Kiedy należy się liczyć ze zwrotem świadczenia

Osoba, która uzyskała korzyść, ale ją zużyła lub utraciła w taki sposób, że nie jest już wzbogacona, nie ma obowiązku wydania korzyści lub jej wartości, pod jednym warunkiem, że wyzbywając się korzyści lub zużywając ją, nie mogła się liczyć z obowiązkiem jej zwrotu (art. 409 k.c.).

Należy wskazać, że pracodawca wypłacił pracownikowi odszkodowanie zasądzone nieprawomocnym wyrokiem, ponieważ zgodnie z art. 388 par. 1 k.p.c. był on natychmiast wykonalny. Dlatego były pracodawca, wypłacając dobrowolnie kwoty zasądzone nieprawomocnym wyrokiem, postąpił zgodnie z obowiązującym prawem. W wyniku wyroku sądu II instancji odpadła podstawa prawna wypłaty odszkodowania, wobec czego można mówić o nienależnym świadczeniu.

Pracownik, który działał przy pomocy profesjonalnego pełnomocnika, powinien się liczyć z obowiązkiem zwrotu przekazanego mu odszkodowania. Tym bardziej że był to wyrok sądu I instancji, od którego przysługiwał środek prawny w postaci apelacji. Należy ponadto wskazać, że w wyroku z 23 czerwca 2005 r. (II PK 288/04, OSNP 2006/9-10/146) Sąd Najwyższy stwierdził, że pracownik, który otrzymał od pracodawcy świadczenie na podstawie nieprawomocnego, ale wykonalnego wyroku sądu II instancji (art. 388 par. 1 k.p.c.), powinien liczyć się z obowiązkiem jego zwrotu (art. 409 k.p.c.) w razie uchylenia tego wyroku w wyniku uwzględnienia kasacji pracodawcy.