Odliczanie VAT od leasingu kratek

Wlipcu ("DGP" nr 140 z 2011 r.) ukazał się artykuł kwestionujący możliwość pełnego odliczania VAT w przypadku samochodów z kratką wykorzystywanych na podstawie umowy leasingu lub najmu zawartych w 2011 r. Nie można się zgodzić z tezami przedstawianymi zarówno przez ekspertów cytowanych w tym artykule, jak i przedstawiciela Ministerstwa Finansów.

Zgodnie z ogólnymi przepisami zawartymi w Dyrektywie 2006/112 podatnicy nabywający lub wykorzystujący na podstawie umowy leasingu czy najmu samochody z kratką powinni mieć pełne prawo do odliczenia VAT.

Polska skorzystała jednak z możliwości wprowadzenia odstępstwa przewidzianego w art. 395 dyrektywy ze względu na uproszczenie poboru podatku z tytułu wykorzystania samochodów do celów prywatnych oraz zapobieżenie przypadków nieopodatkowania takiego wykorzystywania. Cel ten miał być zrealizowany poprzez przesunięcie "opodatkowania" z momentu wykorzystywania samochodu do celów prywatnych na etap zakupu czy leasingu samochodu (podatnik miałby prawo do odliczenia jedynie części podatku naliczonego, nieodliczona zaś kwota podatku naliczonego stanowiłaby de facto ryczałt "opodatkowania" z tytułu prywatnego użytku samochodu).

Preambuła do Decyzji Rady UE z 27 września 2010 r., która upoważniła Polskę do wprowadzenia tych odstępstw od dyrektywy, wyraźnie wskazuje, że odstępstwo od zasad dyrektywy ma charakter pakietu - ograniczenie w prawie do odliczenia związane jest z brakiem obowiązku opodatkowania VAT z tytułu prywatnego wykorzystywania samochodu. Nie można więc zgodzić się z tezą, że Polska jest uprawniona do stosowania tylko jednej części odstępstwa dozwolonego na podstawie tej decyzji Rady (ograniczenie w prawie do odliczenia), bez równoczesnego uwolnienia podatników od obowiązku rozliczania VAT z tytułu prywatnego wykorzystywania samochodów do celów prywatnych. Zresztą w przeciwnym wypadku doszłoby efektywnie do podwójnego opodatkowania. Przechodząc do stanowiska MF, że omawiana zmiana wprowadzona ustawą z 15 kwietnia 2011 r. nie wpływa na obowiązek rozliczania VAT z tytułu użytku prywatnego samochodów leasingowanych etc. na podstawie umów zawartych w tym roku, to również nie można się z tym zgodzić.

Ustawodawca konsekwentnie rozróżnia pojęcia "nabycie" od "użytkowania" na podstawie umów leasingu, najmu etc. W tejże ustawie tak jest w przypadku art. 3 ust. l mówiącego o nabyciu samochodów oraz art. 3 ust. 6 mówiącego o użytkowaniu samochodów na podstawie umowy leasingu czy najmu oraz art. 1 pkt 12, który dodaje do ustawy o VAT art. 86a. Nie można więc przyjąć, że nabycie w rozumieniu art. 5 tej samej ustawy oznacza coś innego niż nabycie w rozumieniu art. 1 i 3 tej ustawy. Natomiast analiza art. 6, który zdaniem Ministerstwa Finansów jest kluczowym argumentem przemawiającym za brakiem zmiany w obowiązku opodatkowania prywatnego użytku samochodów, powinna prowadzić do wniosku, że część odnosząca się do art. 5 jest bez znaczenia. Artykuł 5 dotyczy samochodów nabywanych, w stosunku do których podatnikowi nie przysługuje pełne prawo do odliczenia, natomiast art. 6 wskazuje, że przepisu art. 5 nie stosuje się do samochodów nabywanych oraz wykorzystywanych w ramach umowy leasingu, wobec których podatnikowi przysługiwało pełne prawo do odliczenia. Zatem katalog zawarty w art. 6 jest rozbieżny z katalogiem wskazanym w art. 5. Artykuł 6 w tym zakresie pozbawiony jest więc jakiejkolwiek treści normatywnej. Dziwi więc, że MF dopatruje się w nim jakichkolwiek argumentów w tej sprawie.

@RY1@i02/2011/161/i02.2011.161.086.002c.001.jpg@RY2@

Jerzy Martini doradca podatkowy, Baker & McKenzie

Jerzy Martini doradca podatkowy

Baker & McKenzie