Jakie zadania wypełnia prawnik w gminie

radca prawny

W jednostkach samorządu terytorialnego, podobnie jak na szczeblu centralnym, zdecydowana większość projektów aktów prawnych przygotowywana jest przez organy wykonawcze. To one bowiem dysponują fachowym zapleczem urzędników, którzy odpowiadają za merytoryczne przygotowanie projektu uchwał przedkładanych radnym do uchwalenia. Zasadą jest, iż takie projekty sprawdzane są pod względem formalnoprawnym przez zatrudnionych w urzędzie radców prawnych lub wynajęte kancelarie prawne. Prawnicy wynajmowani są przez daną jednostkę samorządową, a swoją pomocą powinni służyć obydwu organom, to jest zarówno wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi), czy odpowiednio zarządom, jak i radom (sejmikom). Rola biura rady - jeżeli takowe w danym urzędzie istnieje - sprowadza się przede wszystkim do obsługi radnych podczas sesji czy też komisji, a także pomoc w kontaktach z mieszkańcami oraz w realizacji zapytań, interpelacji i wniosków radnych. Nie byłoby celowe, aby w biurze takim tworzone było odrębne stanowisko dla radcy prawnego, który obsługiwałby wyłącznie radę i np. pomagał radnym w ewentualnym pisaniu projektów uchwał.

Po pierwsze, z praktyki wiadomo, iż zazwyczaj projekty aktów miejscowych są na pierwszym etapie przygotowywane przez odpowiednie merytoryczne komórki danego urzędu, natomiast rolą prawników jest późniejsze sprawdzenie ich pod względem zgodności z obowiązującym prawem oraz ewentualne sprawdzenie stanowisk organów nadzorczych w podobnych sprawach. Po drugie, tylko niewielki odsetek uchwał jest autorstwa samych radnych. Nawet jeśli mają oni jakiś konkretny pomysł, dla którego potrzebne jest rozstrzygnięcie rady, opracowania formalnego dokonują urzędnicy, a parafuje radca prawny.

Jedyny problem może pojawić się w sytuacji, gdy przedmiotem rozstrzygnięcia rady ma być skarga mieszkańca na działalność organu wykonawczego, która dotyczy np. sposobu interpretacji przepisów lub naruszenia procedury administracyjnej. I tu, w razie wątpliwości, można poprosić o zlecenie sporządzenia opinii niezależnemu prawnikowi, który nie brał udziału w załatwianiu sprawy. Nawet w takim przypadku to organ wykonawczy, a nie rada czy też jej przewodniczący, jest wyłącznie władny do zlecenia sporządzenia opinii. Wykonywanie zawodu radcy prawnego wiąże się z obowiązkiem przestrzegania nie tylko przepisów powszechnie obowiązujących, ale również zasad etyki. Zgodnie z nimi radca prawny wykonuje swój zawód, kierując się wyłącznie przepisami prawa, chroniąc jednocześnie swoją niezależność. Wyrażone przez kogokolwiek polecenia czy wskazówki nie zwalniają radcy prawnego z obowiązku rzetelnego i uczciwego wykonywania czynności. Dodatkowo od radcy prawnego wymaga się nieulegania wpływom z zewnątrz. Nie może odstępować od tych zasad, aby klient był zadowolenia. Tak więc radca prawny, działając zgodnie z obowiązującymi go zasadami, będzie świadczył usługi nie na rzecz konkretnego organu, np. prezydenta czy rady, lecz dla danej jednostki samorządu terytorialnego. W takim przypadku z pewnością nie będzie potrzeby osobnego wynajmowania prawników przez biura rad i sejmików.