Wygrana aptekarzy. Jednolita linia orzecznicza w sprawach kar za odmowę wydania dokumentów

Przez kilka lat branża apteczna żyła w cieniu sporów z GIF. Właściciele aptek ogólnodostępnych – prowadzący działalność w ramach sieci franczyzowych – stawali przed żądaniami wojewódzkich inspektorów farmaceutycznych (WIF), którzy w ramach postępowań administracyjnych domagali się przekazania wewnętrznej dokumentacji handlowej. Gdy odmawiali, spotykała ich surowa reakcja: GIF wydawał decyzje nakładające na nich administracyjne kary pieniężne na podstawie art. 127b ust. 1a i 1b prawa farmaceutycznego (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 750 ze zm.). Zgodnie z tymi przepisami karze pieniężnej – w wysokości od 10 do 50 tys. zł – podlega przedsiębiorca, który wbrew obowiązkowi nie przekazał na wezwanie organu określonej w wezwaniu dokumentacji. Sprawy trafiały do sądu, a ich finał okazał się przełomowy dla całego rynku.

Franczyza pod lupą GIF

Przedsiębiorcy, wobec których wszczynano tego typu postępowania, zwracali się do rzecznika małych i średnich przedsiębiorców. Działo się to w latach 2020–2022. Wezwania do przekazania dokumentów obejmowały w szczególności umowy franczyzowe dotyczące prowadzenia aptek ogólnodostępnych, a także umowy spółek. Przedsiębiorcy odmawiali ujawnienia tych dokumentów, a GIF uznawał to za naruszenie prawa i nakładał kary pieniężne. W efekcie apteki były karane nie za nieprawidłowości w obrocie lekami czy błędy w prowadzeniu działalności, lecz za to, że nie udostępniły dokumentów w trybie, który nie był przewidziany prawem.