Majątek da się wykorzystać jako gwarancję spłaty zobowiązania
Atrakcyjność przewłaszczenia na zabezpieczenie wynika z łatwości jego ustanowienia. Dodatkowym atutem jest przeniesienie na bank własności rzeczy z możliwością używania jej przez firmę
Przewłaszczenie jest jedną z form zabezpieczeń umownych wierzytelności w obrocie gospodarczym. Istotą przewłaszczenia jest przeniesienie własności. Polega ono na tym, iż firma (czyli dłużnik), która chce uzyskać kredyt w banku, dając zabezpieczenie, przenosi własność danej rzeczy ruchomej na bank (czyli wierzyciela).
Przy takiej transakcji zawierane jest porozumienie, na mocy którego kredytodawca będzie miał prawo zaspokoić się z przewłaszczonej rzeczy, jeśli zabezpieczona nią wierzytelność nie zostanie spłacona. Istotę tej formy zabezpieczenia reguluje art. 101 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 1376 z późn. zm., dalej: u.p.b.). Zgodnie z jego treścią zabezpieczenie wierzytelności banku może być dokonane w drodze przeniesienia na bank przez dłużnika lub osobę trzecią, do czasu spłaty zadłużenia wraz z należnymi odsetkami i prowizją, prawa własności rzeczy ruchomej lub papierów wartościowych.
Istota kontraktu
Przewłaszczenie na zabezpieczenie traktowane jest jako jedna czynność prawna, która w swojej treści zawiera zobowiązanie dłużnika do przeniesienia własności rzeczy mającej stanowić zabezpieczenie wierzytelności wynikające z ustalonego stosunku zobowiązaniowego (czyli np. umowy kredytowej). Z tego kontraktu wynikają prawa i obowiązki zarówno dla dłużnika, jak i wierzyciela. Bank jest ograniczony prawem dysponowania rzeczy, kredytobiorca zaś po spłaceniu zobowiązania wynikającego z zabezpieczonej wierzytelności ponownie odzyskuje własność przewłaszczonego przedmiotu.
Umowa przewłaszczenia na zabezpieczenie należy do tak zwanych umów powierniczych. Przedsiębiorca określany jest jako "powierzający" (oddający rzecz do dyspozycji banku), zaś kredytodawca jako "powiernik" (czyli przyjmujący daną rzecz na własność na określony czas).
Istotę prawną szczegółowo opisał Sąd Najwyższy w uchwale z 11 września 2003 r. (sygn. akt III CZP 53/03, OSNC 2004/11/170). Zdaniem SN umowa o przewłaszczenie rzeczy na zabezpieczenie jest jednym ze sposobów zapewnienia wierzycielowi realizacji pieniężnego zobowiązania dłużnika. Jej istotę stanowi przeniesienie na wierzyciela własności rzeczy w celu jego zaspokojenia w razie niewykonania przez dłużnika zobowiązania oraz zobowiązanie się wierzyciela do zwrotnego przeniesienia własności, jeżeli dłużnik zobowiązanie wykona. Kontrakt ten stwarza podstawy do żądania wydania rzeczy i zależy od istnienia wierzytelności pieniężnej, którą zabezpiecza. Przenosi własność ze skutkiem w postaci wyłączenia przedmiotu zabezpieczenia z majątku dłużnika, ale jego przyczyną nie jest przysporzenie wierzycielowi prawa własności, lecz danie mu zabezpieczenia wyegzekwowania wierzytelności. Dopóki zaspokojenie wierzytelności nie nastąpi, wierzyciel występuje w podwójnej roli wierzyciela i właściciela rzeczy, a po bezskutecznym upływie terminu spłaty długu i zrealizowaniu roszczenia windykacyjnego, także w roli posiadacza rzeczy. Przeniesienie własności oraz przeniesienie posiadania nie przesądzają o zaspokojeniu wierzyciela i wygaśnięciu wierzytelności. Dopiero spłata długu lub wystąpienie zdarzenia umownego, z którym strony związały skutek w postaci zaspokojenia wierzyciela, powodują, że wierzytelność wygasa w całości lub części.
Umowa przewłaszczenia może zostać skonstruowana tak, że po spłaceniu zaciągniętego długu własność rzeczy przechodzi automatycznie na dłużnika albo dopiero rodzi po stronie banku zobowiązanie do powrotnego przeniesienia własności.
Oznaczenie przedmiotu
Bardzo ważną kwestią przy sporządzaniu kontraktu jest zasada jawności ustalonego zabezpieczenia. Banki w umowach zobowiązują wierzyciela do konkretnego oznakowania rzeczy, które będą przedmiotem przewłaszczenia. Informacja taka jest szczególnie ważna nie tylko dla potencjalnych innych kredytodawców, ale też dla osób trzecich.
Brak dostatecznej jawności, konkretnego oznaczenia rzeczy lub wyłączenia jej z majątku kredytobiorcy występującego jedynie w roli posiadacza mogą pokrzywdzić potencjalnego kontrahenta dłużnika i przez to prowadzić do niesłuszności zawartej z nim umowy przeniesienia własności w formie przewłaszczenia. Konieczność oznakowania rzeczy przewłaszczonych daje możliwość nie tylko poinformowania osób trzecich o zaistniałej sytuacji, w której dany przedmiot nie jest już formalnie własnością firmy. Działa ona również na korzyść banku. Dzięki niej nie nabędzie on rzeczy będącej już przedmiotem przewłaszczenia przy innym kredycie.
Podstawową zasadą związaną z umową przewłaszczenia jest wykorzystywanie prawa własności w celu zabezpieczenia zobowiązania. Kontrakt musi precyzyjnie określać sposób wykonania danego zabezpieczenia, jego powiązanie z konkretnym zobowiązaniem oraz zasady jego powrotu do właściciela po spłacie kredytu. W umowie przewłaszczenia zapisane jest zobowiązanie się wierzyciela do korzystania z nabytej rzeczy tylko w zakresie służącym zabezpieczeniu roszczenia.
Praktyka bankowa
Przewłaszczenie na zabezpieczenie nabiera szczególnego znaczenia w praktyce bankowej. Najczęściej wykorzystywane jest ono w celu zabezpieczenia spłaty kredytów i pożyczek udzielanych firmom. Działalność banków w zakresie finansowania inwestycji kredytobiorców wiąże się w sposób nieunikniony z ryzykiem kredytowym. Chodzi o obawę banków przed utratą płynności finansowej lub bankructwem firmy zaciągającej kredyt, co uniemożliwi jego spłatę.
Bank musi wnikliwie sprawdzić zdolność kredytową przedsiębiorcy. Jest ona z reguły głównym wyznacznikiem do podjęcia decyzji o udzieleniu takiego wsparcia dla wnioskodawcy. Z drugiej strony nawet jeśli dana firma nie posiada zdolności lub jest ona na zbyt niskim poziomie, banki najczęściej zgadzają się na udzielenie kredytu pod warunkiem ustanowienia zabezpieczenia jego spłaty.
W praktyce przedmiotami zabezpieczenia w formie przewłaszczenia są rzeczy ruchome. Niektóre banki akceptują tylko te, które są określone co do tożsamości (czyli konkretnie zindywidualizowane, np. samochody, maszyny), inne również określone co do gatunku i ze zmiennym składem (np. stany magazynowe) oraz papiery wartościowe. Umowa przewłaszczenia w praktyce bankowej jest ściśle powiązana z udzielonym kredytem. W zasadzie są to dwa osobne dokumenty podpisywane równocześnie.
Na mocy kontraktu o przewłaszczeniu na zabezpieczenie jego przedmiot zostaje wyłączony z majątku firmy zaciągającej kredyt. Strony mogą jednak postanowić, iż dłużnik będzie mógł nadal z niego korzystać. Dlatego warto dokładnie ustalić, na jakich zasadach i w jakich granicach będzie to dopuszczalne.
Jak to wygląda
Najczęstszymi przedmiotami przewłaszczenia na zabezpieczenie są rzeczy ruchome. Wśród nich możemy wyróżnić dwa podstawowe typy, czyli rzeczy oznaczone co do gatunku oraz co do tożsamości. [tabela]
W przypadku umów, gdzie przedmiotem przewłaszczenia są rzeczy oznaczone co do gatunku, banki często stosują zapisy zmuszające firmy do przedstawiania okresowych wykazów i ewidencjonowania tych towarów pod rygorem postawienia kredytu w stan natychmiastowej wymagalności. Ponadto w kontrakcie powinny być dokładnie opisane parametry tego typu przedmiotów, jak: rodzaj, jakość oraz wartość.
Najchętniej akceptowanym przez banki przedmiotem przewłaszczenia są nieruchomości. Zastosowanie przewłaszczenia w tym przypadku budzi pewne wątpliwości. Jednak zgodnie z zasadą swobody umów nie ma przeszkód, by taką formę zabezpieczenia kredytu ustanowić. Jej dopuszczalność potwierdził Sąd Najwyższy, który w wyroku z 8 marca 2002 r. (sygn. akt III CKN 748/00, OSNC 2003/3/33) wyraźnie wskazuje, że przewłaszczenie nieruchomości na kredytodawcę wraz z jego zobowiązaniem się do przeniesienia własności tej nieruchomości na kredytobiorcę w razie terminowej spłaty kredytu nie narusza art. 157 par. 1 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym własność nieruchomości nie może być przeniesiona pod warunkiem ani z zastrzeżeniem terminu. Zdaniem SN spłata zobowiązania, jakim jest kredyt, nie jest warunkiem w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego.
Należy jednak zaznaczyć, że konstruując umowę przewłaszczenia nieruchomości, trzeba zwrócić szczególną uwagę na jej konstrukcję, tak by uniknąć wątpliwości co do naruszenia art. 157 par. 1 k.c. Trzeba też pamiętać, aby taki kontrakt był sporządzony w formie aktu notarialnego, a bank był wpisany w księdze wieczystej jako nowy właściciel (co wiąże się z dodatkowymi kosztami).
Grunt czy lokal też
W kolejnym orzeczeniu Sąd Najwyższy (wyrok z 29 maja 2000 r., sygn. akt III CKN 246/00, OSNC 2000/11/213) stwierdził, że umowa przeniesienia własności nieruchomości na zabezpieczenie spłaty kredytu, w której kredytodawca zobowiązał się do przeniesienia z powrotem na kredytobiorcę własności nieruchomości niezwłocznie po spłacie kredytu, nie jest umową przeniesienia własności zawartą pod warunkiem.
Sąd Najwyższy definitywnie uznał więc dopuszczalność przewłaszczenia na zabezpieczenie nieruchomości. Sprecyzował przy tym dwie formy umożliwiające wykorzystanie prawa własności nieruchomości jako przedmiotu zabezpieczenia kredytów:
wbezwarunkowe przeniesienie własności nieruchomości na bank w formie umowy o skutkach przewidzianych w art. 155 par. 1 k.c. W kontrakcie tym ten równocześnie zobowiązuje się do powrotnego przeniesienia jej własności w razie spłaty kredytu zabezpieczonego w ten sposób;
wzawarcie umowy zobowiązującej do przeniesienia własności z zastrzeżeniem warunku zawieszającego, którym w tym wypadku jest niespełnienie zabezpieczonej wierzytelności, czyli brak spłaty kredytu przez firmę.
Zawierając umowę przewłaszczenia niektórych rzeczy, przenoszącej bezwarunkowo własność na bank, należy pamiętać, iż może się okazać, że ustanowienie takiego zabezpieczenia wymagać będzie zgody innych osób niż sam kredytobiorca. Przykładem takiej sytuacji może być przeniesienie w celu zabezpieczenia własności nieruchomości przez spółkę z o.o. na bank. Wówczas co do zasady przeniesienie własności nieruchomości na wierzyciela wymagać będzie zgody zgromadzenia wspólników spółki kredytobiorcy, chyba że umowa spółki stanowić będzie inaczej (art. 228 pkt 4 kodeksu spółek handlowych). Brak takiej zgody skutkuje nieważnością dokonanej czynności.
Zgoda może się okazać także konieczna w przypadku nabycia udziałów w spółce kapitałowej. W przypadku jej braku przewłaszczenie w części rozporządzającej prawem do udziałów będzie bezskuteczne.
Ostrożne dysponowanie
Ważnym zagadnieniem jest kwestia praw do przedmiotu zabezpieczenia. Często firmy obawiają się, iż bank, posiadając prawo do danej rzeczy sprzeda ją osobie trzeciej. Jeśli przedsiębiorca trafi na nieuczciwego wierzyciela, istnieje takie ryzyko.
Bank, na rzecz którego doszło do przewłaszczenia rzeczy, powinien powstrzymywać się od dysponowania nią przez okres obowiązywania umowy. Nie może więc dokonywać sprzedaży rzeczy do czasu spłaty kredytu przez firmę. Wiadomo bowiem, że własność rzeczy będącej przedmiotem przewłaszczenia z chwilą spłaty zobowiązania ma wrócić do dłużnika.
Tym samym przedsiębiorca, który w terminie wykonał zobowiązanie, z powrotem stanie się właścicielem przewłaszczonej rzeczy pomimo jej wcześniejszej sprzedaży przez bank, choć tylko w sytuacji, w której nowy nabywca działał w złej wierze. Inaczej sprzedaż będzie ważna.
Trzeba jednak pamiętać, iż może wystąpić sytuacja, kiedy dłużnik nie odzyska swojej rzeczy. Stać się tak może pomimo nawet należytego wywiązania się kredytobiorcy ze swoich zobowiązań wobec wierzyciela. Będzie to miało miejsce w przypadku, gdy osoba trzecia, która kupiła i odebrała rzecz od wierzyciela, nie wiedziała o tym, że była ona przedmiotem przewłaszczenia. Wówczas właścicielem przewłaszczonej rzeczy pozostanie mimo wszystko osoba trzecia (art. 169 k.c.) Działała ona bowiem w dobrej wierze, nie mając świadomości o stanie prawnym rzeczy. W tym przypadku kredytobiorcy pozostaną jedynie roszczenia odszkodowawcze wobec nieuczciwego wierzyciela.
Istotną kwestią do ustalenia pomiędzy stronami jest podstawa prawna, na mocy której dłużnik zachowa rzecz przewłaszczoną w faktycznym władaniu. Najczęściej będzie to (w odniesieniu do rzeczy oznaczonych co do tożsamości) użyczenie lub też umowa nienazwana, podobna do użyczenia. Czas jej trwania uzależniony jest od terminu wskazanego w umowie przewłaszczenia. W przypadku braku konkretnych postanowień przyjmuje się, że ta dodatkowa umowa wygasa z chwilą spełnienia warunku, czyli spłaty zadłużenia.
Formy zakończenia
Własność rzeczy przechodzi na dłużnika automatycznie bez konieczności podpisywania dodatkowego dokumentu o zwrotnym przeniesieniu własności. Wprawdzie możliwe jest zawarcie dodatkowego kontraktu, jednak w praktyce stosowane jest to bardzo rzadko. Zakończenie stosunku użyczenia może nastąpić także w sposób przewidziany w art. 716 k.c. Zgodnie z tym przepisem wierzycielowi przysługuje więc prawo do żądania zwrotu rzeczy użyczonej, gdy biorący w użyczenie używa rzecz w sposób sprzeczny z umową albo z właściwościami lub z przeznaczeniem rzeczy, jeżeli powierza rzecz innej osobie, nie będąc do tego upoważnionym przez umowę ani zmuszony przez okoliczności. Działanie takie powinno znaleźć uzasadnienie w szczególnych okolicznościach, powodujących niemożność zaspokojenia się przez bank z przedmiotu zabezpieczenia kredytu.
Ustalając stosunek użyczenia, strony umowy o przewłaszczenie rzeczy na zabezpieczenie muszą w sposób szczegółowy ustalić wzajemne prawa i obowiązki. W przypadku braku ich sprecyzowania w umowie zastosowanie znajdą odpowiednie postanowienia kodeksu cywilnego.
Zaspokajanie się z takiej formy zabezpieczenia następuje na zasadach określonych w kontrakcie przewłaszczeniowym. Jeśli powyższe uzgodnienia nie były w nim zapisane, bank może zaspokoić się według swego wyboru w każdy sposób, który nie jest sprzeczny z treścią stosunku prawnego łączącego strony, umową lub zasadami współżycia społecznego. Bank zaspokoi się z przedmiotu przewłaszczenia bez sądowego postępowania egzekucyjnego. Może to nastąpić poprzez:
wsprzedaż rzeczy na licytacji przez bank (lub dłużnika działającego na podstawie upoważnienia udzielonego mu przez wierzyciela) i zaliczenie uzyskanej kwoty na poczet długu,
wpobieranie pożytków z rzeczy i zaliczanie dochodów na poczet istniejącego zobowiązania dłużnika,
wzachowanie przedmiotu przewłaszczania przez wierzyciela z jednoczesnym uznaniem, iż wartość rzeczy odpowiada wysokości zobowiązania dłużnika, które wygasa.
Wiele zalet
Przewłaszczenie na zabezpieczenie ma wiele zalet. Kredytobiorca nadal korzysta z przewłaszczonej rzeczy. Zabezpieczenie to można zrealizować w sposób szybki i nieskomplikowany. Poza tym jego ustanowienie nie wymaga opinii rzeczoznawców.
Przewłaszczenie na zabezpieczenie jest jednym ze sposobów zabezpieczania transakcji (uregulowanej umową) podobnym do sprzedaży z zastrzeżeniem prawa własności danej rzeczy. Firma w pewnym sensie sprzedaje dany przedmiot bankowi, zachowując jednocześnie do niego prawa oraz możliwość jego odzyskania po wywiązaniu się ze zobowiązania.
Przy zawieraniu umowy obie strony mają dużą swobodę uzgadniania warunków korzystania z przewłaszczonej rzeczy. Warto jednak pamiętać, że zasady działania przewłaszczenia nie zostały szczegółowo określone w kodeksie cywilnym i prawie bankowym, dlatego należy bardzo dokładnie uregulować wszelkie zagadnienia i warunki w umowie.
Ważną korzyścią dla obu stron jest również kwestia kosztów. Przewłaszczenie jest tanim sposobem ustanowienia zabezpieczenia. Nie wiążą się z nim dodatkowe opłaty, poza tymi, które wynikają z kosztów kredytu. Może zostać potraktowane jako dodatkowe zabezpieczenie przy finansowaniu o znacznych wartościach.
WAŻNE
Przewłaszczona rzecz pozostaje nadal w posiadaniu przewłaszczającego na podstawie odrębnej umowy, którą strony ustalają najpóźniej w chwili przeniesienia własności. Kontrakt regulujący sposób oraz zakres korzystania z przewłaszczonej rzeczy musi być powiązany z określoną wierzytelnością
WAŻNE
Firma musi używać przewłaszczoną rzecz zgodnie z jej przeznaczeniem i właściwościami oraz ponosić koszty ubezpieczenia rzeczy. Nie może też jej zbyć, obciążyć ani oddać osobie trzeciej, jeżeli jest to rzecz oznaczona co do tożsamości
WAŻNE
Dopuszczalne jest ustanowienie przewłaszczenia na zabezpieczenie kredytu nie tylko na podstawie spisania umowy z dłużnikiem, lecz także z osobą trzecią o przejęcie własności jej rzeczy
Rodzaje ruchomości
|
Przedmioty określone co do cech rodzajowych charakterystycznych dla danej grupy przedmiotów. Najczęściej spotykanymi w praktyce rzeczami akceptowanymi przez banki na przewłaszczenie są towary przeznaczone do sprzedaży. Rzadziej stosuje się przy umowach surowce oraz półfabrykaty. Z tej formy przewłaszczenia korzysta się głównie dla zabezpieczenia kredytów krótkoterminowych. |
Są to rzeczy ściśle zindywidualizowane. Muszą one być w umowie dokładnie opisane, aby możliwa była ich precyzyjna identyfikacja. Przewłaszczający jest najczęściej zmuszony do oznakowania danej rzeczy, żeby ewidentnie wskazywało ono, iż jest ona własnością wierzyciela. Wśród nich najczęściej spotykanymi są: maszyny, urządzenia oraz - rzadziej - pojazdy mechaniczne. Przeniesienie własności następuje na mocy samej umowy przewłaszczenia. |
WZÓR
Zawarta 5 maja 2013 r. w Szczecinie pomiędzy Bank Densson Spółka Akcyjna Oddział w Polsce z siedzibą w Warszawie, reprezentowanym przez:
Julię Myszkowską, nazwanym dalej "Bankiem"
a
Andrzejem Kotem, prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą "KOTEX Andrzej Kot" z siedzibą w Wałbrzychu 06-350, przy ulicy Odrowąża 20/13, nazwanym dalej "Przewłaszczającym".
1. Bank oświadcza, że 5 maja 2013 r. został udzielony Przewłaszczającemu kredyt obrotowy krótkoterminowy w rachunku kredytowym w wysokości 200 000 (słownie: dwieście tysięcy) złotych - zwany dalej "kredytem".
2. Warunki udzielenia kredytu i terminy jego spłaty określone są w umowie kredytowej Nr BL7890/2013 z 5 maja 2013 r., zwanej dalej "umową kredytową".
W celu zabezpieczenia wierzytelności Banku z tytułu udzielonego kredytu, Przewłaszczający przenosi na Bank własność rzeczy ruchomych wymienionych w załączniku do niniejszej umowy o ogólnej wartości 200 000 (słownie: dwieście tysięcy złotych), ustalonej na podstawie ewidencji środków trwałych, zwanych dalej: rzeczami, z zastrzeżeniem warunku, że jeżeli kredyt wraz z odsetkami, prowizją i innymi kosztami Banku zostanie spłacony w określonym w umowie kredytowej terminie, następuje zwrotne przeniesienie własności.
Przewłaszczający oświadcza, że wymienione rzeczy stanowią jego wyłączną własność, znajdującą się w jego swobodnej dyspozycji i nie są obciążone prawami na rzecz osób trzecich.
1. Przewłaszczający zatrzymuje przewłaszczone rzeczy w swoim władaniu w charakterze biorącego w użyczenie.
2. Bank zezwala Przewłaszczającemu na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy do czasu całkowitej spłaty kredytu lub do momentu otrzymania przez Przewłaszczającego pisma Banku, zawierającego żądanie zwrotu Bankowi użyczonej rzeczy, w przypadku niespłacenia kredytu w przewidzianym terminie.
Przewłaszczający:
- jest zobowiązany używać rzeczy zgodnie z ich przeznaczeniem i w sposób odpowiadający ich właściwości,
- ponosi koszty utrzymania rzeczy użyczonej,
- nie może oddać rzeczy użyczonej osobie trzeciej do używania bez zgody Banku,
- ponosi koszty napraw, o ile zajdzie taka potrzeba.
Przewłaszczający zobowiązuje się do dokładnego oznaczenia przewłaszczonych na Bank rzeczy w sposób zewnętrznie widoczny, za pomocą trwale umocowanych na rzeczach tablic z danymi Banku, tak aby wyodrębnienie ich z mienia Przewłaszczającego było widoczne dla osób trzecich, oraz oznaczenie to utrzymać do czasu spełnienia się warunku, o którym mowa w par. 2 niniejszej umowy.
Przewłaszczający zobowiązuje się umożliwić Bankowi, na jego żądanie, zbadanie stanu rzeczy, pod rygorem wypowiedzenia kredytu.
Bank zobowiązuje się do korzystania z prawa własności przewłaszczonej rzeczy w granicach niewykraczających poza uzasadnione zabezpieczenie udzielonego kredytu, a także do uznania prawa własności Przewłaszczającego po spłaceniu należności przysługujących Banku.
W przypadku gdy ważność polisy ubezpieczeniowej z 5 maja 2013 r. nr 908765 wydanej przez Towarzystwo Ubezpieczeniowe "Artemida" wygaśnie w okresie obowiązywania umowy przewłaszczenia, Przewłaszczający zobowiązuje się do ubezpieczenia rzeczy przewłaszczonych od ognia i innych zdarzeń losowych oraz od kradzieży z włamaniem i rabunku mienia w towarzystwie ubezpieczeniowym uznanym przez Bank.
1. W przypadku niespłacenia całości lub części kredytu wraz z odsetkami, prowizją i innymi kosztami Banku w terminie oznaczonym w umowie kredytowej, tj. do 5 maja 2014 r., Bank wezwie pisemnie Przewłaszczającego do wydania przedmiotu przewłaszczenia w ciągu siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania. Bank może według swego uznania i wyboru zażądać wydania niektórych rzeczy przewłaszczonych. Po wydaniu Bankowi rzeczy przewłaszczonych następuje podpisanie przez Przewłaszczającego i Bank protokołu zawierającego wyszczególnienie rzeczy wydanych przez Przewłaszczającego Bankowi.
2. Podjęcie przez Bank decyzji o zatrzymaniu rzeczy przewłaszczonych lub wpływ do Banku środków pieniężnych, otrzymanych z tytułu sprzedaży rzeczy przewłaszczonych, powoduje zmniejszenia zadłużenia z tytułu niespłaconego kredytu i wygaśnięcie całości lub odpowiedniej części zobowiązania Przewłaszczającego.
3. Zaspokojenie roszczeń Banku następuje według wartości rzeczy przewłaszczonych z chwili zaspokojenia roszczeń Banku:
1) określonej w wycenie dokonanej przez niezależnego rzeczoznawcę, gdy Bank zatrzymuje rzeczy przewłaszczone, lub
2) ustalonej w umowie sprzedaży na podstawie wyceny dokonanej przez niezależnego rzeczoznawcę, gdy Bank zbywa rzeczy przewłaszczone na mocy umowy sprzedaży, lub
3) uzyskanej w wyniku sprzedaży rzeczy przewłaszczonych w drodze publicznej licytacji lub przetargu.
4. W przypadku gdy przedmiot przewłaszczenia zostaje przez Bank:
a) zbyty - Bank w dniu otrzymania kwoty ze sprzedaży tego przedmiotu zmniejsza o tę kwotę zadłużenie z tytułu niespłaconego kredytu, powiększone o odsetki narosłe do dnia przejęcia rzeczy oraz o koszty sprzedaży, według kolejności określonej w umowie kredytowej;
b) zatrzymany - Bank w dniu podjęcia decyzji o zatrzymaniu rzeczy przewłaszczonych zmniejsza zadłużenie z tytułu niespłaconego kredytu, powiększone o odsetki narosłe do dnia przejęcia rzeczy o wartość przedmiotu przewłaszczenia, według kolejności określonej w umowie kredytowej.
5. W przypadku gdy wartość rzeczy przewłaszczonych lub kwota otrzymana przez Bank z ich sprzedaży jest równa kwocie niespłaconego kredytu wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku, w tym kosztami sprzedaży poniesionymi przez Bank, zobowiązanie Przewłaszczającego z tytułu niniejszej umowy wygasa.
6. W przypadku gdy wartość przedmiotu przewłaszczenia lub kwota otrzymana przez Bank ze sprzedaży tego przedmiotu jest niższa od kwoty niespłaconego kredytu wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku, w tym kosztami sprzedaży poniesionymi przez Bank, Bank nalicza, od dnia wydania rzeczy Bankowi, odsetki od pozostałej do spłaty kwoty kredytu, zgodnie z zasadami określonymi w umowie kredytowej i dochodzi zapłaty różnicy od kredytobiorcy i innych osób zobowiązanych.
7. W przypadku gdy wartość przedmiotu przewłaszczenia lub kwota otrzymana przez Bank ze sprzedaży tego przedmiotu jest wyższa od kwoty niespłaconego kredytu wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku, w tym kosztami sprzedaży poniesionymi przez Bank, Bank zwróci Przewłaszczającemu nadwyżkę, według poniższych zasad:
a) jeżeli rzecz została sprzedana, nadwyżkę podlegającą zwrotowi stanowi różnica między kwotą otrzymaną przez Bank ze sprzedaży rzeczy a kwotą niespłaconego kredytu, powiększoną o odsetki narosłe do dnia przejęcia rzeczy oraz o koszty sprzedaży;
b) jeżeli rzecz została przez Bank zatrzymana, nadwyżkę podlegającą zwrotowi stanowi różnica pomiędzy wartością przedmiotu przewłaszczenia a kwotą niespłaconego kredytu, powiększoną o odsetki i inne koszty Banku, narosłe do dnia przejęcia rzeczy.
8. Jeżeli po dniu wydania Bankowi przedmiotu przewłaszczenia kredyt wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku zostanie spłacony w całości lub w części, wówczas:
1) gdy spłacona kwota jest równa kwocie niespłaconego w terminie kredytu wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku, Bank może zwrócić przedmiot przewłaszczenia Przewłaszczającemu, który zobowiązany jest go przyjąć;
2) gdy spłacona kwota jest niższa od kwoty niespłaconego w terminie kredytu wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku, Bank:
a) zatrzymuje kwotę wpłaconą na spłatę kredytu,
b) sprzedaje przedmiot przewłaszczenia,
c) zatrzymuje z kwoty uzyskanej ze sprzedaży część kwoty potrzebną do wyrównania różnic pomiędzy kwotą wpłaconą na spłatę kredytu a kwotą niespłaconego kredytu wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku,
d) zwraca Przewłaszczającemu nadwyżkę ponad kwotę niespłaconego kredytu wraz z odsetkami i innymi kosztami Banku.
9. W przypadku obciążenia przedmiotu przewłaszczenia poprzez oddanie go w najem lub w dzierżawę uzyskany czynsz zaliczany jest na spłatę zadłużenia z tytułu udzielonego kredytu.
10. Po zaspokojeniu swoich roszczeń Bank zobowiązuje się do przeniesienia na Przewłaszczającego własności rzeczy przewłaszczonych, a Przewłaszczający zobowiązuje się je przyjąć.
Koszty i opłaty związane z umową ponosi Przewłaszczający. W sprawach nieobjętych umową mają zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego.
Umowę sporządzono w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze stron.
Julia Myszkowska
.....................................
Bank
Andrzej Kot
...................................
Przewłaszczający
Adrian Mazur
dgp@infor.pl
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu