Budowa elektrowni nie może być uznana za realizację celu publicznego

Powszechną dostępność energii elektrycznej zapewniają urządzenia przesyłowe sieci, i tylko ich realizacja w świetle obecnie obowiązujących przepisów mogłaby zostać uznana za cel publiczny.

Decyzją wójt gminy ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego dla elektrowni wiatrowej. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał przepisy art. 4 ust. 2 pkt 1, 51 ust. 1 pkt 2, 53 ust. 4 i 54 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 z późn. zm.). W decyzji w poszczególnych punktach określone zostały szczegółowe warunki zagospodarowania terenu i zabudowy wynikające z przepisów odrębnych. W uzasadnieniu decyzji wójt wskazał m.in. na brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu inwestycji oraz na rolny charakter terenu inwestycji. Dodatkowo organ podkreślił, że teren inwestycji stanowi prywatną własność oraz uzyskano pozytywne uzgodnienia.

Samorządowe kolegium odwoławcze po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania w kierunku ustalenia właściwego kręgu podmiotów mających prawo strony umorzyło postępowanie odwoławcze z odwołania jednego z mieszkańców, a w przypadku pozostałych skarżących uchyliło decyzję pierwszoinstancyją i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Kolegium stwierdziło, iż postępowanie należy powtórzyć po zapewnieniu udziału w nim stronom dotychczas pominiętym. Dodatkowo SKO podzieliło zarzut odwołujących się, co do braku publicznego charakteru przedsięwzięcia objętego wnioskiem. W skardze do sądu administracyjnego wnioskodawcy przedsięwzięcia zarzucili naruszenie przepisów i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki sąd administracyjny podkreślił, że podstawą uchylenia rozstrzygnięcia wydanego przez wójta gminy był fakt oczywistego pominięcia w postępowaniu osób, którym przysługiwał status strony postępowania. WSA podkreślił przy tym, że status strony postępowania przysługiwałby bezpośrednim sąsiadom terenu inwestycji niezależnie od tego, czy wniosek inwestorów podlegałby ocenie w postępowaniu o warunki zabudowy, czy w postępowaniu o wydanie decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Równocześnie sędziowie podzielili pogląd SKO dotyczący niedopuszczalności wyrażenia zgody na lokalizację opisanego wnioskiem przedsięwzięcia jako inwestycji celu publicznego. Jak wyjaśnił wojewódzki sąd administracyjny stosownie do treści art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przez inwestycję celu publicznego należy rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym) stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 z późn. zm). Zawarty zaś w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami katalog inwestycji realizujących cel publiczny, ma charakter zamknięty i konkretny. Celem publicznym jest cel wyrażony wprost w punktach 1 - 9 art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, albo cel określony jako publiczny w odrębnych ustawach zgodnie z punktem 10 art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tymczasem zdaniem WSA ani art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ani przepisy odrębnych ustaw, nie statuują jako inwestycji celu publicznego elektrowni wiatrowej, będącej urządzeniem do wytwarzania energii przy wykorzystaniu odnawialnego źródła energii, jakim jest wiatr. Takie stanowisko w odniesieniu do inwestycji w postaci elektrowni wiatrowej jest powszechnie akceptowane w orzecznictwie.

Równocześnie art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami do celów publicznych zalicza wyłącznie budowę i utrzymywanie urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z urządzeń przesyłowych. Chodzi zatem o urządzenia służące transportowi (przesyłowi) energii celem dostarczenia do sieci dystrybucyjnych lub odbiorcom końcowym przyłączonym do sieci przesyłowych. Podstawową zaś funkcją elektrowni wiatrowej jest wytwarzanie energii elektrycznej.

Opracowała Hanna Wesołowska