Przegląd Dziennika Ustaw z dnia 18 lutego 2026 roku

Dz.U.2026.181

W obwieszczeniu ogłoszono tekst jednolity rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie stanowisk służbowych oraz stopni funkcjonariuszy Służby Więziennej

Dz.U.2026.182

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 lutego 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wniosku o udzielenie informacji lub udostępnienie danych osobowych o osobie obecnie lub uprzednio pozbawionej wolności

Cel i zakres regulacji:

• Rozporządzenie porządkuje i doprecyzowuje procedurę obsługi wniosków o udzielenie informacji lub udostępnienie danych osobowych dotyczących osoby obecnie lub uprzednio pozbawionej wolności. Zmiany koncentrują się na prawidłowym kierowaniu wniosków do właściwych jednostek penitencjarnych, sposobie ich załatwiania w formie elektronicznej oraz na ujednoliceniu formularza wniosku.

Akt zmieniany:

• Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 26 kwietnia 2023 r. w sprawie wniosku o udzielenie informacji lub udostępnienie danych osobowych o osobie obecnie lub uprzednio pozbawionej wolności

Opis zmian:

• Doprecyzowano zasady postępowania z wnioskiem złożonym do organu niewłaściwego – w tym tryb przekazania do dyrektora zakładu karnego albo aresztu śledczego oraz sytuacje, w których przekazanie nie następuje (w szczególności gdy wnioskodawca nie jest uprawniony).
• Wzmocniono zasadę elektronicznego załatwiania wniosków złożonych w tej postaci – przejście na formę papierową ma mieć charakter wyjątkowy i jest dopuszczalne zasadniczo tylko w razie braku możliwości technicznych.
• Wprowadzono nowy wzór formularza wniosku (załącznik), co ma znaczenie dla ujednolicenia praktyki wnioskowej i kompletności danych.

Przepisy przejściowe:

Do wniosków złożonych przed 5 marca 2026 r. i nierozpatrzonych do tego dnia stosuje się przepisy dotychczasowe, co chroni ciągłość procedur wszczętych przed zmianą.

Data wejścia w życie: 5 marca 2026 r.

Dz.U.2026.183

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lutego 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem choroby niebieskiego języka

Cel i zakres regulacji:

• Rozporządzenie aktualizuje obszar, na którym występuje choroba niebieskiego języka lub zagrożenie jej wystąpienia, co ma bezpośrednie konsekwencje dla reżimu weterynaryjnego oraz dla obowiązków podmiotów utrzymujących zwierzęta wrażliwe (w praktyce: przemieszczanie zwierząt, nadzór, wymogi sanitarne oraz działania organów Inspekcji Weterynaryjnej).

Akt zmieniany:

• Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2024 r. w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem choroby niebieskiego języka

Opis zmian:

• Zmieniono załącznik określający obszar objęty występowaniem choroby lub zagrożeniem jej wystąpienia.
• Rozszerzono wskazanie obszaru na całość województw: dolnośląskiego, kujawsko-pomorskiego, lubuskiego, łódzkiego, opolskiego, pomorskiego, śląskiego, warmińsko-mazurskiego, wielkopolskiego oraz zachodniopomorskiego.
• Dla województw: małopolskiego, mazowieckiego oraz podlaskiego wskazano konkretne powiaty i gminy objęte rozwiązaniami wynikającymi z rozporządzenia.

Data wejścia w życie: 19 lutego 2026 r.

Dz.U.2026.184

Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o rzeczach znalezionych oraz ustawy – Kodeks cywilny

Cel i zakres regulacji:

• Ustawa modernizuje i doprecyzowuje zasady postępowania z rzeczami znalezionymi, ze szczególnym uwzględnieniem dokumentów zawierających dane osobowe oraz przedmiotów umożliwiających dostęp do pomieszczeń lub pojazdów. Zmiany obejmują także mechanikę nabycia własności rzeczy znalezionej oraz zasady postępowania starosty, w tym obowiązki organizacyjne i praktykę przechowywania oraz likwidacji określonych kategorii przedmiotów.

Akty zmieniane:

• Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o rzeczach znalezionych
• Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny

Opis zmian:

• Dokumenty zawierające dane osobowe oraz nośniki dostępu: objęto regulacją między innymi dokumenty z danymi osobowymi oraz przedmioty umożliwiające dostęp do pomieszczeń i pojazdów (w praktyce: klucze i piloty). Ustalono obowiązek przekazania określonych dokumentów staroście, chyba że dokument zawiera instrukcję innego postępowania.
• Dokumenty wojskowe: wprowadzono odrębne reguły dla znalezionych dokumentów wojskowych (w tym możliwość przekazania organowi wskazanemu w dokumencie, staroście albo Żandarmerii Wojskowej).
• Progi wartości i przyjmowanie rzeczy przez starostę: zmodyfikowano kryteria wartości rzeczy obligujące do oddania rzeczy staroście; dla pieniędzy przyjęto próg powyżej 5 procent minimalnego wynagrodzenia za pracę. Umożliwiono odmowę przyjęcia rzeczy poniżej progu, z istotnymi wyjątkami (w szczególności dla dokumentów zawierających dane osobowe).
• Obowiązki zarządców budynków publicznych i środków transportu: doprecyzowano czynności poszukiwania właściciela oraz termin przekazania rzeczy staroście po 30 dniach.
• Nabycie własności w Kodeksie cywilnym: zmieniono reguły dotyczące art. 187 Kodeksu cywilnego, w tym przesłanki i terminy prowadzące do nabycia własności przez znalazcę w razie niemożności wezwania osoby uprawnionej; odrębnie uregulowano skutki dla zabytków oraz dla dokumentów zawierających dane osobowe i przedmiotów umożliwiających dostęp.
• Zniszczenie określonych rzeczy: wprowadzono rozwiązanie nakazujące staroście niezwłoczne zniszczenie dokumentów zawierających dane osobowe oraz przedmiotów umożliwiających dostęp po przejęciu ich na własność powiatu.

Przepisy przejściowe:

• Do rzeczy znalezionych przed 18 maja 2026 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. Oznacza to, że nowe obowiązki i procedury (w tym dotyczące progów wartości, kwalifikacji dokumentów i zasad niszczenia) obejmą zasadniczo wyłącznie rzeczy znalezione od dnia wejścia w życie ustawy.

Data wejścia w życie: 19 maja 2026 r.

Dz.U.2026.185

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 lutego 2026 r. w sprawie przekazywania wniosków z zakresu międzynarodowego postępowania cywilnego oraz karnego w stosunkach międzynarodowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej

Cel i zakres regulacji:

• Rozporządzenie ustanawia ramy organizacyjne dla przekazywania, w określonych relacjach międzynarodowych, wniosków z zakresu międzynarodowego postępowania cywilnego i karnego przy użyciu środków komunikacji elektronicznej. Regulacja wspiera cyfryzację wymiany wniosków i dokumentów w obrocie transgranicznym, ograniczając formalizmy papierowe, przy zachowaniu wymogów autentyczności i bezpieczeństwa kanałów komunikacji.

Kluczowe założenia regulacji:

Określono państwa oraz kategorie wniosków, które mogą być przekazywane elektronicznie (w praktyce jako skany, przesyłane z adresów w domenach rządowych).

Wyodrębniono obszary:

• sprawy cywilne i handlowe dotyczące przeprowadzania dowodów (wskazano relacje ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki oraz ze Związkiem Australijskim),
• sprawy karne dotyczące wykonywania orzeczeń (wskazano relacje z Kanadą, Republiką Islandii, Stanami Zjednoczonymi Ameryki, Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz ze Związkiem Australijskim),

pomoc prawna w sprawach karnych (wskazano relacje ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki).

Przewidziano możliwość odstąpienia od formy elektronicznej w sytuacjach wyjątkowych, w szczególności z przyczyn technicznych.

Data wejścia w życie: 5 marca 2026 r.

Dz.U.2026.186

W obwieszczeniu ogłoszono tekst jednolity ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy

Dz.U.2026.187

Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów

Cel i zakres regulacji:

• Ustawa kompleksowo porządkuje status prawny wykonywania zawodu psychologa, w tym warunki uzyskania prawa wykonywania zawodu, zasady wykonywania świadczeń psychologicznych, organizację samorządu zawodowego oraz odpowiedzialność dyscyplinarną. Kluczowe jest nadanie zawodowi psychologa charakteru zawodu zaufania publicznego oraz objęcie tytułu zawodowego „psycholog” ochroną prawną.

Najważniejsze rozwiązania ustawy obejmują w szczególności:

• Rejestr Psychologów – centralny dla wykonywania zawodu mechanizm weryfikacyjny, prowadzony przez regionalne rady psychologów; wpis do rejestru staje się instrumentem potwierdzania uprawnień.
• Zasady wykonywania zawodu i katalog świadczeń psychologicznych – ustawowe ujęcie czynności takich jak diagnoza, opiniowanie, orzekanie, pomoc psychologiczna, psychoterapia; ma to znaczenie dla kontraktowania usług, odpowiedzialności oraz standardów pracy.
• Instytucja opiekuna dla psychologów rozpoczynających wykonywanie zawodu – rozwiązanie służące zapewnieniu jakości i bezpieczeństwa świadczeń na początku praktyki.
• Tajemnica zawodowa – wzmocnienie ochrony informacji pozyskanych w związku z udzielaniem świadczeń psychologicznych, istotne również na styku z postępowaniami karnymi i cywilnymi oraz regulacjami wewnętrznymi pracodawców.
• Samorząd zawodowy – powołanie struktury samorządowej: Krajowa Izba Psychologów oraz regionalne izby psychologów, z kompetencjami w obszarze rejestru, standardów, dyscypliny i reprezentacji zawodu.

Akty zmieniane:

• Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela
• Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
• Ustawa z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej
• Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego
• Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (w tym objęcie psychologa zakazem przesłuchania co do faktów objętych tajemnicą zawodową, o ile ustawa nie stanowi inaczej)
• Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy
• Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (w tym dodanie działu „zawód psychologa”)
• Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji
• Ustawa z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (w tym uwzględnienie psychologa w katalogu wolnych zawodów dla spółki partnerskiej)
• Ustawa z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów (zmiany o charakterze przejściowym do czasu uchylenia)
• Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami
• Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
• Ustawa z dnia 5 sierpnia 2015 r. o opiniodawczych zespołach sądowych specjalistów
• Ustawa z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich
• Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe
• Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
• Ustawa z dnia 30 sierpnia 2019 r. o Państwowej Komisji do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15

Akt uchylany:

• Ustawę z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów.

Przepisy przejściowe:

Ustawa przewiduje rozbudowany mechanizm przejścia do nowego systemu (w tym organizacji samorządu i rejestru), w szczególności:

• Psychologowie i absolwenci spełniający kryteria w dniu wejścia w życie ustawy – możliwość uzyskania wpisu do Rejestru Psychologów na wniosek złożony w terminie 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy.
• Okres umożliwiający wykonywanie zawodu bez wpisu do rejestru – przez 2 lata od dnia wejścia w życie ustawy, a po złożeniu wniosku także do czasu jego ostatecznego rozpoznania.
• Zwolnienie z obowiązku pracy pod nadzorem opiekuna – dla osób wpisywanych w trybie przejściowym, jeżeli złożą oświadczenie (pod rygorem odpowiedzialności karnej), że wykonywały czynności psychologiczne przez co najmniej 2 lata w ciągu ostatnich 10 lat.
• Studenci, którzy rozpoczęli studia przed wejściem w życie ustawy – możliwość wniosku o wpis w terminie 4 lat od dnia wejścia w życie ustawy, przy jednoczesnym objęciu obowiązkiem współpracy z opiekunem.
• Służby mundurowe i nauczyciele – wyraźne odesłanie do odrębnych pragmatyk służbowych oraz do regulacji wynikających z ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela w zakresie statusu pracowniczego (poza elementami uregulowanymi wprost w nowej ustawie).
• Skutki braku wpisu – niezłożenie wniosku o wpis w przewidzianym terminie lub prawomocna odmowa wpisu skutkuje wygaśnięciem stosunku pracy na stanowisku psychologa oraz brakiem możliwości pełnienia służby na stanowiskach psychologicznych.
• Komitet Organizacyjny Izb Psychologów – minister właściwy do spraw pracy powołuje komitet (z udziałem przedstawiciela ministra oraz środowisk zawodowych), który przygotowuje mechanizmy pierwszych wyborów i zjazdów.
• Spis psychologów na potrzeby pierwszych wyborów – przewidziano elektroniczne zgłoszenie oraz opłatę 50 zł za zgłoszenie.

Data wejścia w życie: zasadniczo 19 maja 2028, z wyjątkami.

Dział Zasobów Prawnych INFORLEX