raka najczęściej radzi się usunąć dziecko - mówi dr Jerzy Giermek.

- W mojej pracy zawodowej podawałem chemię ponad 20 kobietom w ciąży. Większość z nich żyje, ale przede wszystkim urodziły zdrowe dzieci. Myślę, że ciąża w ich przypadku dodaje odwagi i siły do walki z chorobą - podkreśla.

Jedną z pacjentek dr. Jerzego Giermka była Magda Prokopowicz, założycielka fundacji Rak’n’Roll. Jej celem jest zmiana schematu myślenia na temat choroby nowotworowej oraz poprawa jakości życia chorych na raka, a w szczególności kobiet w ciąży.

Pięć lat temu Magda Prokopowicz, w wieku 27 lat, zachorowała na rozsiany nowotwór piersi. Do walki z tą chorobą najbardziej motywowała ją wiadomość o tym, że jest w ciąży.

- Chemioterapię skończyłam dwa tygodnie przed porodem - opowiada.

Do samego końca Magda Prokopowicz miała obawy, czy jej dziecko urodzi się zdrowe. Jednak wiedziała, że chce urodzić.

- Miałam dziwną pewność, że zdarzy się coś dobrego. Wiary w to, że wszystko będzie dobrze, dodawał mi doktor Jerzy Giermek, jedyny specjalista w Polsce, który chemią leczy kobiety w ciąży. I obydwoje nie pomyliliśmy się - dodaje Magda Prokopowicz.

Dla syna Leonka, który urodził się zdrowy, zdobyła siłę i chęć, by pokonać chorobę.

Usunięcie ciąży proponowano jej zarówno w Polsce, jak i w renomowanej klinice we Włoszech. Dopiero gdy przypadkiem trafiła do Centrum Onkologii, tam zdecydowano o leczeniu.

- Wydaje mi się, że wiemy, jak należy postępować - zaznacza dr Jerzy Giermek.

Dodaje, że może o tym świadczyć fakt, że w warszawskiej klinice leczyli nawet pacjentkę z Anglii.

Doktor Jerzy Giermek martwi się jednak, że ciągle jeszcze trudno dotrzeć nawet do lekarzy z informacją o możliwości leczenia takich kobiet.

W przypadku leczenia kobiet w ciąży chorych na nowotwór niezwykle ważne jest doświadczenie lekarzy.

- Praktycznie, poza radioterapią, trzeba wybierać mniejsze zło, chociaż jak są wskazania życiowe, to i radioterapia była stosowana - mówi dr Jerzy Giermek.

Nie zawsze warto podejmować terapię, czasami można poczekać do porodu.

- Jeżeli zostało do niego trzy, cztery tygodnie, to nie ma sensu dodatkowo narażać kobietę na stres ryzykowną terapią, tym bardziej że ciążę można trochę wcześniej rozwiązać. Zawsze podawanie chemii, szczególnie w trakcie ciąży, jest związane z silnym stresem - tłumaczy onkolog Jerzy Giermek.

Według niego, jeżeli w grę wchodzi długi okres ciąży, to nie można ryzykować rozsiewu choroby nowotworowej i narażenia kobiety na stres, że żyje z tą tzw. tykającą bombą.

- Trzeba wybrać mniejsze zło i w takim wypadku wybieramy chemioterapię - wyjaśnia dr Jerzy Giermek.

Daniel Mieczkowski

gp@infor.pl