Kto zyskuje na tym, że ciągle pojawiają się nowe produkty?Pomyślmy, ile różnych rodzajów mleka sojowego, rzemieślniczego piwa czy kapsułek do zmywarek widzieliśmy w sklepach kilkanaście lat temu, a ile dzisiaj - pisze Piotr Żoch, ekonomista GRAPE. Piotr Żoch•02 lipca 2021
Jakie są pożytki z gromadzenia danych [GRAPE]Do końca lat 40. XX w. ponad połowa patentów zarejestrowanych w Ameryce była zgłaszana przez osoby prywatne (dopiero po II wojnie światowej zaczęły dominować korporacje). Na innowacyjne pomysły wpadali inżynierowie oraz hobbyści, pasjonaci i naukowcy. Wymyślali wszystko, co dziś uważamy za oczywiste: od paska klinowego po telefony, windy, technologie wydobycia ropy oraz telewizory. Najczęściej byli to w miarę dobrze wykształceni mężczyźni, których ojcowie też byli wyedukowani i dzięki temu lepiej sytuowani.Joanna Tyrowicz•27 czerwca 2021
Lepsze studia tradycyjne czy onlineCzy nauczanie online jest tej samej jakości co tradycyjne? Odpowiedzi szuka Magdalena Smyk, ekonomistka GRAPE.Magdalena Smyk•21 maja 2021
Trzeba koordynować lockdownyPandemia pokazała, że żadne państwo – nawet odległa Nowa Zelandia – nie jest bezpieczne: koronawirus rozprzestrzenia się po całym globie - pisze Jacek Rothert, ekonomista GRAPE.Jacek Rothert•14 maja 2021
Informacje i polaryzacja społeczeństwaCzy to, jakie przyswajamy informacje, ma wpływ na polaryzację społeczeństwa? Na początek przyjrzyjmy się samej „polaryzacji”. Shanto Iyengar (Uniwersytet Stanforda), Yphtach Lelkes (Uniwersytet Pensylwanii), Matthew Levendusky (Uniwersytet Pensylwanii), Neil Malhotra (Uniwersytet Stanforda) i Sean J. Westwood (Kolegium Darthmoutha), zajmujący się naukami politycznymi, wyróżniają polaryzację ideologiczną i afektywną.Sebastian Zalas•23 kwietnia 2021
Świat czeka na to, co Ameryka zrobi z długiemDług federalny USA w 2020 r. osiągnął ok. 99,3 proc. PKB – ponad 27,3 bln dol. Z kolei prognozy konserwatywnego think tanku Manhattan Institute wskazują, że do 2030 r. poziom zadłużenia może „podskoczyć” do nawet 128 proc. PKB. Wraz z ogłoszeniem przez prezydenta USA Joego Bidena planu ratunkowego o wartości ponad 2 bln dol. ekonomiści Joshua Aizenman z Uniwersytetu Południowej Kalifornii oraz Hiro Ito z Uniwersytetu Stanowego w Portland przeanalizowali strategie poradzenia sobie z wewnętrznym zadłużeniem.Anatol Roettke•16 kwietnia 2021
W jaki sposób utrzymywanie bezpiecznego dystansu podlega mentalnej księgowościW miejscach publicznych powinniśmy utrzymywać co najmniej 1,5 metra odległości od innych – to jedno z pandemicznych zaleceń. Ale to, co w teorii wydaje się dziecinnie proste, w praktyce jest trudne do zrealizowania - pisze Erita Narhetali, ekonomistka GRAPE.Erita Narhetali•09 kwietnia 2021
Robin Hood idzie uczyć, jak łowić rybyPierwszy milion trzeba ukraść – mówią w Polsce. Pierwszy milion się dziedziczy – twierdzą w Ameryce. Oba przekonania łączy to, że wielkie majątki są dziełem przypadku, a nie owocem własnej pracy.Joanna Tyrowicz•02 kwietnia 2021
Podatki. Zło w czystej postaciPodatki są złem. Precyzuję: podatki proporcjonalne zaburzają poprawność decyzji gospodarczych i powodują utratę dobrobytu - pisze Joanna Tyrowicz, ekonomistka GRAPE.Joanna Tyrowicz•19 marca 2021
Ubezpieczenie a biznes. Porażki są często rezultatem ograniczeń finansowychPrzedsiębiorczość jest jedną z najważniejszych aktywności w gospodarce. W USA, jak wykazał zespół Ryana Deckera z Uniwersytetu Marylandu w College Park, nowo powstałe firmy odpowiadają w ciągu roku za ok. 20 proc. miejsc pracy. Dobry pomysł można przekuć w zyski, ale ryzyko porażki jest ogromne. Robert Hall (Uniwersytet Stanforda) oraz Susan Woodward (Sand Hill Econometrics) porównali pensje biznesmenów w start-upach finansowanych przez fundusze venture, do zarobków, jakie te osoby otrzymałyby jako zwykli etatowcy. Ryzyko pracownika jest znacznie mniejsze niż przedsiębiorcy, a mimo to ludzie decydowali się na prowadzenie firmy, choć trzy czwarte z nich nie miało zysku z własnego biznesu.Sebastian Zalas•19 lutego 2021
Mewa czy namiot. Dlaczego polski rynek obligacji tak się różni?Fundament wyceny instrumentów zbudowany jest na dwóch założeniach. Pierwsze – że nie można osiągać zysku bez ryzyka, mając w portfelu instrumenty finansowe, które w ujęciu netto ryzyka nie niosą (założenie o braku arbitrażu). Drugie – że przewidywania rynku co do przyszłych stóp procentowych są adekwatne, a to znaczy: przyszłość będzie taka, jak ją dziś wyceniamy.Marcin Dec•12 lutego 2021
Czy protesty są skuteczneOstatnie miesiące zapamiętamy nie tylko z powodu pandemii, lecz także masowych protestów, do których dochodzi na całym świecie. Pod koniec maja 2020 r. w Ameryce wybuchły zamieszki po zabiciu przez policję George’a Floyda. Na Białorusi trwają akcje wymierzone w reżim Alaksandra Łukaszenki, choć od sfałszowanych wyborów minęło już ponad pół roku. W Rosji zaczęły się demonstracje po kolejnym aresztowaniu i skazaniu Aleksieja Nawalnego. Zaś w Polsce od trzech miesięcy dochodzi do wystąpień organizowanych przez Ogólnopolski Strajk Kobiet. Czy taka forma aktywności obywatelskiej jest w ogóle skuteczna? A jeśli tak, to w jaki sposób?Kamil Sekut•05 lutego 2021
Po przeciekach bez zmian. Czy raporty o podejrzanych operacjach finansowych mają wpływ na społeczeństwoDzięki opublikowanym przez BuzzFeed News oraz Międzynarodowe Konsorcjum Dziennikarzy Śledczych (International Consortium of Investigative Journalists) dokumentom FinCEN możemy zajrzeć na zaplecze globalnego systemu finansowego.Lucas Van Der Velde•29 stycznia 2021
Trzeba oszczędzać. Dlaczego nie w PPK? [OPINIA]W końcu nastał ten dzień – 1 stycznia 2021 r. do pracowniczych planów kapitałowych, zgodnie z ustawą, został włączony sektor publiczny. Dzięki temu jako pracownik uczelni publicznej dostałam niepowtarzalną okazję, żeby z PPK wystąpić.Joanna Tyrowicz•22 stycznia 2021
Badania nad nauką zdalną: Zaległości mogą nie zostać przez uczniów nadrobioneJak nigdy wcześniej temat organizacji edukacji zajmuje wszystkich, bo trudno przewidzieć, jak długo szkoły pozostaną zamknięte. W tej sytuacji pedagodzy i rodzice są zmuszeni, często ad hoc, sami organizować lekcje online. 27 listopada 2020
Czy warto mieć rodzeństwo. Społeczeństwo jedynaków byłoby nie do zniesienia… fiskalnieWskaźnik dzietności w Polsce nie zapewnia zastępowalności pokoleń. Na początku 500+ pieniądze przysługiwały na drugie i kolejne dziecko, teraz nawet na pierwsze. Program w zamyśle jego twórców miał zachęcić rodziców do posiadania większej liczby potomków. A może jednak lepiej mieć tylko jedno dziecko? Może lepiej być jedynakiem?Sylwia Radomska•07 listopada 2020
Iskanie a przewidywanie kryzysu. O roli plotki w rozwoju i funkcjonowaniu wspólnoty Czy kryzys finansowy roku 2008 dało się przewidzieć? Jaką funkcję pełnią plotki? Dlaczego naczelne spędzają mnóstwo czasu na wzajemnym iskaniu? Odpowiedzi na te pytania mogą pomóc w zrozumieniu mechanizmu grupowego wykrywania pasażerów na gapę w danej społeczności.Marcin Dec•07 sierpnia 2020
Dwa oblicza darczyńcy. Altruizm niekoniecznie ma na celu wyłącznie uszczęśliwienie obdarowanegoDobre wychowanie nakazuje z wdzięcznością i radością przyjmować prezenty oraz pomoc. Jednak zdarza się nam okazywać niezadowolenie. Dlaczego? Bo altruizm niekoniecznie ma na celu wyłącznie uszczęśliwienie obdarowanego – równie często służy temu, by lepiej poczuł się darczyńca. 21 czerwca 2020
Szybcy i wściekli. Co jeszcze można zrobić, aby poprawić bezpieczeństwo na naszych drogachTak, jeżdżę szybko, ale bezpiecznie – to jedno z ulubionych powiedzeń polskich kierowców. Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) podaje, iż liczba śmiertelnych ofiar na drogach zmniejszyła się u nas o 61 proc. pomiędzy 2000 a 2018 r. Czyli „rajdowcy” mają rację? Nie.Stanisław Cichocki•05 czerwca 2020
Czy istnieje kredyt idealny? Ekonomiści zastanawiają się nad tym od lat Chcesz, czytelniku, kupić mieszkanie. OK, masz wkład własny, lecz na resztę musisz wziąć kredyt hipoteczny. Tylko na jak długo? Czy istnieje optymalny okres takiego kontraktu z bankiem z twojego punktu widzenia?Marcin Dec•22 maja 2020