Samorząd

Rząd chce, aby rady gmin, powiatów i sejmiki województw mogły tworzyć rady kobiet. Dziś nie mają one prawnej podmiotowości i są powoływane zarządzeniami wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Niekiedy jest to jednak kwestionowane przez wojewodów i sądy.

Regionalna Izba Obrachunkowa oceniła, że gmina źle rozlicza delegacje służbowe. Na drukach podróży służbowych widniał bowiem tylko podpis wójta, brakowało podpisu skarbnika. Czy taki brak na rozliczeniu delegacji narusza przepisy? Czy skarbnik podpisuje tylko dokumenty związane z zaciąganiem zobowiązań?

Mamy wątpliwość, jak naliczać opłaty za wyżywienie dzieci w żłobkach. Czy kwota uiszczana przez rodziców ma obejmować – podobnie jak w szkołach i przedszkolach – wyłącznie koszt produktów spożywczych użytych do przygotowania posiłku, czy trzeba doliczyć do tej opłaty również inne koszty uboczne, np. utrzymania stołówki czy wynagrodzenia pracowników kuchni?

Do urzędu gminy wpływają wnioski o najem lokali komunalnych na nowe okresy. W niektórych przypadkach najemcy nie złożyli deklaracji o wysokości dochodów. Czy gmina może wymagać tylko oświadczenia o trudnej sytuacji materialnej, skoro chodzi jedynie o przedłużenie dotychczasowych umów najmu?

W 2025 r. gmina zawarła porozumienie z jednostką policji o przekazaniu dofinansowania na zapłatę za pojazd dla tej jednostki. Jednostka poinformowała ostatnio gminę, że nie uda się przeprowadzić do końca roku procedury zakupu. Czy w tej sytuacji gmina ma żądać zwrotu środków z powodu końca roku budżetowego? Czy wystarczy podpisanie aneksu do porozumienia umożliwiającego rozliczenie dofinansowania w 2026 r.?

Samorządy mocno odczuły skutki kryzysu energetycznego sprzed kilku lat i nadal starają się zmniejszać zużycie prądu. Nie tylko wymieniają oświetlenie na ledowe, ale też ograniczają iluminacje świąteczne. Już niedługo znowu będą ustawowo zobowiązane do oszczędzania energii elektrycznej.

Nowo wybrani radni mają wiele pomysłów. Często sądzą, że wiele spraw można załatwić od razu. Niestety, nie zawsze ich oczekiwania i wyobrażenia są zgodne z przepisami prawa. Nie zawsze też radni pamiętają o ograniczeniach i zakazach związanych z pełnionym mandatem. Opisujemy najpowszechniejsze uchybienia oraz sprawdzamy, jak je oceniają sądy.

Chociaż regionalne izby obrachunkowe najczęściej uznają, że powiaty nie mogą przeznaczać środków budżetowych na finansowanie lekarza koronera stwierdzajcego zgony, to odmiennie ocenił to WSA w Poznaniu w wyroku, który zapadł w drugiej połowie listopada. Konflikt ma szansę wkrótce się zakończyć, ponieważ trwają już prace nad projektem ustawy, która jednoznacznie rozstrzygnie m.in. o tych wydatkach.

Katalog sytuacji, w których możliwe jest przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, powinien zostać rozszerzony. Ośrodek pomocy społecznej musi mieć możliwość jego sporządzenia, gdy o udzielenie informacji na temat kandydata na rodzica zwróci się do niego sąd.