Gdzie kończy się wolność

Chodzi o sprawę rodziców, którzy nie poddali dzieci obowiązkowi szczepień oraz odmówili stawienia się z nimi do lekarza na badania kwalifikacyjne. Wcześniej Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wydał cztery wyroki, stwierdzające, że istniały przesłanki do ukarania rodziców odmawiających szczepień mandatem w wysokości 500 zł. Podobnego zdania byli po kolei: inspektorzy sanitarni, którzy jako pierwsi rozpoczęli egzekwowanie prawa do spełnienia obowiązku szczepień, a także wojewoda, minister zdrowia, wojewódzki sąd administracyjny. W tym przypadku rodzice poszli dalej. Matka złożyła skargę do TK, chcąc, aby sędziowie rozstrzygnęli, czy obowiązek szczepień jest zgodny z konstytucją.

Wolność

W przekonaniu rodziców zgodnie z konstytucją oraz z przepisami ustawy o prawach pacjenta nikt nie może być zmuszony do poddania się świadczeniom zdrowotnym. A nawet niewielkie ryzyko wystąpienia jakichkolwiek problemów zdrowotnych po szczepieniu uzasadnia odmowę poddania dziecka szczepieniu. W efekcie trybunał (pod przewodnictwem prezes TK Julii Przyłębskiej, sygn. akt SK 81/19) będzie badał m.in., czy art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1657 ze zm.), stanowiący, że osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym (które są wskazane w Programie Szczepień Ochronnych ogłaszanym w formie komunikatu przez głównego inspektora sanitarnego), jest zgodny m.in. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z nim „ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw”. TK sprawdzi też, czy wskazane przez skarżących przepisy naruszają art. 47 z którego wynika, że: „Każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym”.