Działania następcze warto czasami przeprowadzić nietypowo

Ustawa z 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów (Dz.U. poz. 928; dalej: ustawa) wśród obowiązków nałożonych na podmioty, które muszą ją stosować, wymienia także podejmowanie działań następczych z należytą starannością. Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 6 ustawy musi to już wynikać z samej procedury zgłoszeń wewnętrznych. Przypomnijmy, że działania następcze to „działania podjęte przez podmiot prawny lub organ publiczny w celu oceny prawdziwości informacji zawartych w zgłoszeniu oraz w celu przeciwdziałania naruszeniu prawa będącemu przedmiotem zgłoszenia, w szczególności przez postępowanie wyjaśniające, wszczęcie kontroli lub postępowania administracyjnego, wniesienie oskarżenia, działanie podjęte w celu odzyskania środków finansowych lub zamknięcie procedury realizowanej w ramach wewnętrznej procedury dokonywania zgłoszeń naruszeń prawa i podejmowania działań następczych lub procedury przyjmowania zgłoszeń zewnętrznych i podejmowania działań następczych”. Działania następcze podejmowane są jedynie w razie prawidłowego zgłoszenia, co potwierdza uzasadnienie do ustawy. Prawidłowe zgłoszenie to takie, które jest zgodne z procedurą zgłoszeń wewnętrznych oraz przepisami prawa.

Sygnalista, który decyduje się na przekazanie informacji o naruszeniu prawa, zwykle działa w zaufaniu do podmiotu prawnego i chce, żeby jego zgłoszenie zostało przyjęte i rozpoznane w sposób prawidłowy. Ciężar obowiązków dotyczących przyjęcia zgłoszenia i przeprowadzenia działań następczych spoczywa na osobie upoważnionej przez podmiot prawny na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy. Można powiedzieć, że stanowi ona kręgosłup całego procesu i z pewnością jest jego niezbędnym ogniwem. Musi działać prawidłowo, aby zapewnić zabezpieczenie interesów sygnalisty, a także podmiotu prawnego, w którym doszło do naruszenia prawa.