Podatnik ma prawo odliczyć VAT z faktury wystawionej przed terminem

W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi VAT przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika, m.in. z tytułu nabycia towarów i usług, potwierdzających dokonanie przedpłaty (zaliczki, zadatku, raty), jeżeli wiązały się one z powstaniem obowiązku podatkowego.

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny. Podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego nie stanowią faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, w części dotyczącej tych czynności.

Prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zależy nie tylko od posiadania dokumentu potwierdzającego transakcję zakupu towaru czy usługi, ale też od możliwości dysponowania towarem jak właściciel albo wykonania usługi.

Zgodnie z art. 86 ust. 12 ustawy o VAT w przypadku otrzymania faktury przed nabyciem prawa do rozporządzania towarem jak właściciel albo przed wykonaniem usługi prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje z chwilą nabycia prawa do rozporządzania towarem lub z chwilą wykonania usługi. Przepisu tego nie stosuje się jedynie do przypadków, gdy faktura dokumentuje czynności, od których obowiązek podatkowy powstał zgodnie z art. 19 ust. 13 pkt 1, 2, 4, 7, 9 - 11 ustawy o VAT. Oznacza to, że nabywane przez przedsiębiorcę usługi (np. usługi reklamowe, prenumeraty prasy) udokumentowane fakturą przed ich wykonaniem, które nie są usługami, co do których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19 ust. 13 pkt 1, 2, 4, 7, 9 - 11 ustawy, będą rozliczane później. Przedsiębiorcy będzie przysługiwać prawo do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust. 12 ustawy o VAT, tj. z chwilą wykonania tych usług. Dodatkowo należy stwierdzić, że jeżeli faktury zostaną zapłacone dostawcy, można potraktować je na zasadach właściwych dla faktur zaliczkowych. Oznacza to, że w momencie zapłaty kwot wynikających z przedwcześnie wystawionych faktur stały się one fakturami zaliczkowymi (w wysokości 100 proc. zaliczki).

Trzeba pamiętać, że jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części.

W konsekwencji powstanie prawo do odliczenia podatku naliczonego z tych faktur w momencie dokonania wpłaty zaliczki.

Jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części

Bogdan Świąder

bogdan.swiader@infor.pl

Art. 19, art. 86 ust. 1 - 2, ust. 12, art .88 ust. 3a pkt 4 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054).