Kursantowi trzeba zwrócić część wydatków

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) zakwestionował niektóre z zapisów regulaminu i warunków uczestnictwa w szkoleniach organizowanych przez przedsiębiorcę. Chodziło przede wszystkim o te postanowienia, zgodnie z którymi kursantowi rezygnującemu z zajęć przed rozpoczęciem szkolenia nie zostałyby zwrócone pieniądze. Przykładowo: w sytuacji rezygnacji powyżej siedmiu dni przed rozpoczęciem zajęć wartość wniesionej opłaty byłaby pomniejszona o 200 zł, a już poniżej siedmiu dni kursant nie otrzymałby żadnego zwrotu.

Zdaniem UOKiK, w przypadku rezygnacji z zajęć szkoła powinna w każdej sytuacji oszacować ile pieniędzy odda uczniowi, a nie z góry określać wartość potrącenia. Suma ta powinna odpowiadać kosztom poniesionym przez szkołę.

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów zakwestionował również postanowienie pozbawiające prawa do zwrotu należności za niewykorzystane zajęcia kursantom dyscyplinarnie skreślonym z listy. Zdaniem prezesa urzędu zachowanie uczestnika niezgodne z regulaminem czy dobrymi obyczajami nie powinno pozbawiać go ubiegania się o zwrot części pieniędzy, które nie zostaną przeznaczone na jego edukację. I w tym przypadku wysokość zwrotu kosztów za brak możliwości uczestniczenia w zajęciach powinna być wyznaczana indywidualnie i dostosowana do poniesionych przez przedsiębiorcę kosztów.

W wydanej decyzji (nr RWA-4/2011) prezes urzędu stwierdził, że narzucanie przez firmę konsumentowi sądu (np. właściwego ze względu na siedzibę przedsiębiorcy) rozstrzygającego spór może powodować dla niego utrudnienie w dochodzeniu roszczeń powstałych z rozliczeń umowy. Postanowienie takie stanowi niedozwoloną klauzulę określoną w art. 358³ pkt 23 k.c.

Zdaniem UOKiK zapis regulaminu o treści: "Własnoręcznym podpisem akceptuję i potwierdzam, że treść umowy i warunków uczestnictwa w kursie została szczegółowo ze mną uzgodniona..." jest sprzeczne z dobrymi obyczajami.

Zapis powyższy narusza także art. 385¹ par. 1 k.c., jako że nieprawdziwe jest oświadczenie, którego podpisanie wymusza na konsumentach przedsiębiorca, stwierdzając, że wynegocjowali oni treść umowy, a więc nie zawiera on nieuzgodnionych indywidualnie postanowień. Urząd wskazał, iż poprzez kwestionowane postanowienie przedsiębiorca, jako autor wzorca przedstawionego konsumentowi do podpisu, stara się przerzucić na tego ostatniego ciężar dowodu, iż dany wzorzec został uzgodniony indywidualnie, a zatem nie podlega dyspozycji art. 385¹ par. 1 k.c.

Leszek Jaworski

leszek.jaworski@infor.pl

Art. 358³ pkt 23, art. 385¹ par. 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.).

Decyzja nr RWA-4/2011 prezesa UOKiK z 31 maja 2011 r.

Komunikat Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z 27 lipca 2011 r. (www.uokik.gov.pl).