Nie znajduję uzasadnienia konstytucyjnego dla wyłączenia biegu terminów udzielania informacji publicznej
Artykuł 15zzs ust. 1 tarczy antykryzysowej wskazuje, że w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, a także innych postępowaniach prowadzonych na podstawie ustaw nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Czy dobrze rozumiem, że w takim razie w praktyce zawieszone zostało stosowanie procedury określonej w ustawie o dostępie do informacji publicznej? I czy tak w ogóle można?
DR HAB. JACEK ZALEŚNY konstytucjonalista z Uniwersytetu Warszawskiego
Postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest prowadzone na podstawie ustawy, co oznacza, iż wypełnia dyspozycję art. 15zss ust. 1 pkt 10 ustawy. Wyłączenie biegu terminów chroni podmioty udzielające informacji publicznej, które ze względów organizacyjnych mogą nie mieć możliwości wykonania obowiązku ustawowego (np. organy samorządu zawodowego czy gospodarczego). Jest dla nich gwarancją, że z tego tytułu nie poniosą negatywnych konsekwencji, np. karnych. Zarazem wymaga podkreślenia, że wystąpienie tego ryzyka minimalizuje art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zgodnie z którym jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, to jest udostępniana w terminie nie dłuższym niż dwa miesiące. Także dziś ze świecą szukać sytuacji, w których byłby to termin niewystarczający. Z tego też powodu nie znajduję uzasadnienia konstytucyjnego dla wyłączenia biegu terminów udzielania informacji publicznej. Nawet w tych skrajnych przypadkach, gdyby w ciągu dwóch miesięcy podmiot nie udostępnił informacji, strona wniosła skargę na bezczynność, sąd skargę uwzględnił, to przecież przewidziane w art. 149 par. 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi grzywna oraz suma pieniężna nie są orzekane obligatoryjnie, a tym bardziej kara ograniczenia czy pozbawienia wolności.
Wyłączenie biegu terminów nie oznacza, że organy zostały zwolnione z obowiązku udzielania informacji publicznej. Wciąż ma on zastosowanie. Prawo do informacji publicznej jest konstytucyjnym prawem obywateli (art. 61 konstytucji) i chociażby z samego tego tytułu nie może zostać wyłączone. Jest też częścią tzw. prawa do dobrej administracji, w ramach którego organy administracji publicznej nie mogą szukać pretekstu dla uchylania się od realizacji praw obywateli. W praktyce trzeba natomiast dostrzegać ryzyko niepodejmowania działania przez organy władzy publicznej ze skutkiem, że na podstawie analizowanego przepisu sąd będzie odrzucał skargę na bezczynność organu jako niedopuszczalną.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.