Łagodniejsze rygory dla części zamówienia

Podział, który bez uzasadnionej przyczyny zmierza do uniknięcia stosowania przez zamawiającego przepisów ustawy p.z.p., jest zakazany. Rodzą się więc wątpliwości co do stosowania tego przepisu.

Ustawa - Prawo zamówień publicznych przewiduje możliwość udzielania zamówień w częściach, w przypadku gdy zamawiający już na etapie wstępnego planowania zamówienia publicznego jest w stanie przewidzieć jego rozmiar oraz zakres, jednocześnie decydując się udzielać zamówienia sukcesywnie. Wprowadzenie takiej możliwości podyktowane jest czynnikami o charakterze organizacyjnym lub specyfiką danych zamówień. Nie zmienia to faktu, iż w takim przypadku ustalenie wartości takiego zamówienia publicznego następuje na zasadach ogólnych.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę na treść przepisu art. 32 ust. 4 ustawy p.z.p., zgodnie z którą jeżeli zamawiający dopuszcza możliwość składania ofert częściowych albo udziela zamówienia w częściach, z których każda stanowi przedmiot odrębnego postępowania, wartością zamówienia jest łączna wartość poszczególnych części zamówienia. Ustawa p.z.p. przewiduje jednakże wyłom od powyższej zasady.

Zgodnie natomiast z treścią przepisu art. 6a ustawy p.z.p. w przypadku zamówień udzielanych w częściach do udzielenia zamówienia na daną część zamawiający może stosować przepisy właściwe dla wartości tej części zamówienia, jeżeli jej wartość jest mniejsza niż wyrażona w złotych równowartość kwoty 80 tys. euro dla dostaw lub usług oraz 1 mln euro dla robót budowlanych, pod warunkiem że łączna wartość tych części wynosi nie więcej niż 20 proc. wartości zamówienia. Przedmiotowa regulacja wprowadzona została do krajowego porządku prawnego w związku z wymogami dyrektyw Unii Europejskiej, a konkretnie przepisu art. 9 ust. 5 dyrektywy 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na dostawy, usługi i roboty budowlane (Dz.U. UE z 30. 04. 2004 r. L 134/114) oraz przepisu art. 17 ust. 6 dyrektywy 2004/17/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 31 marca 2004 roku koordynującej procedury udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych (Dz.U. UE z 30.04.2004 r. L 134/1). Należy mieć na uwadze, iż regulacja ta jest stosunkowo korzystnym rozwiązaniem dla zamawiających, bowiem pozwala na stosowanie do poszczególnych części innych wymogów, niż zostały przewidziane dla całości zamówienia. Co istotne, stanowi ona fakultatywne narzędzie w rękach zamawiających, co oznacza, iż brak jest obowiązku stosowania przez zamawiających wspomnianego przepisu nawet w przypadku zaistnienia przesłanek tam wymienionych. Ponadto należy pamiętać, iż chodzi o takie części zamówienia, które są przedmiotem odrębnego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, a nie o postępowania, w których dopuszczono możliwość składania ofert częściowych.

W przypadku gdy wartość części zamówienia nie przekracza kwot wskazanych w przepisie art. 4 pkt 8 ustawy p.z.p. oraz wynosi nie więcej niż 20 proc. wartości zamówienia publicznego, powstają wątpliwości, czy dopuszczalne jest udzielnie zamówienia publicznego na tę część z wyłączeniem zastosowania przepisów ustawy p.z.p. na podstawie wyłączenia z przepisu art. 4 pkt 8 ustawy p.z.p. Należy pamiętać, iż w takim przypadku nie dochodzi do automatycznego zwolnienia z obowiązku stosowania ustawy - Prawo zamówień publicznych, bowiem przepis ten należy interpretować zgodnie z przepisem art. 32 ust. 4 ustawy p.z.p. wprowadzającym zasadę ogólną. Celem tego ostatniego przepisu jest ustalenie, iż zamawiający nie może dokonywać podziału zamówienia w taki sposób, aby na skutek ustalenia wartości dla każdej z wydzielonych części zamówienia doszło do nieuprawnionego wyłączenia stosowania przepisów ustawy p.z.p. W konsekwencji nie jest zatem zakazany sam podział jednego zamówienia na części, ale jest zakazany taki podział, który bez uzasadnionej przyczyny zmierza do uniknięcia stosowania przez zamawiającego przepisów ustawy p.z.p. Z drugiej strony cel wprowadzonego przepisu zdaje się przemawiać za wykładnią dopuszczającą możliwość korzystania ze wspomnianego zwolnienia ze stosowania ustawy p.z.p. dla części zamówień w oparciu o przepis art. 4 pkt 8 ustawy p.z.p.

Wątpliwości nie budzi natomiast to, iż przepis art. 6a ustawy p.z.p. znajdzie zastosowanie wtedy, gdy łączna wartość zamówień udzielanych w częściach wskazuje na konieczność zastosowania pełnej procedury właściwej dla zamówień o wartości równej progom unijnym lub większej niż one.

Podsumowując, wskazać należy, iż przepis art. 6a ustawy p.z.p. może budzić pewne kontrowersje w kontekście jego stosowania przy zamówieniach udzielanych w częściach, gdzie wartość pojedynczej części nie przekracza kwot przewidzianych przepisem art. 4 pkt 8 ustawy p.z.p. Praktyka pokaże, jak ta regulacja będzie interpretowana w praktyce orzeczniczej Krajowej Izby Odwoławczej i Sądów.

Łukasz Michał Mackiewicz

radca prawny