Czy można dochodzić od zarządu zwrotu świadczeń z FGŚP

Będzie to możliwe w przypadku bezskuteczności egzekucji wobec spółki, na zasadach określonych w przepisach kodeksu spółek handlowych. Po ogłoszeniu upadłości spółki z o.o. nieuregulowane przez nią roszczenia pracownicze zostaną zaspokojone ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych zgodnie z ustawą z 13 lipca 2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy.

Od 1 stycznia 2012 r. Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych jest państwowym funduszem celowym w rozumieniu ustawy o finansach publicznych. Zadania kierowników biur terenowych funduszu przejęli z tym dniem marszałkowie województw. Dysponentem funduszu jest minister właściwy do spraw pracy. W ciągu miesiąca od daty niewypłacalności pracodawca, syndyk, likwidator lub inna osoba sprawująca zarząd majątkiem niewypłacalnego pracodawcy ma obowiązek sporządzić i złożyć marszałkowi województwa zbiorczy wykaz niezaspokojonych roszczeń. Jeżeli zaspokojeniu będą podlegać także roszczenia z późniejszych okresów, to - niezwłocznie po ustaniu stosunku pracy uprawnionych osób - trzeba sporządzać i składać wykazy uzupełniające. Wypłata świadczeń ze środków Funduszu powoduje - z mocy prawa - przejście na marszałka województwa, działającego w imieniu dysponenta funduszu, roszczenia wobec pracodawcy, likwidatora lub innej osoby zarządzającej majątkiem pracodawcy lub roszczenia do masy upadłości o zwrot wypłaconych świadczeń. Przy dochodzeniu zwrotu świadczeń od tych podmiotów roszczenia na rzecz funduszu korzystają z takiej samej ochrony prawnej, jaką odrębne przepisy przewidują dla należności za pracę.

W razie niemożności uzyskania zaspokojenia z majątku spółki z o.o. w grę może wchodzić także cywilna odpowiedzialność członków jej zarządu. Została ona uregulowana w art. 299 kodeksu spółek handlowych. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, za jej zobowiązania odpowiadają solidarnie członkowie zarządu. Członek zarządu może uwolnić się od tej odpowiedzialności, jeżeli wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe, albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy. Od odpowiedzialności zwalnia go również nieponiesienie przez wierzyciela szkody.

Cywilna odpowiedzialność członka zarządu spółki z o.o., przewidziana w art. 299 k.s.h., może służyć także ochronie wierzytelności, która powstała w wyniku wypłaty środków z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 10 grudnia 2009 r., III CZP 109/09, LEX 551059). Warunkiem odpowiedzialności odszkodowawczej członka zarządu jest jednak bezskuteczność egzekucji wobec spółki. W orzecznictwie przyjmuje się, że wierzyciel pozywający członków zarządu spółki z o.o. powinien legitymować się co najmniej tytułem egzekucyjnym przeciwko spółce. W sprawach dotyczących odpowiedzialności członków zarządu na podstawie art. 299 k.s.h. nie wyklucza się także stosowania art. 5 k.c. Zgodnie z tym przepisem wierzyciel nie może czynić ze swego prawa użytku sprzecznego z zasadami współżycia społecznego (por. wyrok SN z 17 marca 2010 r., II CSK 506/09, LEX 584728).

@RY1@i02/2012/043/i02.2012.043.21700060b.802.jpg@RY2@

Anna Puszkarska, radca prawny

Anna Puszkarska

radca prawny

Podstawa prawna

Art. 23 ustawy z 13 lipca 2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (Dz.U. nr 158, poz. 1121 z późn. zm.).

Art. 299 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 z późn. zm.).

Art. 5 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.).