samorząd terytorialny

Pracownicy księgowości i kadr w jednostkach samorządowych mieli sporo pracy w związku z wejściem w życie rozwiązań Polskiego Ładu. Te zmiany (i nowelizacje, które mają naprawić dotychczasowe zamieszanie) w niejednym urzędzie spowodowały konieczność pracy po godzinach. Tymczasem zasady jej wykonywania od lat rodzą wiele problemów. Dlaczego? Przepisy pragmatyki zawodowej samorządowców dotyczące pracy w godzinach nadliczbowych różnią się bowiem od regulacji kodeksowych. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że w odniesieniu do pracowników samorządowych wprowadzono odmienne przesłanki polecenia pracy w godzinach nadliczbowych w porównaniu do regulacji ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1320; ost.zm. Dz.U. z 2021 r. poz. 1162; dalej: k.p.). Zgodnie z tym ostatnim aktem prawnym polecenie pracy w godzinach nadliczbowych jest możliwe w sytuacji prowadzenia akcji ratowniczych lub istnienia szczególnych potrzeb pracodawcy. Ustawa z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1282; ost.zm. Dz.U. z 2021 r. poz. 834, dalej: u.p.s. lub pragmatyka) wskazuje zaś, że praca w godzinach nadliczbowych jest dopuszczalna co do zasady zawsze, gdy wymagają tego potrzeby jednostki, w której pracownik jest zatrudniony. Przepisy u.p.s. wprowadzają więc mniejsze restrykcje niż przepisy ogólne w zakresie możliwości pracy ponadnormatywnej. Istnienie wymagań w zakresie takiej pracy nie musi - w przeciwieństwie do rygorów kodeksowych - cechować się nadzwyczajnością. Wystarczające jest wystąpienie zwykłych potrzeb jednostki. Różnice w zakresie regulacji pracy w nadgodzinach wynikające z u.p.s. i k.p. wciąż powodują komplikacje. Przede wszystkim powstaje wątpliwość, czy nieuregulowanie pewnych kwestii w u.p.s jest zamierzonym zaniechaniem ustawodawcy i czy można je wypełnić, korzystając z regulacji k.p.? Dziś odpowiadamy na te i inne pytania.

Na razie bez rozstrzygnięcia w drugiej instancji w sprawie uchwał anty-LGBT - NSA, który zajmował się stanowiskami gmin Klwów i Osiek, nie wydał na wczorajszym posiedzeniu wyroku. Dotychczasowe orzeczenia nie były jednak korzystne dla samorządów

Na przełomie lat 2021 i 2022 nastąpił prawdziwy wysyp regulacji implementujących prawo Unii Europejskiej, które jednostki samorządu terytorialnego muszą znać i stosować. Najpierw w samą Wigilię, czyli 24 grudnia, weszła w życie nowelizacja ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych, która transponuje dyrektywy Parlamentu Europejskiego w sprawie promowania ekologicznie czystych i energooszczędnych pojazdów transportu drogowego. Główną nowością tych przepisów jest możliwość ustanawiania przez radę każdej gminy strefy czystego transportu. Dotychczas takie prawo miały tylko duże jednostki, z liczbą mieszkańców powyżej 100 tys. Z kolei za trzy dni, czyli wraz z nowym rokiem, wejdą w życie pakiet zmian podatkowych i związanych z dochodami JST oraz ważna regulacja implementująca dyrektywy tzw. pakietu odpadowego. Skutkiem tego jest obszerna nowelizacja ustawy odpadowej i ustawy czystościowej. Ta pierwsza zmienia priorytety gmin dotyczące śmieci, nakazuje promowanie i wspieranie zrównoważonych modeli produkcji i konsumpcji czy zachęcanie do projektowania, wytwarzania i korzystania z produktów, które są zasobooszczędne, trwałe, nadające się do naprawy, ponownego użycia i modernizacji oraz do nieskracania sztucznie cyklu życia produktów. W zmienionej ustawie czystościowej w związku z wprowadzeniem definicji odpadów budowlanych i rozbiórkowych oraz wyłączeniem tej kategorii odpadów spod definicji odpadów komunalnych uregulowano na nowo wiele kwestii związanych ze sprawozdawczością oraz obowiązkami gminy w ich przyjmowaniu. Ale to niejedyna zmiana w ustawie czystościowej – 1 stycznia 2022 r. zacznie bowiem obowiązywać część zmian nowelizacji z 14 października 2021 r., która wprowadziła możliwość indywidualizacji rozliczeń za śmieci w budynkach wielolokalowych i wyznaczyła maksymalne stawki za odbiór odpadów ustalane tzw. metodą od wody. Te i inne zmiany ważne dla JST przedstawiamy w poniższym zestawieniu.

Mirosław Legutko: Rosną koszty energii oraz wynagrodzeń, co przekłada się na wydatki bieżące gmin. Jeśli nie są one w stanie podnieść swoich dochodów, powoduje to spadek poziomu nadwyżki operacyjnej. Widać to już było w tym roku