Kiedy można wykonywać zawód aptekarza w krajach Unii Europejskiej

Czytelniczka jest aptekarką. Wystąpiła do Naczelnej Rady Aptekarskiej o wydanie zaświadczenia, że uzyskany przez nią dyplom ukończenia studiów w 1997 roku na kierunku farmacja potwierdza posiadanie kwalifikacji do wykonywania zawodu farmaceuty w krajach Unii Europejskiej. Rada odmówiła twierdząc, że do 2003 roku studia farmaceutyczne nie obejmowały w programie nauczania sześciomiesięcznej praktyki w aptece wymaganej w nowym systemie.

- Czy było to słuszne - pyta pani Ewelina z Łomży.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 marca 2011 r. (II OSK 2280/10) wyjaśnił, że przepis art. 2b ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich reguluje kwalifikacje do wykonywania zawodu farmaceuty osób, które po pierwsze ukończyły w Polsce co najmniej pięcioletnie studia na kierunku farmacja w szkole wyższej, obejmujące co najmniej sześciomiesięczną praktykę zawodową w aptece, i uzyskały tytuł magistra farmacji.

Po drugie ukończyły przed 1 maja 2004 r. czteroletnie lub pięcioletnie studia na kierunku farmacja w szkole wyższej i uzyskała tytuł magistra farmacji. W tym drugim przypadku przepisy prawa polskiego gwarantują prawa nabyte dotyczące kwalifikacji do wykonywania zawodu farmaceuty.

Dlatego, zdaniem NSA, brak jest podstaw do wykładni wykluczającej spełnienie wymogów kwalifikacyjnych ze względu na datę ukończenia studiów i uzyskania tytułu magistra farmacji.

W orzeczeniu podkreślono, że przyjęcie tezy, że praktyką może być tylko ta, która została wpisana do indeksu, jest sprzeczne nie tylko z brzmieniem art. 44 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, ale również z celami UE, określonymi m.in. w traktacie o Unii Europejskiej i traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

Zgodnie z tym przepisem wszelkie kwalifikacje zawodowe, które mimo iż nie spełniają wymogów dotyczących dostępu do zawodu lub jego wykonywania zawartych w przepisach obowiązujących w rodzimym państwie członkowskim, stanowią podstawę do przyznania ich posiadaczowi praw nabytych.

Odnosi się to szczególnie do przypadków, kiedy rodzime państwo członkowskie podnosi poziom wykształcenia wymaganego, aby uzyskać dostęp do zawodu i jego wykonywania, i kiedy osoba, która uzyskała wykształcenie w poprzednio obowiązującym systemie, niespełniające wymogów nowego systemu, korzysta z praw nabytych na mocy postanowień zawartych w krajowych przepisach.

W takim przypadku wykształcenie uzyskane w dawnym systemie jest uznawane przez przyjmujące państwo członkowskie za równoważne z wykształceniem w nowym systemie.

leszek.jaworski@infor.pl

Art. 44 dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (Dz.U. UE L 255/22).

Wyrok NSA z 30 marca 2011 r., II OSK 2280/10.