Czy wolno wyciąć drzewo z murala Kory? Czy otoczenie może być częścią dzieła? [KŁÓTNIE MARKIEWICZÓW]

Prawo autorskie i integralność utworu

Punktem wyjścia rozmowy jest pytanie, gdzie przebiega granica integralności utworu. Czy obejmuje ona wyłącznie to, co zostało namalowane, czy również elementy przestrzeni, które twórca świadomie włączył do koncepcji dzieła? Markiewiczowie pokazują, dlaczego prawo do integralności jest jednym z najbardziej problematycznych praw osobistych autora i jak łatwo bywa nim manipulować.

Mural Kory a przestrzeń publiczna

Dyskusja prowadzi do klasycznej kolizji prawa autorskiego z prawem własności. Czy właściciel terenu może wyciąć drzewo, jeśli stało się ono częścią artystycznej koncepcji murala Kory? A co w sytuacji, gdy drzewo zmienia się samo – łamią się gałęzie, zmienia się jego kształt, a tym samym wygląd całego dzieła?

Czy można zniszczyć dzieło i nie naruszyć prawa?

Rozmówcy wskazują na paradoks prawa autorskiego: zniszczenie całego dzieła bywa legalne, ale pozostawienie go w zmienionej, „okaleczonej” formie może już naruszać prawo do integralności. To prowadzi do pytań o granice ochrony twórcy w przestrzeni publicznej oraz o to, czy prawo autorskie powinno ustępować zdrowemu rozsądkowi.

Kora, prawo i zasada proporcjonalności

Na koniec pojawia się wątek zasady proporcjonalności i „więzi twórcy z utworem” jako narzędzia ograniczającego nadmierną ochronę prawa do integralności. Czy mural Kory powinien korzystać z najsilniejszej ochrony, a jeśli tak – kosztem czyich praw?

dr Michał Markiewicz
prof. Ryszard Markiewicz
Markiewicz Sroczyński Mioduszewski Kancelaria Radców Prawnych